Vụ bắt giam ông trùm truyền thông Công Giáo Hương Cảng Jimmy Lai một lần nữa thu hút sự chú ý của quốc tế sau khi Đức Giáo Hoàng Lêô XIV từ chối bình luận về trường hợp của ông.
Jimmy Lai, người sáng lập tờ báo ủng hộ dân chủ Apple Daily (nay đã đóng cửa), đang thụ án 20 năm tù sau khi bị kết tội thông đồng và kích động bạo loạn theo luật an ninh quốc gia của Hương Cảng. Người đàn ông 77 tuổi này, vốn đã cải đạo sang Công Giáo, đã bị giam giữ hơn 5 năm và hiện đang đối mặt với bản án mà giới phê bình cho là tương đương án tù chung thân.
Khi được hỏi trực tiếp về việc ông Lai bị giam giữ lúc rời khỏi Villa Barberini ở Castel Gandolfo, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV trả lời: “Tôi không thể bình luận về điều đó.” Ngài nói thêm: “Chúng ta phải cầu nguyện cho hòa bình, nỗ lực vì hòa bình và giảm bớt hận thù. Hận thù đang ngày càng gia tăng trên thế giới. Chúng ta phải tìm cách thúc đẩy đối thoại và tìm ra giải pháp.”
Những lời phát biểu ngắn gọn của Đức Giáo Hoàng được đưa ra khi ngài được hỏi về cuộc xung đột mới ở Trung Đông. Trước đây, Đức Thánh Cha đã khẳng định rằng “sự ổn định và hòa bình không đạt được thông qua những lời đe dọa lẫn nhau, cũng không phải thông qua việc sử dụng vũ khí, vốn gieo rắc sự tàn phá, đau khổ và chết chóc, mà chỉ có thể đạt được thông qua đối thoại hợp lý, chân thành và có trách nhiệm”.
Vụ truy tố ông Lai đã trở thành một trong những phép thử nổi bật nhất đối với luật an ninh quốc gia hà khắc mà Bắc Kinh áp đặt lên Hương Cảng vào tháng 6 năm 2020. Luật này, được Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân toàn quốc Trung Quốc thông qua, đã tạo ra các tội danh mới về ly khai, lật đổ, khủng bố và thông đồng với thế lực nước ngoài, với mức án lên đến tù chung thân.
Là một người ủng hộ lâu năm của phong trào dân chủ Hương Cảng, Lai đã bị bắt giữ nhiều lần trong các cuộc biểu tình quy mô lớn năm 2019. Tháng 8 năm 2020, cảnh sát bắt giữ ông tại nhà riêng vì nghi ngờ thông đồng với các thế lực nước ngoài, trong khi khoảng 200 viên chức cảnh sát đột kích trụ sở của báo Apple Daily. Tờ báo này, vốn là một nhà phê bình thẳng thắn của Đảng Cộng sản Trung Quốc trong nhiều thập niên, đã ngừng xuất bản vào năm đó sau khi tài sản của nó bị đóng băng.
Tháng 12 năm 2025, Tòa án Tối cao Hương Cảng tuyên Lai phạm tội âm mưu cùng những người khác làm suy yếu an ninh quốc gia. Ngày 9 tháng 2 năm 2026, ông bị kết án 20 năm tù. Các công tố viên dẫn chứng các tuyên bố công khai, các cuộc phỏng vấn trên truyền thông và các bài đăng trên mạng xã hội trong đó ông kêu gọi sự hỗ trợ và trừng phạt quốc tế để đáp trả sự xói mòn các quyền tự do của Hương Cảng.
Bản án đã gây ra những phản ứng mạnh mẽ ở nước ngoài. Bộ Ngoại giao Mỹ một lần nữa kêu gọi trả tự do cho ông Lai, thúc giục chính quyền Bắc Kinh và Hương Cảng tôn trọng tự do báo chí. Bộ Ngoại giao Anh trước đó đã mô tả các cáo buộc này là có động cơ chính trị. Các nhóm vận động quốc tế, bao gồm Tổ chức Theo dõi Nhân quyền và Ủy ban Bảo vệ Nhà báo, đã lên án phán quyết, cho rằng nó thể hiện sự sụp đổ của tự do báo chí tại vùng lãnh thổ này.
Bắc Kinh đã bảo vệ bản án là hợp pháp và cần thiết. Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Trung Quốc mô tả Lai là “người chủ mưu và tham gia chính vào một loạt các hoạt động chống Trung Quốc và gây rối ở Hương Cảng” và khẳng định rằng “không có chỗ cho tranh cãi” về quyết định của tòa án.
Niềm tin Công Giáo của ông Lai cũng thu hút sự chú ý. Được rửa tội vào năm 1997, năm Hương Cảng được Anh trao trả cho Trung Quốc, ông đã công khai nói về việc tìm thấy sức mạnh từ niềm tin của mình. Các thành viên trong nhóm luật sư của ông cáo buộc rằng ông phải đối mặt với những hạn chế trong tù, bao gồm việc bị hạn chế tập thể dục và khó khăn trong việc rước lễ. Các luật sư của ông ở Hương Cảng cho biết ông đang được điều trị y tế thích hợp và có thể sắp xếp để ông tham dự Thánh lễ dưới sự giám sát.
Source:Catholic Herald