1. Bồi thẩm đoàn bang New York kết tội một đặc vụ Iran trong vụ âm mưu ám sát Tổng thống Trump do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC thực hiện.

Theo Bộ Tư pháp Hoa Kỳ, một tòa án liên bang ở thành phố New York đã kết án một đặc vụ Iran âm mưu ám sát các quan chức Mỹ, bao gồm cả Tổng thống Donald Trump, trong một phiên tòa đưa ra những cáo buộc về âm mưu do Iran hậu thuẫn trên lãnh thổ Mỹ.

Phán quyết hôm Thứ Bẩy, 07 Tháng Ba, được đưa ra trong chiến dịch không kích của Mỹ và Israel nhằm vào chế độ Iran.

Asif Merchant, một chủ doanh nghiệp có gia đình ở Pakistan và Iran, đã thừa nhận trong phiên tòa rằng ông ta tìm cách thực hiện một âm mưu ám sát trong chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2024, nhưng âm mưu này đã nhanh chóng bị các nhà điều tra Mỹ ngăn chặn trước khi nó có cơ hội được tiến hành.

Trong chiến dịch tranh cử, Tổng thống Trump đã phải đối mặt với hai vụ ám sát hụt, trong đó có một vụ viên đạn sượt qua tai ông tại một cuộc mít tinh ở Pennsylvania và một vụ khác tại sân golf ở Florida.

Tại phiên tòa, ông ta thừa nhận đã thực hiện âm mưu này thay mặt cho Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, một lực lượng bán quân sự hùng mạnh của chế độ.

Theo Bộ Tư pháp, Merchant bắt đầu làm việc cho IRGC vào khoảng cuối năm 2022 và được đào tạo về tình báo và chống giám sát.

Âm mưu của hắn bị bại lộ sau khi hắn liên lạc với một người quen ở New York để nhờ giúp đỡ. Người quen này đã báo cáo Merchant cho cơ quan thực thi pháp luật và trở thành nguồn tin mật trong cuộc điều tra.

Một bồi thẩm đoàn ở Brooklyn đã kết tội Merchant về tội khủng bố và giết người thuê. Anh ta có thể phải đối mặt với án tù chung thân.

Phán quyết được đưa ra chỉ sau vài giờ thảo luận, sau một phiên tòa kéo dài một tuần với những lời khai đáng chú ý từ chính Merchant.

Merchant khai với bồi thẩm đoàn rằng anh ta đang thực hiện chỉ thị từ một người liên lạc trong Lực lượng Vệ binh Cách mạng của Cộng hòa Hồi giáo Iran. Theo Merchant, người chỉ đạo không bao giờ nêu rõ mục tiêu cụ thể nhưng đã đề cập đến một số cái tên, bao gồm Tổng thống Trump, khi đó là cựu tổng thống và ứng cử viên, tổng thống đương nhiệm Tổng thống Joe Biden và Nikki Haley, cựu đại sứ Liên Hiệp Quốc, người cũng từng tranh cử đề cử của đảng Cộng hòa.

Chính phủ Iran đã phủ nhận việc âm mưu ám sát các quan chức Mỹ.

Kế hoạch ban đầu đã đổ bể sau khi Merchant cho một người quen xem ý tưởng của mình bằng cách sử dụng các vật dụng trên một chiếc khăn ăn để mô phỏng một vụ xả súng tại một cuộc biểu tình. Anh ta nhờ người đàn ông này giúp mình thuê sát thủ. Thay vào đó, anh ta lại được giới thiệu với các đặc vụ FBI nằm vùng, những người đang bí mật ghi âm anh ta, giống như người quen kia.

Merchant nói với những kẻ được tường trình sát thủ rằng ông ta cần dịch vụ, có thể bao gồm cả việc ám sát “một nhân vật chính trị nào đó”, và đã trả cho họ 5.000 đô la tiền mặt trong một chiếc xe đậu ở Manhattan.

“Người đàn ông này đã đặt chân lên đất Mỹ với hy vọng ám sát Tổng thống Trump — thay vào đó, hắn đã phải đối mặt với sức mạnh của lực lượng thực thi pháp luật Mỹ”, Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Pam Bondi cho biết trong một tuyên bố được đưa ra sau khi bản án được tuyên.

Luật sư của Merchant, Avraham Moskowitz, đã không trả lời ngay lập tức tin nhắn yêu cầu bình luận.

Ông Merchant, 47 tuổi, đã làm việc cho các ngân hàng Pakistan hàng chục năm trước khi chuyển sang kinh doanh quần áo và các lĩnh vực khác. Thỉnh thoảng ông cũng đến Mỹ để giải quyết công việc kinh doanh may mặc của mình.

Merchant khai rằng ông đã gặp một nhân viên tình báo của Vệ binh Cách mạng khoảng ba năm trước. Người này đã huấn luyện và giao cho ông các nhiệm vụ phản gián, bao gồm cả kế hoạch ám sát, Merchant cho biết.

Anh ta khẳng định mình phải làm theo lệnh của người chỉ đạo để bảo vệ những người thân yêu ở Iran. Bị cáo cho biết anh ta miễn cưỡng làm theo nhưng nghĩ rằng mình sẽ bị bắt và đã giải thích tình hình của mình với nhà chức trách trước khi có người thiệt mạng.

“Tôi đã làm theo thôi,” ông nói bằng tiếng Urdu thông qua người phiên dịch tại tòa.

Các công tố viên nhấn mạnh rằng Merchant đã thừa nhận thực hiện các bước để triển khai kế hoạch thay mặt cho Lực lượng Vệ binh Cách mạng, một tổ chức mà Mỹ coi là tổ chức khủng bố nước ngoài, và không chủ động báo cáo cho chính quyền.

Thay vào đó, ông ta đang chuẩn bị hành lý cho chuyến bay đến Pakistan khi bị bắt vào ngày 12 tháng 7 năm 2024, một ngày trước vụ ám sát hụt nhằm vào Tổng thống Trump tại một cuộc mít tinh ở Butler, Pennsylvania. Các quan chức cho biết dường như tay súng ở Butler hành động một mình nhưng họ đã theo dõi một mối đe dọa đến tính mạng của Tổng thống Trump từ Iran, một cáo buộc mà Cộng hòa Hồi giáo Iran gọi là “vô căn cứ và ác ý”.

Khi Merchant sau đó nói chuyện với các đặc vụ FBI để tìm hiểu khả năng đạt được thỏa thuận hợp tác, ông ta không nói rằng mình hành động vì sợ hãi cho gia đình.

Các công tố viên lập luận rằng ông ta không đưa ra được bằng chứng bào chữa về việc hành động dưới áp lực. Merchant tìm cách thuyết phục bồi thẩm đoàn rằng ông ta chỉ đơn giản là không nghĩ các đặc vụ sẽ tin ông ta vì họ dường như “nghĩ rằng tôi là một loại siêu điệp viên nào đó”, điều mà ông ta khẳng định là “hoàn toàn không phải”.

[Times Of Israel: NY jury convicts Iranian agent of foiled plot from IRGC to assassinate Trump]

2. Tổng thống Trump nói với Starmer: Chúng ta không cần những người tham gia chiến tranh sau khi chúng ta đã giành chiến thắng.

Tổng thống Mỹ Donald Trump một lần nữa chỉ trích Thủ tướng Anh Keir Starmer về sự tham gia của Anh vào cuộc xung đột Iran, nói rằng “chúng ta không cần những người tham gia vào các cuộc chiến sau khi chúng ta đã giành chiến thắng”.

Ông đưa ra lập trường trên sau khi Bộ Quốc phòng Vương Quốc Anh cho biết họ đang tăng cường khả năng sẵn sàng của tàu HMS Prince of Wales và rút ngắn thời gian triển khai.

Tổng thống Mỹ nói trên chiếc chuyên cơ Air Force One: “Vương quốc Anh, đồng minh vĩ đại một thời của chúng ta, có lẽ là vĩ đại nhất trong số các đồng minh, cuối cùng cũng đang nghiêm chỉnh xem xét việc gửi hai Hàng Không Mẫu Hạm đến Trung Đông.

“Không sao đâu, Thủ tướng Starmer, chúng tôi không cần chúng nữa — Nhưng chúng tôi sẽ ghi nhớ. Chúng tôi không cần những người tham gia vào cuộc chiến sau khi chúng tôi đã giành chiến thắng!”

Tổng thống Trump cho biết như trên trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa hai nước liên quan đến quyết định của Thủ tướng Starmer không tham gia các cuộc tấn công ban đầu của Mỹ và Israel vào Iran.

Kể từ đó, Anh đã đồng ý cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ của mình cho “các hoạt động phòng thủ cụ thể”, với việc máy bay ném bom B-1 được nhìn thấy hạ cánh tại căn cứ không quân Fairford ở Gloucestershire vào thứ Bảy.

Bộ Quốc phòng Anh cho biết Mỹ đang sử dụng các căn cứ này cho “các hoạt động phòng thủ cụ thể nhằm ngăn chặn Iran phóng hỏa tiễn vào khu vực” và gây nguy hiểm đến tính mạng của người Anh.

Một máy bay trực thăng Merlin cũng đang được điều đến khu vực để hỗ trợ giám sát từ trên không, và các máy bay phản lực Typhoon và F-35 của không quân Anh đang tiếp tục các hoạt động không kích trên Jordan, Qatar và Cyprus.

Đầu tuần này, tổng thống cho biết ông “không hài lòng” với quyết định của Starmer về việc không tham gia vào các cuộc tấn công ban đầu.

Ông cũng nói với Thủ tướng Đức Friedrich Merz, “Đây không phải là Winston Churchill mà chúng ta đang giao dịch”, sau khi Starmer từ chối cho phép ông phát động các cuộc tấn công vào Iran từ lãnh thổ Anh.

Thủ tướng đã tìm cách giảm nhẹ mức độ rạn nứt và, sau lời chỉ trích mới nhất của Tổng thống Trump, Phủ Thủ tướng đã viện dẫn lại những bình luận trước đó của Starmer rằng mối quan hệ đặc biệt “đang hoạt động ngay lúc này” khi hai nước chia sẻ thông tin tình báo và hợp tác với nhau.

Vẫn còn nhiều câu hỏi xoay quanh vai trò tương lai của Anh trong cuộc xung đột, với việc Phó Thủ tướng David Lammy gợi ý rằng máy bay chiến đấu của Không quân Hoàng gia Anh có thể hợp pháp tấn công các địa điểm phóng hỏa tiễn của Iran đang được sử dụng để tấn công các lợi ích của Anh ở Trung Đông.

Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng Quốc phòng, Tướng Không quân Sir Richard Knighton, đã ra tín hiệu rằng Anh có thể tham gia vào các cuộc tấn công chủ động hơn trong tương lai, nói rằng “các chiến dịch và xung đột phát triển theo thời gian”.

Đại sứ Iran tại Anh nói với BBC rằng Anh nên “hết sức thận trọng” về việc can thiệp sâu hơn vào cuộc chiến.

Cho đến nay, ngoài Mỹ và Israel, các nước khác đã tìm cách này cách khác để tránh tham gia. Ngay cả các nước trong vùng Vịnh bị Iran không kích cũng tìm cách né tránh phản công Iran.

[ITVX: Trump tells Starmer: We don't need people that join wars after we've already won]

3. Ukraine trong bối cảnh cuộc chiến ở Iran

Tại Mỹ, một số người đã nhìn thấy trước những rủi ro. Theo tờ Washington Post, Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, được tường trình đã cảnh báo Tổng thống Trump rằng việc gây chiến với Iran sẽ nguy hiểm hơn nếu không có sự ủng hộ của các đồng minh chủ chốt.

Trong các cuộc nói chuyện riêng, các quan chức chính phủ khác cũng nói rằng: “Tổng thống Trump cần Âu Châu cho việc này”.

Trước khi cuộc tấn công quân sự bắt đầu, các đồng minh Ả rập của Mỹ ở vùng Vịnh cũng được tường trình đã thúc giục Tổng thống Trump không nên gây chiến với Iran. Ông ta cũng phớt lờ họ.

Theo một quan chức cao cấp của Tòa Bạch Ốc, giấu tên để có thể thẳng thắn nói về các mối quan hệ ngoại giao, kỳ vọng của Tổng thống Trump về sự ủng hộ hoàn toàn từ Âu Châu không phải là phi thực tế như một số người Âu Châu nghĩ. Đó là bởi vì Mỹ vẫn đóng vai trò then chốt đối với NATO.

Ngay cả khi Sánchez, Starmer và Macron — ba trong số những nhà lãnh đạo trung dung hàng đầu của Âu Châu — giữ vững lập trường của mình trước sự giận dữ của Mỹ, các quan chức Âu Châu biết rằng cuối cùng họ vẫn cần Hoa Kỳ để bảo đảm an ninh.

Nếu không có áp lực từ Tổng thống Trump, Nga khó có thể ngồi vào bàn đàm phán để đạt được thỏa thuận hòa bình với Ukraine; và nếu không có vũ khí do Mỹ sản xuất, Ukraine vẫn sẽ đối mặt với nguy cơ thất bại trên chiến trường.

Sự phụ thuộc của Âu Châu vào Mỹ là điều không thể nghi ngờ. Điều có thể mới mẻ là Washington đang nhận ra rằng Mỹ sẽ không mạnh mẽ như trước nếu thiếu đi các liên minh truyền thống.

Anh, Pháp và Đức nằm trong số các quốc gia Âu Châu hiện đang điều tàu chiến và các khí tài khác đến Trung Đông. Động cơ của họ là bảo vệ lợi ích của chính mình, ví dụ như tăng cường phòng thủ cho Síp, nơi một máy bay điều khiển từ xa của Iran đã tấn công một căn cứ không quân của Anh.

Nhưng bất kỳ việc triển khai quân sự nào đến rìa của một cuộc chiến đang leo thang đều tiềm ẩn rủi ro rằng ngay cả các lực lượng “phòng thủ” cũng có thể bị cuốn vào cuộc giao tranh. Khi đó, không chỉ sinh mạng của người Mỹ hay người Israel bị đe dọa.

[Politico: What about Ukraine?]

4. Tòa Bạch Ốc phản ứng trước thông tin cho rằng Tổng thống Trump quan tâm đến việc triển khai quân đội trên bộ ở Iran.

Tòa Bạch Ốc đã bác bỏ thông tin cho rằng Tổng thống Trump đã thảo luận về việc triển khai một số binh sĩ đến Iran, chỉ nói rằng ông “để ngỏ mọi lựa chọn”.

Hãng tin NBC News đưa tin hôm Thứ Bẩy, 07 Tháng Ba, rằng Tổng thống Trump đã thảo luận về việc triển khai một đơn vị quân đội nhỏ cho các mục đích chiến lược cụ thể, trích dẫn hai quan chức Mỹ, một cựu quan chức Mỹ và một người khác am hiểu về các cuộc trò chuyện này.

Quyết định của Tổng thống Trump về việc cùng Israel phát động các cuộc tấn công chống lại Iran đã gây ra không ít tranh cãi, đặc biệt là trong hàng ngũ những người ủng hộ MAGA, những người đã ủng hộ ông vì những lời hứa trong chiến dịch tranh cử “Nước Mỹ trên hết”, bao gồm việc chấm dứt “các cuộc chiến tranh kéo dài mãi mãi” sau khi Mỹ rút quân khỏi Afghanistan dưới thời chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden.

Sau các cuộc tấn công, một số đảng viên Cộng hòa đã nói rõ rằng Mỹ không thể đưa quân bộ vào Iran: Thượng Nghị Sĩ Lindsey Graham của Nam Carolina đã phát biểu trên chương trình Meet the Press rằng Mỹ sẽ không làm như vậy, nhưng ngày hôm sau, Tổng thống Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết họ sẽ không loại trừ bất kỳ lựa chọn nào.

Hiện tại, Mỹ chủ yếu tập trung vào các cuộc tấn công trên không, nhưng Tổng thống Trump nói với tờ New York Post hôm thứ Hai: “Tôi không hề e ngại việc đưa quân bộ binh vào chiến trường—giống như mọi tổng thống khác vẫn nói, 'Sẽ không có quân bộ binh.' Tôi không nói vậy. Tôi nói, 'có lẽ không cần đến họ,' [hoặc] 'nếu họ thực sự cần thiết.'“

Tổng thống Trump được tường trình đã thảo luận điều này với các phụ tá và quan chức đảng Cộng hòa khi phác thảo tầm nhìn về Iran thời hậu chiến, bao gồm việc bảo đảm nguồn uranium của nước này và thiết lập một chính phủ mới hợp tác với Mỹ, tương tự như những diễn biến ở Venezuela.

Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết báo cáo này dựa trên “những giả định” từ các nguồn tin giấu tên “không thuộc đội ngũ an ninh quốc gia của tổng thống”.

Leavitt nói trong một tuyên bố: “Tổng thống Trump luôn khôn ngoan giữ mọi lựa chọn mở, nhưng bất cứ ai cố gắng ám chỉ rằng ông ấy ủng hộ lựa chọn này hay lựa chọn khác đều chứng tỏ họ không có tiếng nói thực sự trong cuộc thảo luận.”

Trước đó, bà cho biết việc triển khai quân đội trên mặt đất hiện không nằm trong kế hoạch, đồng thời thừa nhận rằng “có nhiều nhà lãnh đạo trong quá khứ thích loại bỏ các lựa chọn mà không hiểu rõ mọi việc có thể diễn biến như thế nào.”

Trước đó trong tuần này, Dân biểu James Comer của bang Kentucky, một thành viên đảng Cộng hòa, cho biết việc Mỹ hiện diện quân đội trên lãnh thổ Iran có thể là điều không thể tránh khỏi, mặc dù ông vẫn hy vọng điều đó sẽ không cần thiết.

[Newsweek: White House Reacts to Report of Trump Interest in Troops on Ground in Iran]

5. Sau khi ban đầu bày tỏ sự ủng hộ, Tổng thống Trump nói rằng ông không muốn người Kurd tham gia vào cuộc chiến với Iran.

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Bảy tuyên bố ông không muốn các chiến binh người Kurd từ Iraq tham gia cuộc chiến chống lại Iran, sau khi trước đó đã bày tỏ sự ủng hộ ý tưởng này.

“Tôi không muốn người Kurd tiến vào Iran… Họ sẵn sàng tiến vào, nhưng tôi đã nói với họ rằng tôi không muốn họ làm vậy… Cuộc chiến vốn đã đủ phức tạp rồi… Chúng ta không muốn thấy người Kurd bị thương hoặc thiệt mạng”, Tổng thống Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One, sau khi tham dự lễ đón thi hài của sáu binh sĩ Mỹ đầu tiên thiệt mạng trong cuộc xung đột với Iran.

Lãnh đạo Mỹ phát biểu khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran bước sang tuần thứ hai.

Hôm thứ Năm, Tổng thống Trump cho biết ông hoan nghênh sự tham gia của người Kurd, nói rằng: “Tôi nghĩ thật tuyệt vời khi họ muốn làm điều đó, tôi hoàn toàn ủng hộ.” Ông cũng được tường trình đã thảo luận về khả năng này với các nhà lãnh đạo người Kurd.

Nguyên nhân nào dẫn đến sự thay đổi lập trường của tổng thống vẫn chưa được làm rõ.

Ý tưởng về một cuộc tấn công của lực lượng người Kurd Iran đóng tại Iraq đã thu hút sự chú ý trong những ngày gần đây giữa những báo cáo cho rằng Washington đang khuyến khích hành động như vậy.

Hôm thứ Sáu, Tổng thống Trump nói với hãng Reuters rằng sẽ “tuyệt vời” nếu họ vượt qua biên giới. Phát biểu của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi một số báo cáo cho rằng các nhóm người Kurd ở Iraq đã vượt biên sang Iran, mặc dù chính phủ Iraq và khu tự trị Kurdistan đã phủ nhận các cáo buộc này và nói rằng “lãnh thổ Iraq không được sử dụng làm điểm xuất phát cho các cuộc tấn công chống lại các nước láng giềng”.

Các quan chức người Kurd nói với hãng tin AP và tờ Washington Post hôm thứ Năm rằng Tổng thống Trump đã đích thân nói chuyện với các nhà lãnh đạo của họ trong những ngày gần đây và yêu cầu họ hỗ trợ trong chiến dịch Epic Fury. AP đưa tin rằng các nhóm bất đồng chính kiến người Kurd gốc Iran đóng tại miền bắc Iraq đang chuẩn bị cho một chiến dịch quân sự xuyên biên giới tiềm năng, và Mỹ đã yêu cầu người Kurd ở Iraq hỗ trợ họ.

Hãng Reuters đưa tin hôm thứ Sáu rằng Israel đã ném bom một số khu vực ở miền tây Iran để hỗ trợ các lực lượng dân quân người Kurd ở Iran, những người hy vọng lợi dụng cuộc chiến chống lại Cộng hòa Hồi giáo để chiếm các thị trấn gần biên giới, trích dẫn ba nguồn tin quen thuộc với các cuộc đàm phán của Israel với các phe phái này.

Trong phát biểu hôm thứ Bảy, Tổng thống Trump cho rằng Iran đứng sau vụ tấn công vào một trường tiểu học nữ sinh ở miền nam Iran vào ngày đầu tiên của cuộc chiến, được tường trình đã khiến 150 người thiệt mạng. Các cuộc điều tra nội bộ của Mỹ được tường trình đã kết luận rằng vụ tấn công này rất có thể là do Mỹ thực hiện.

Tổng thống Trump cũng bác bỏ các báo cáo cho rằng Nga đã cung cấp thông tin tình báo cho Iran trong cuộc chiến, khẳng định rằng không có dấu hiệu nào cho thấy Mạc Tư Khoa đang hỗ trợ Tehran.

Ông nhắc lại rằng Mỹ không quan tâm đến việc đạt được thỏa thuận với Iran và ông muốn lựa chọn người lãnh đạo tiếp theo để bảo đảm rằng người đó sẽ không dẫn đất nước vào chiến tranh.

Tổng thống Trump nói rằng chiến dịch không kích có thể khiến các cuộc đàm phán trở nên vô nghĩa nếu tất cả các nhà lãnh đạo tiềm năng của Iran bị tiêu diệt và quân đội Iran bị phá hủy.

“Tôi không nghĩ rằng đến một lúc nào đó sẽ còn ai dám nói ‘Chúng ta đầu hàng’ nữa”, Tổng thống Trump nói.

Tổng thống Trump nói rằng cuộc chiến “sẽ còn tiếp diễn thêm một thời gian nữa”, nhưng từ chối đưa ra mốc thời gian cụ thể, sau khi thư ký báo chí của ông cho biết hôm thứ Sáu rằng nó có thể kéo dài từ bốn đến sáu tuần.

Khi được hỏi về khả năng triển khai quân đội Mỹ trên bộ tại Iran, Tổng thống Trump đã từ chối đưa ra câu trả lời dứt khoát.

“Liệu có thể không? Có thể lắm… Điều đó phải có lý do rất chính đáng,” Tổng thống Trump nói.

Về lượng uranium làm giàu còn lại ở Iran, Tổng thống Trump cho biết Mỹ hiện không tập trung vào việc thu hồi nhưng có thể sẽ làm vậy vào một thời điểm nào đó.

“Đó là điều chúng ta có thể làm sau này,” ông ấy nói thêm.

[Times Of Israel: After initially voicing support, Trump says he doesn’t want Kurds to enter Iran war]

6. Vì sao Trung Quốc không ra tay cứu giúp đồng minh Iran?

Phản ứng hết sức kiềm chế của Bắc Kinh trước việc Mỹ và Israel làm suy yếu giới lãnh đạo và năng lực quân sự của Iran đã làm dấy lên cuộc tranh luận về tác động của việc này đối với uy tín của Trung Quốc trong mắt các đồng minh.

Một số người cho rằng, cũng giống như sau vụ Mỹ bắt giữ cựu Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, sự thiếu hành động này đã phơi bày sự bất lực trước khả năng bành trướng quyền lực toàn cầu của Mỹ - và những giới hạn trong nỗ lực của Bắc Kinh nhằm thâm nhập vào tầm ảnh hưởng của Washington ở Trung Đông và Bắc Phi.

Trung Quốc cáo buộc Mỹ và Israel vi phạm luật quốc tế về các cuộc tấn công, được tiến hành bất chấp các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran, và vụ ám sát lãnh đạo tối cao của nước này, Ayatollah Ali Khamenei. Tuy nhiên, các nhà quan sát lưu ý rằng Bắc Kinh thiếu sự ủng hộ mạnh mẽ ngoài các cuộc biểu tình công khai.

Điều này đã gây ra thiệt hại lâu dài cho hình ảnh của Trung Quốc với tư cách là một cường quốc và đối tác đáng tin cậy, một số nhà quan sát Trung Quốc cho biết. “Trung Quốc, cũng như Nga, đang chứng tỏ là một người bạn thiếu quyết đoán đối với các đồng minh độc tài của mình”, cựu Đại sứ Mỹ tại Trung Quốc Nicholas Burns viết trong một bài đăng trên X.

Nhưng, cách diễn giải này tương đương với việc nhìn nhận tính toán của Đảng Cộng sản Trung Quốc thông qua lăng kính của Hoa Kỳ, Evan A. Feigenbaum, phó chủ tịch phụ trách nghiên cứu tại Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế, đã viết trong một bài phân tích.

Ông Feigenbaum nói: “Quá nhiều chiến lược gia phương Tây kỳ vọng Trung Quốc sẽ hành xử giống như Hoa Kỳ - và khi Trung Quốc không hành xử giống như Hoa Kỳ, họ kết luận rằng đó là một thất bại chiến lược chứ không phải là một lựa chọn có chủ ý, và rằng Trung Quốc đã bị kìm hãm và mất đi vị thế của mình”.

Feigenbaum lập luận rằng việc cứu giúp Khamenei hoặc Maduro sẽ không phục vụ lợi ích an ninh cốt lõi của Trung Quốc, cụ thể là khu vực của chính nước này. Việc sử dụng thuật ngữ “đồng minh” đối với Iran cho thấy mức độ cam kết khác biệt rõ rệt so với các liên minh hiệp ước của Mỹ với các đối tác an ninh như Nhật Bản. Trung Quốc không có nghĩa vụ quốc phòng chính thức nào đối với bất kỳ đối tác nào, ngoại trừ Bắc Hàn.

Thay vào đó, Trung Quốc đang tập trung vào việc đạt được ưu thế quân sự ở Thái Bình Dương và phá vỡ “chuỗi đảo đầu tiên” gồm các điểm nghẽn mà Ngũ Giác Đài sẽ dựa vào trong một cuộc xung đột giữa các cường quốc.

Trong khi đó, Bắc Kinh đã thu lợi từ mối quan hệ mạnh mẽ với Iran đồng thời đa dạng hóa các lợi ích toàn cầu của mình. Iran chỉ là một trong số nhiều nhà sản xuất dầu lớn, và Trung Quốc là đối tác thương mại hàng đầu với hơn 120 quốc gia, ông Feigenbaum cho biết.

Theo Ryan Hass, giám đốc Trung tâm John L. Thornton về Trung Quốc thuộc Viện Brookings, việc lật đổ chế độ này cũng không phải là đòn giáng chiến lược như một số nhà phân tích nhận định.

“Iran không phải là trụ cột của một chiến lược vĩ đại nào cả,” ông nói trong một video bình luận. “Tuy nhiên, nếu Mỹ sa lầy vào cuộc chiến ở Iran, Bắc Kinh sẽ ăn mừng. Điều đó sẽ làm giảm áp lực mà Mỹ gây ra cho Trung Quốc.”

Một số ý kiến khác cho rằng Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc vẫn là một lực lượng hùng mạnh nhưng chủ yếu hoạt động trong khu vực, vận hành một lực lượng hải quân hoạt động trên vùng biển nông và không có mạng lưới các căn cứ tiền phương để có thể duy trì sức mạnh.

Vai trò của Iran như một đối trọng với ảnh hưởng của Mỹ và là nguồn cung cấp năng lượng giá rẻ quan trọng rất có giá trị, nhưng không mang tính quyết định.

[Newsweek: Why Hasn’t China Come to the Rescue of Ally Iran]

7. Tổng thống Trump đề nghị hỗ trợ hỏa tiễn cho các nhà lãnh đạo Mỹ Latinh nhằm mục tiêu vào các băng đảng ma túy.

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Bảy đã kêu gọi các quốc gia Mỹ Latinh sử dụng sức mạnh quân sự chống lại “căn bệnh ung thư” của các băng đảng ma túy và đề nghị hỗ trợ họ bằng các cuộc tấn công hỏa tiễn của Mỹ nhằm vào các trùm ma túy.

Đây là lời đe dọa hành động quân sự mới nhất của Tổng thống Trump. Hồi tháng Giêng, lực lượng Mỹ đã bắt giữ tổng thống Venezuela, Nicolas Maduro, người bị cáo buộc khủng bố ma túy. Một tuần trước, Mỹ và Israel đã bắt đầu chiến dịch không kích chống lại chế độ Iran.

Trong bài phát biểu trước các nhà lãnh đạo khu vực tập trung tại câu lạc bộ golf của ông ở khu vực Miami, Tổng thống Trump đã đưa ra lập trường mạnh mẽ nhằm thúc đẩy lợi ích của Washington ở bán cầu Tây, tuyên bố rằng Cuba do cộng sản lãnh đạo đang “ở những giây phút cuối cùng của cuộc đời” và kêu gọi các đồng minh có hành động cứng rắn chống lại tội phạm có tổ chức đang hoành hành trong khu vực.

Ông chính thức khởi động liên minh “chống cartel” gồm 17 quốc gia, mà Tòa Bạch Ốc mô tả là cam kết từ các chính phủ trong khu vực về việc sử dụng “sức mạnh cứng” để chống lại các mối đe dọa an ninh.

“Chúng tôi đang hợp tác với các ông để làm bất cứ điều gì cần thiết. Chúng tôi sẽ sử dụng hỏa tiễn. Các ông muốn chúng tôi dùng hỏa tiễn ư? Chúng cực kỳ chính xác đấy,” Tổng thống Trump nói với hàng chục nhà lãnh đạo cánh hữu từ Mỹ Latinh và Caribe tại câu lạc bộ golf Doral của ông gần Miami.

“‘Bùm,’ bay thẳng vào phòng khách,” ông nói, mô phỏng âm thanh của một quả hỏa tiễn đang bay. “Thế là hết đời tên trùm băng đảng đó rồi. Nhưng chúng tôi sẽ làm bất cứ điều gì các anh cần.”

Trong số các nhà lãnh đạo tham dự hội nghị thượng đỉnh “Lá chắn Mỹ Châu” có Tổng thống theo chủ nghĩa tự do của Á Căn Đình, Javier Milei, Tổng thống Ecuador, Daniel Noboa và Tổng thống El Salvador, Nayib Bukele, người đã bắt giữ hàng chục ngàn người trong chiến dịch trấn áp các băng đảng.

Tổng thống Trump đã mạnh dạn đưa ra những tuyên bố chủ quyền tại Mỹ Latinh bằng việc lật đổ Maduro và hợp tác với người kế nhiệm ông, Delcy Rodriguez, để đòi quyền sở hữu trữ lượng dầu mỏ của Venezuela cho Mỹ.

Milei, Noboa và Bukele đều đăng tải ảnh chụp chung với Tổng thống Trump lên mạng xã hội.

Noboa viết bằng tiếng Tây Ban Nha: “Trong một thời gian dài, tội phạm có tổ chức tin rằng Mỹ Châu là lãnh thổ của chúng. Chúng tin rằng có thể vượt biên giới, vận chuyển ma túy, vũ khí và bạo lực mà không phải chịu hậu quả. Thời đại đó đã qua rồi.”

Irene Mia, một chuyên gia về Mỹ Latinh tại Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, cho biết bạo lực của các băng đảng ma túy đã ảnh hưởng đến các quốc gia trong khu vực mà cho đến gần đây vẫn được coi là khá an toàn, chẳng hạn như Ecuador và Chile.

Tình hình an ninh căng thẳng đã góp phần vào chuỗi chiến thắng bầu cử gần đây của phe cánh hữu ở Mỹ Latinh và đồng thời khiến xu hướng can thiệp của Mỹ gặp ít sự phản đối hơn so với trước đây, Mia nói với AFP.

Tổng thống Trump kêu gọi các nhà lãnh đạo khu vực sử dụng lực lượng quân sự để triệt phá các tổ chức tội phạm, mà ông ví như một căn bệnh ung thư, và nói: “Chúng ta không muốn nó lan rộng.”

“Cách duy nhất để đánh bại những kẻ thù này là phát huy sức mạnh quân sự của chúng ta. Chúng ta phải sử dụng quân đội,” ông nói.

'Họ không có tiền'

Tổng thống Trump tiếp tục khẳng định những lời cảnh báo gần đây của mình đối với Cuba, đối thủ lâu năm của Mỹ mà ông ám chỉ có thể là “mục tiêu tiếp theo” sau khi loại bỏ các nhà lãnh đạo ở Venezuela và Iran.

“Tôi sẽ lo liệu chuyện Cuba,” Tổng thống Trump nói với các nhà lãnh đạo.

“Họ không có tiền, họ không có dầu mỏ. Họ có một triết lý tồi tệ, một chế độ tồi tệ đã tồn tại từ lâu”, tổng thống Mỹ nói thêm, “Cuba đang ở những giây phút cuối cùng của cuộc đời mình”.

Ông nói: “Sự thay đổi lớn sẽ sớm đến với Cuba”, và thêm rằng “họ đang ở giai đoạn cuối cùng”.

Cũng trong tuần này, Hoa Kỳ và Ecuador đã tuyên bố các hoạt động chung nhằm chống lại nạn buôn bán ma túy và hôm thứ Sáu đã công bố video về một ngôi nhà phát nổ trong khu rừng ở Ecuador, gọi đó là một đòn giáng mạnh vào “những kẻ khủng bố ma túy”.

Ngoài Milei, Bukele và Noboa, Tổng thống Trump còn tiếp đón các nhà lãnh đạo của Bolivia, Costa Rica, Cộng hòa Dominica, Guyana, Honduras, Panama, Paraguay và Trinidad và Tobago — cũng như Jose Antonio Kast, tổng thống đắc cử của Chile.

Nhà phân tích Mia đã chỉ ra một số thiếu sót rõ rệt: Mexico và Brazil, cả hai đều có dân số đông và hiện đang được lãnh đạo bởi các nhà lãnh đạo cánh tả Claudia Sheinbaum và Luiz Inacio Lula da Silva. Colombia cũng không có đại diện.

Bà nói: “Nếu không có Mexico và Brazil, việc giải quyết các vấn đề buôn bán ma túy và chống khủng bố sẽ không mấy thành công”, bởi vì các băng đảng ma túy Mexico đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng buôn lậu và các cảng của Brazil là những tuyến đường buôn lậu ma túy quan trọng đến Âu Châu.

Tổng thống Trump không hề đề cập đến việc chính quyền của ông nhấn mạnh rằng việc chống lại ảnh hưởng của Trung Quốc ở khu vực bán cầu là ưu tiên hàng đầu trong nhiệm kỳ thứ hai của ông.

Chiến lược an ninh quốc gia của ông thúc đẩy “Học thuyết Tổng thống Trump” dựa trên Học thuyết Monroe thế kỷ 19, vốn tìm cách cấm các cuộc xâm lược của Âu Châu vào Mỹ Châu, bằng cách tấn công vào các dự án cơ sở hạ tầng của Trung Quốc, hợp tác quân sự và đầu tư vào các ngành công nghiệp tài nguyên trong khu vực.

Biểu hiện đầu tiên của đường lối mạnh mẽ hơn là việc Tổng thống Trump gây áp lực buộc Panama rút khỏi Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc và xem xét lại các hợp đồng cảng dài hạn do một công ty có trụ sở tại Hương Cảng nắm giữ trong bối cảnh Mỹ đe dọa tái chiếm kênh đào Panama.

Gần đây hơn, việc Mỹ bắt giữ Maduro và lời hứa của Tổng thống Trump về việc “điều hành” Venezuela đe dọa làm gián đoạn các chuyến hàng dầu mỏ đến Trung Quốc - quốc gia mua dầu thô Venezuela lớn nhất trước cuộc đột kích - và đưa một trong những đồng minh thân cận nhất của Bắc Kinh trong khu vực vào quỹ đạo của Washington.

Tổng thống Trump dự kiến sẽ đến Bắc Kinh vào cuối tháng này để gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Đối với nhiều quốc gia, chính sách ngoại giao tập trung vào thương mại của Trung Quốc lấp đầy khoảng trống tài chính quan trọng trong khu vực, nơi đang đối mặt với những thách thức phát triển lớn, từ giảm nghèo đến tắc nghẽn cơ sở hạ tầng. Ngược lại, Tổng thống Trump đã cắt giảm viện trợ nước ngoài cho khu vực này trong khi lại ưu ái các quốc gia ủng hộ chính sách siết chặt nhập cư của ông – một chính sách không được lòng dân trên khắp bán cầu.

Ngoại trưởng Marco Rubio đã tiếp đón các nhà lãnh đạo trong một bữa trưa làm việc sau khi Tổng thống Trump rời đi để tham dự sự kiện ở Delaware. Bữa trưa này tạo cơ hội cho bà Kristi Noem, người bị Tổng thống Trump sa thải khỏi chức Bộ trưởng An ninh Nội địa hôm thứ Năm, ra mắt trong vai trò mới là đặc phái viên cho chương trình “Lá chắn Mỹ Châu”.

“Chúng tôi muốn bán cầu của chúng ta an toàn hơn, tự chủ hơn và thịnh vượng hơn”, bà Noem nói với các nhà lãnh đạo.

[Politico: Trump offers missile support to Latin American leaders to target drug cartels]

8. Do Thái nã pháo vào các địa điểm phóng hỏa tiễn và phi trường của Iran, trong khi Tehran đáp trả bằng các loạt đạn pháo liên tiếp và đe dọa Âu Châu.

Hơn 80 máy bay chiến đấu thả 230 quả bom xuống các mục tiêu của Iran khi Tehran phóng thêm hỏa tiễn vào Do Thái, mở rộng các cuộc tấn công khắp vùng Vịnh và cảnh báo các quốc gia Âu Châu không nên tham gia chiến tranh. Tư lệnh Lực lượng Phòng vệ Do Thái, gọi tắt là IDF, Trung tướng Eyal Zamir, cho biết như trên hôm Chúa Nhật, 08 Tháng Ba.

Ông cho biết Do Thái tiếp tục chiến dịch quân sự chống lại Iran suốt đêm thứ Bảy, tấn công các cơ sở hạ tầng hỏa tiễn trọng yếu và máy bay của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC, trong khi Tehran liên tiếp phóng các loạt hỏa tiễn đạn đạo vào Do Thái và đưa ra những lời đe dọa mới đối với các quốc gia Âu Châu có thể tham gia cuộc chiến.

Trong số các mục tiêu có một địa điểm ngầm “để lưu trữ và sản xuất hỏa tiễn đạn đạo, nơi hàng trăm binh sĩ thuộc quân đội của chế độ khủng bố Iran hoạt động”, Tướng Zamir nói.

Quân đội cho biết địa điểm này “có các hầm trú ẩn và sở chỉ huy quân sự của các phần tử thuộc chế độ”.

Ngoài ra, Tướng Zamir cho biết IDF đã tấn công một địa điểm lưu trữ hỏa tiễn khác, bao gồm các hầm trú ẩn và cơ sở hạ tầng phóng, cũng như Đại học Imam Hossein, học viện quân sự của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, mà IDF cho rằng “đóng vai trò là tài sản khẩn cấp và khu phức hợp tập kết cho IRGC”, kể cả trong thời chiến.

Khi cuộc chiến bước vào giai đoạn mới, quân đội Iran tuyên bố sẽ tăng cường các cuộc tấn công vào các cơ sở sản xuất vũ khí của nước này trên khắp cả nước, bao gồm cả những cơ sở sản xuất hỏa tiễn và bệ phóng.

Trước đó, các đoạn video được đăng tải trên mạng xã hội cho thấy các cuộc không kích và hỏa hoạn lớn tại phi trường quốc tế Mehrabad ở Tehran, sau khi quân đội Do Thái tuyên bố đang tiến hành một đợt tấn công “quy mô lớn” nhằm vào các mục tiêu của chế độ Iran tại thủ đô.

Hôm thứ Bảy, Lực lượng Phòng vệ Do Thái xác nhận đã tấn công phi trường này, tuyên bố đã phá hủy 16 máy bay do Lực lượng Quds thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRGC sử dụng. Quân đội cho biết phi trường Mehrabad được Lực lượng Quds sử dụng “như một trung tâm chính để trang bị vũ khí và tài trợ cho các lực lượng khủng bố ủy nhiệm của chế độ ở Trung Đông”, bao gồm cả Hezbollah của Li Băng.

“Máy bay chở đầy vũ khí và tiền mặt đã cất cánh từ phi trường nhiều lần và hạ cánh khắp khu vực để phục vụ cho các lực lượng ủy nhiệm của chế độ khủng bố Iran”, quân đội cho biết.

Trong các cuộc tấn công, Lực lượng Phòng vệ Do Thái cho biết họ đã phá hủy 16 máy bay được sử dụng để vận chuyển vũ khí cho Hezbollah, các cơ sở hạ tầng quân sự khác tại phi trường, cũng như một số máy bay chiến đấu của Iran “gây ra mối đe dọa cho máy bay của Không quân Do Thái hoạt động trong không phận Iran”.

Lực lượng IDF cũng cho biết đã tấn công một trung tâm chỉ huy quan trọng của lực lượng không quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran trong đêm qua.

Theo quân đội, trung tâm chỉ huy ở Tehran phục vụ đơn vị phòng không của lực lượng không quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC, “với mục đích tạo ra bức tranh trên không và bảo vệ bầu trời Iran.”

“Đây là phòng không trung tâm quan trọng nhất của lực lượng không quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo,” quân đội cho biết, đồng thời nói thêm rằng họ cũng đã tấn công các hệ thống phòng không, sở chỉ huy, kho hậu cần và các tòa nhà khác gần trung tâm chỉ huy.

Cũng trong ngày thứ Bảy, một nguồn tin quân sự nói với tờ The Times of Do Thái rằng Tư lệnh Không quân, Thiếu tướng Tomer Bar, đã tham gia một cuộc tấn công vào Iran hôm thứ Sáu, lái máy bay chiến đấu F-15.

Ngay cả khi các cuộc tấn công của Do Thái gia tăng bên trong Iran, Tehran vẫn tiếp tục phóng hỏa tiễn về phía Do Thái suốt đêm và đến sáng thứ Bảy.

Các vụ phóng hỏa tiễn liên tiếp suốt đêm đã kích hoạt còi báo động ở Giêrusalem, Beersheba và miền bắc Do Thái, khiến hàng triệu người phải vội vã tìm nơi trú ẩn.

Khoảng 6 giờ 20 phút sáng, Lực lượng Phòng vệ Do Thái cho biết họ đã phát hiện vụ phóng hỏa tiễn đạn đạo thứ năm từ Iran kể từ nửa đêm, kích hoạt còi báo động ở Tel Aviv và các khu vực khác thuộc miền trung Do Thái.

Mặc dù các cuộc tấn công diễn ra vài giờ một lần, nhưng mỗi đợt chỉ có một số lượng hỏa tiễn tương đối nhỏ và hầu hết đều bị đánh chặn. Nhân viên y tế cho biết không có báo cáo về thương vong nào sau các cuộc tấn công, và cũng không có báo cáo về việc hỏa tiễn rơi trúng mục tiêu.

Tối thứ Sáu, một số đợt phóng hỏa tiễn của Iran đã khiến còi báo động vang lên khắp miền trung Do Thái, mặc dù thời gian cảnh báo trước khi chuông báo động vang lên ngắn hơn so với các cuộc tấn công trước đó.

Việc xem xét các cảnh báo của Bộ Chỉ huy Hậu phương cho thấy rằng vào lúc 7:16 chiều, một cảnh báo sớm đã được phát ra cho khu vực trung tâm Do Thái, và còi báo động vang lên ba phút sau đó, lúc 7:19 chiều. Một cảnh báo khác lúc 8:40 chiều được theo sau bởi còi báo động chỉ một phút sau đó, và một cảnh báo thứ ba lúc 9:54 chiều được đưa ra trước còi báo động khoảng hai phút.

Các cuộc tấn công trước đó trong chiến tranh thường cho phép dân thường có từ bốn đến tám phút để chuẩn bị.

Sáng thứ Bảy, Bộ Chỉ huy Hậu phương IDF đã làm rõ rằng các cảnh báo sớm ngắn hơn thường lệ được đưa ra cho các cuộc tấn công đêm thứ Sáu có liên quan đến nhiều yếu tố xung quanh việc phát hiện các đối tượng bay, chứ không phải là vấn đề kỹ thuật.

“ Việc phát hiện các đợt tấn công và phóng hỏa tiễn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố tác chiến khác nhau, do đó không phải lúc nào cũng có thể bảo đảm đủ thời gian chuẩn bị giữa thông báo trước và tiếng còi báo động”, quân đội cho biết trong một tuyên bố.

“Đôi khi, thông báo có thể được nhận khá gần thời điểm còi báo động vang lên. Điều quan trọng cần làm rõ là có những trường hợp còi báo động có thể vang lên mà không cần thông báo trước, tùy thuộc vào điều kiện tác chiến”, Lực lượng Phòng vệ Do Thái cho biết.

Quân đội cho biết Bộ Chỉ huy Hậu phương “gửi thông báo trước đến điện thoại di động ở các khu vực liên quan càng sớm càng tốt, như một phần của chính sách cảnh báo công cộng”.

Các cảnh báo sớm được đưa ra dựa trên việc phát hiện các vụ phóng từ Iran và giai đoạn bay mà hỏa tiễn đã đạt được, có nghĩa là trong một số trường hợp, cảnh báo có thể chỉ đến ngay trước khi còi báo động vang lên.

Một số báo cáo chưa được kiểm chứng đã cố gắng liên hệ việc rút ngắn thời gian cảnh báo với thiệt hại gây ra cho các hệ thống radar của Mỹ trong khu vực do các cuộc tấn công của Iran; tuy nhiên, điều này rất khó xảy ra.

Hệ thống radar đã bị hư hỏng từ nhiều ngày trước, chứ không phải vào tối thứ Sáu, và các cuộc tấn công trong đêm thường có cảnh báo sớm từ ba đến bảy phút trước khi còi báo động vang lên.

Tehran đẩy mạnh các cuộc tấn công vào các quốc gia vùng Vịnh

Cuộc xung đột cũng đã lan rộng khắp khu vực Vịnh Ba Tư, nơi Iran tấn công vào các quốc gia có lực lượng Mỹ đóng quân.

Sáng thứ Bảy, các phóng viên của AFP đưa tin đã nghe thấy hai vụ nổ ở Dubai và một vụ nổ khác ở thủ đô Manama của Bahrain, nơi còi báo động vang lên và chính quyền kêu gọi người dân tìm nơi trú ẩn.

Trong khi đó, Ả Rập Xê Út cho biết họ đã đánh chặn một hỏa tiễn của Iran bắn vào một căn cứ không quân ở phía đông nam thủ đô Riyadh. Quốc gia này cũng báo cáo ít nhất hai vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa hồi đầu tuần nhằm vào nhà máy lọc dầu Ras Tanura ở phía đông.

Thái tử Khalid bin Salman, Bộ trưởng Quốc phòng Ả Rập Xê Út, cảnh báo Iran không nên leo thang căng thẳng hơn nữa.

“Chúng tôi nhấn mạnh rằng những hành động như vậy làm suy yếu an ninh và ổn định khu vực, đồng thời bày tỏ hy vọng rằng phía Iran sẽ hành động khôn ngoan và tránh tính toán sai lầm”, ông nói sau cuộc gặp với tư lệnh quân đội Pakistan để thảo luận về các vụ tấn công.

Lời cảnh báo của Iran gửi tới Âu Châu

Khi xung đột leo thang, Tehran cũng đã đưa ra những cảnh báo trực tiếp tới các chính phủ Âu Châu.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết bất kỳ quốc gia thành viên Liên minh Âu Châu nào tham gia cùng Mỹ và Do Thái trong các cuộc tấn công chống lại Iran sẽ trở thành “mục tiêu hợp pháp” cho sự trả đũa của Iran.

“Bất kỳ quốc gia nào tham gia vào cuộc tấn công chống lại Iran, cùng với Mỹ và Do Thái trong cuộc tấn công chống lại Iran, chắc chắn họ cũng sẽ trở thành mục tiêu chính đáng cho sự trả đũa của Iran”, ông nói trong một cuộc phỏng vấn với kênh France 24.

Mặc dù một số quốc gia Liên Hiệp Âu Châu, như Pháp, Hy Lạp và Ý, đã điều tàu chiến đến Trung Đông và hầu hết các quan chức cao cấp của Liên Hiệp Âu Châu đã lên án các cuộc tấn công của Iran trong khu vực, nhưng nhìn chung họ đều kêu gọi chấm dứt xung đột và tìm kiếm giải pháp ngoại giao.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết Berlin đang hợp tác với các đối tác để tìm ra giải pháp chấm dứt cuộc xung đột với Iran, đồng thời nói rằng nước ông chia sẻ mục tiêu của Mỹ và Do Thái.

Tại Washington, Tòa Bạch Ốc tìm cách trấn an dư luận về sự sẵn sàng của nước Mỹ khi cuộc chiến bước sang tuần thứ hai.

Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết Hoa Kỳ có đủ kho vũ khí để đáp ứng nhu cầu hoạt động liên quan đến cuộc xung đột ở Iran.

Những bình luận của bà được đưa ra khi Tổng thống Donald Trump chuẩn bị gặp gỡ các nhà thầu quốc phòng lớn cùng với Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, trong các cuộc đàm phán dự kiến tập trung vào việc mở rộng sản xuất vũ khí khi chiến tranh tiếp diễn.

Điều này diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Trump đã bày tỏ riêng tư sự quan tâm đến việc triển khai lực lượng bộ binh đến Iran, theo NBC News.

Trong một bản tin dẫn lời nhiều nguồn tin, đài truyền hình Mỹ cho biết Tổng thống Trump đã nêu ý tưởng này với các phụ tá Tòa Bạch Ốc và các quan chức đảng Cộng hòa khi trình bày tầm nhìn của ông về Iran sau chiến tranh, trong đó ông hình dung sẽ bao gồm sự hợp tác giữa Tehran và Washington về dầu mỏ tương tự như giữa Mỹ và Venezuela.

Các nguồn tin được trích dẫn trong báo cáo cho biết Tổng thống Trump chưa thảo luận về một cuộc tấn công trên bộ quy mô lớn vào Iran, mà thay vào đó là một nhóm nhỏ binh sĩ Mỹ thực hiện các nhiệm vụ mà báo cáo mô tả là có mục đích chiến lược cụ thể. Các nguồn tin cho biết thêm rằng Tổng thống Trump vẫn chưa đưa ra bất kỳ quyết định nào về vấn đề này.

Trong khi đó, Tổng thống Trump cho rằng việc đầu hàng vô điều kiện trong cuộc chiến Mỹ-Do Thái chống lại Iran có thể đồng nghĩa với việc phá hủy hoàn toàn năng lực quân sự của Cộng hòa Hồi giáo chứ không nhất thiết là sự đầu hàng chính thức của Tehran.

“Sự đầu hàng vô điều kiện có thể là việc [người Iran] tuyên bố điều đó. Nhưng nó cũng có thể xảy ra khi họ không còn khả năng chiến đấu nữa vì họ không còn ai hoặc bất cứ thứ gì để chiến đấu”, ông nói với Axios.

[Times Of Israel: Israel pounds Iran missile sites, airport as Tehran fires back repeated salvos, threatens Europe]

9. Scott Bessent cho rằng Mỹ có thể dỡ bỏ lệnh trừng phạt thêm đối với dầu mỏ của Nga.

Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết Mỹ có thể nới lỏng thêm các lệnh trừng phạt đối với Nga khi giá khí đốt và dầu mỏ tăng vọt sau quyết định của Iran đóng cửa tuyến vận chuyển qua eo biển Hormuz.

Khi thảo luận về nhu cầu của Ấn Độ trong việc bù đắp sự thiếu hụt nguồn cung dầu, ông Bessent nói: “Chúng tôi đã cho phép họ chấp nhận dầu của Nga. Chúng tôi cũng có thể dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với một số loại dầu khác của Nga.”

Ấn Độ đã cam kết không mua dầu của Nga khi Mỹ tìm cách gây áp lực lên Mạc Tư Khoa để chấm dứt cuộc xâm lược Ukraine. Đổi lại, Mỹ dự định giảm thuế quan đối với hàng hóa Ấn Độ từ 25% xuống 18%. Trước đó, Ấn Độ đã tăng cường tiêu thụ dầu của Nga, vốn đã giảm giá khi các nước phương Tây chuyển sang các nguồn cung thay thế để cô lập và trừng phạt Nga vì cuộc xâm lược này.

Tuy nhiên, Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz để trả đũa các cuộc tấn công chung của Mỹ và Do Thái khiến Ayatollah Ali Khamenei thiệt mạng. Việc đóng cửa này đã làm xáo trộn thị trường dầu khí, khiến nguồn cung bị căng thẳng và các quốc gia đang gấp rút tìm kiếm phương án dự phòng: Bộ Dầu mỏ Iraq hôm thứ Ba tuyên bố sẽ ngừng sản xuất tại một mỏ dầu quan trọng do sự gián đoạn ở eo biển Hormuz.

Việc đóng cửa cũng khiến giá dầu thô tăng vọt trên toàn thế giới, với giá dầu Brent đạt mức 92 đô la một thùng. Tổng thống Trump, hôm thứ Sáu, khi đề cập đến những lo ngại về việc giá xăng tăng cao, nói: “Nếu chúng tăng, thì cứ để chúng tăng.”

Mỹ đã cho Ấn Độ thời hạn 30 ngày để mua dầu của Nga, hiện đang bị mắc cạn trên biển, nhằm giảm bớt áp lực lên nguồn cung dầu toàn cầu.

Ông Bessent mô tả việc miễn trừ này là một “biện pháp ngắn hạn có chủ đích” nhằm ngăn chặn thị trường toàn cầu chịu thêm áp lực khi nguồn cung dầu khí vẫn bị mắc kẹt trên các tàu chở dầu gần eo biển Hormuz. Iran đã đe dọa tấn công bất kỳ tàu nào cố gắng đi qua điểm thắt cổ chai hẹp này.

Đài BBC đưa tin rằng hàng triệu thùng dầu được tường trình đang bị mắc kẹt trên các tàu chở dầu đó, và gần một nửa lượng dầu thô và khí đốt nhập khẩu của Ấn Độ đi qua eo biển này.

Bessent nói: “Người Ấn Độ đã diễn xuất rất giỏi. Chúng tôi đã yêu cầu họ ngừng mua dầu của Nga bị trừng phạt vào mùa thu năm nay: Và họ đã làm vậy.”

“Họ định thay thế bằng dầu của Mỹ, nhưng để giảm bớt tình trạng thiếu hụt dầu tạm thời trên toàn thế giới, chúng tôi đã cho phép họ chấp nhận dầu của Nga”, ông Bessent nói. “Chúng tôi có thể sẽ dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với các loại dầu khác của Nga.”

“Một điều khác mà Bộ Tài chính có thể làm ở đây, Larry, là hiện có hàng trăm triệu thùng dầu thô bị cấm vận đang lưu thông trên biển, và về cơ bản, bằng cách dỡ bỏ lệnh cấm vận đối với chúng, Bộ Tài chính có thể tạo ra nguồn cung, và chúng tôi đang xem xét điều đó,” Bessent nói thêm. “Chúng tôi sẽ tiếp tục công bố các biện pháp để giảm bớt khó khăn cho thị trường trong cuộc xung đột này.”

[Newsweek: Scott Bessent Says U.S. Could Lift Sanctions on More Russian Oil]