Thomas Gomart (*), trong số báo 4337 (tháng 5 năm 2026) của nguyệt san Études của các Cha Dòng Tên Paris, đã xuất bản từ thập niên 1840, cho hay: Kể từ các cuộc tấn công của Israel và Mỹ vào Iran ngày 28 tháng 2, Donald Trump đã đưa ra một loạt các tuyên bố mâu thuẫn về mục tiêu và cách thức tiến hành các hoạt động. Cũng như trong lĩnh vực thương mại, sự không chắc chắn được cố tình tạo ra để tối đa hóa sức mạnh đàm phán của ông. Ít nhất, đó là những gì ông tin tưởng, cho rằng chính trị quốc tế được tiến hành thông qua các thỏa thuận, những tuyên bố gây chấn động và, tình cờ thay, giao dịch nội bộ. Bản chất thất thường trong các quyết định của ông tạo ra ấn tượng về sự hỗn loạn, như thể Hoa Kỳ không có chiến lược nào khác ngoài sự tàn bạo.
Đây là lý do tại sao điều quan trọng là phải xác định các yếu tố không đổi và sự thích ứng trong văn hóa chiến lược của họ vượt ra ngoài những ý thích bất chợt của Tổng thống, người sẽ kỷ niệm sinh nhật lần thứ 80 vào tháng 6 tới, và người có thế giới quan được hình thành trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh. Mặc dù ảnh hưởng cá nhân của ông đối với các sản phẩm học thuyết mạnh mẽ hơn bao giờ hết, bằng chứng là vô số lần nhắc đến tên ông, việc theo dõi sát sao vẫn rất cần thiết. Vào tháng 11 năm 2025, việc công bố Bản đánh giá An ninh Quốc gia, trong đó khôi phục khái niệm "Bán cầu Tây", đã tạo ra nhiều bình luận, đặc biệt là ở châu Âu, nơi cảnh báo về khả năng "suy thoái văn minh" của khu vực này.
Hàng năm, cộng đồng tình báo Mỹ công bố một bản đánh giá mối đe dọa, trong đó chỉ ra thứ tự ưu tiên. Bản đánh giá tháng 3 năm 2026 đáng được chú ý vì nó phản ánh tầm quan trọng được dành cho an ninh nội địa và các thách thức kỹ thuật. Phần cuối cùng dành cho các hướng đe dọa khác nhau. Tài liệu bắt đầu bằng việc nhấn mạnh sự phân mảnh của nền kinh tế toàn cầu và sự thành công của chính sách biên giới của Trump với Mexico: số lượng người di cư giảm đáng kể và số vụ thu giữ fentanyl tăng đáng kể, gây ra 38,000 ca tử vong từ tháng 9 đến tháng 12 năm 2024 và năm 2025. An ninh nội bộ bị đe dọa bởi sáu hiện tượng: tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia (ba nhóm chính được đề cập), buôn bán ma túy (Trung Quốc và Ấn Độ được coi là nguồn cung cấp các tiền chất hóa học cần thiết cho sản xuất fentanyl), di cư, hệ tư tưởng Hồi giáo gắn liền với khủng bố, sự trỗi dậy của quyền lực, và cuối cùng là sự phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Tài liệu dự đoán sự trỗi dậy của các hoạt động khủng bố liên quan đến xung đột giữa Hoa Kỳ, Israel và Iran.
Về những thách thức kỹ thuật, nhu cầu duy trì sự kiểm soát của con người đối với trí tuệ nhân tạo được nhấn mạnh. Những kỹ thuật này đang thay đổi cách thức tiến hành các hoạt động quân sự. Chỉ có Trung Quốc đang thách thức bá quyền của Mỹ trong lĩnh vực này: nước này hy vọng sẽ giành được ưu thế vào năm 2030. Trong lĩnh vực lượng tử, việc xác định khung thời gian vẫn còn khó khăn. Các khoản đầu tư liên quan đến các quan hệ đối tác công tư phức tạp. Ngoài Trung Quốc, tài liệu này còn đề cập đến Liên minh châu Âu, Nhật Bản và Vương quốc Anh như những nhân tố chủ chốt.
Phần cuối cùng liệt kê các hướng đi thiết yếu, bao gồm cả không gian, điều đáng chú ý đặc biệt vì hai lý do. Thứ nhất liên quan đến Ukraine, được trình bày là quốc gia đầu tiên tích hợp thành công các dịch vụ không gian bên ngoài, chẳng hạn như dịch vụ do Starlink cung cấp, mà không cần sở hữu cơ sở hạ tầng riêng. Thứ hai tiết lộ rằng Nga đang phát triển một vệ tinh có khả năng mang vũ khí hạt nhân, nhằm trở thành một hệ thống chống vệ tinh toàn cầu. Trong lĩnh vực không gian mạng, Trung Quốc, được trình bày là "mối đe dọa tích cực và dai dẳng nhất", cùng với Nga, Iran và Triều Tiên kết hợp các nguồn lực nhà nước và các nhóm tội phạm để tấn công cơ sở hạ tầng quan trọng của Mỹ.
Điều đáng chú ý là sự mất kết nối ngày càng tăng giữa những tuyên bố hàng ngày của Tổng thống Hoa Kỳ, người đang tạo ra những luận điệu truyền thông ngày càng tách rời khỏi bất cứ chiến lược tổng thể nào. Được chuẩn bị trước ngày 28 tháng 2, tài liệu này hầu như không đề cập đến Iran. Dường như cộng đồng tình báo Mỹ đang biên soạn một danh sách các chủ đề, mà không thực sự ảo tưởng về khả năng gây ảnh hưởng đến Nhà Trắng.
Ghi Chú
1. Báo cáo Đánh giá Mối đe dọa Thường niên năm 2026 của Cộng đồng Tình báo Hoa Kỳ, tháng 3 năm 2026 (có sẵn tại www.dni.gov).
____________________________________________________
(*) Thomas Gomart: Với bằng tiến sĩ về lịch sử quan hệ quốc tế (Đại học Paris I Panthéon-Sorbonne) và bằng EMBA (HEC), Thomas Gomart là giám đốc của Viện Quan hệ Quốc tế Pháp, sau khi từng giữ chức giám đốc phát triển chiến lược (2010-2015) và giám đốc Trung tâm Nga/NIS (2004-2013). Trước khi gia nhập Ifri, Thomas Gomart từng là trợ giảng tại Đại học Marne-la-Vallée (1996-1999), sĩ quan nghĩa vụ tại Bộ Quốc phòng (2000), nghiên cứu sinh Lavoisier tại Viện Quan hệ Quốc tế (Đại học MGIMO – Moscow, 2001), nghiên cứu sinh thỉnh giảng tại Viện Nghiên cứu An ninh (Liên minh Châu Âu – Paris, 2002), và nghiên cứu sinh Marie Curie tại Khoa Nghiên cứu Chiến tranh (Đại học King’s College – London, 2003). Nghiên cứu hiện tại của ông tập trung vào quản trị kỹ thuật số, chính sách đối ngoại của Pháp, rủi ro quốc gia, Nga và các viện nghiên cứu chính sách.