Phụng Vụ - Mục Vụ
Ngày 13/03: Yêu người thân cận như chính mình - Lm. Giuse Đỗ Tuấn Anh, CSsR
Giáo Hội Năm Châu
02:47 12/03/2026
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mác-cô.
Khi ấy, có một người trong các kinh sư đến gần Đức Giê-su và hỏi rằng : “Thưa Thầy, trong mọi điều răn, điều răn nào đứng hàng đầu?” 29 Đức Giê-su trả lời : “Điều răn đứng hàng đầu là : Nghe đây, hỡi Ít-ra-en, Đức Chúa, Thiên Chúa chúng ta, là Đức Chúa duy nhất. 30 Ngươi phải yêu mến Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực ngươi. 31 Điều răn thứ hai là : Ngươi phải yêu người thân cận như chính mình. Chẳng có điều răn nào khác lớn hơn các điều răn đó.” 32 Ông kinh sư nói với Đức Giê-su : “Thưa Thầy, hay lắm, Thầy nói rất đúng. Thiên Chúa là Đấng duy nhất, ngoài Người ra không có Đấng nào khác. 33 Yêu mến Thiên Chúa hết lòng, hết trí khôn, hết sức lực, và yêu người thân cận như chính mình, là điều quý hơn mọi lễ toàn thiêu và hy lễ.” 34 Đức Giê-su thấy ông ta trả lời khôn ngoan như vậy, thì bảo : “Ông không còn xa Nước Thiên Chúa đâu !” Sau đó, không ai dám chất vấn Người nữa.
Đó là Lời Chúa
ĐẾN MỨC TRÀN ĐẦY
Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
17:11 12/03/2026
ĐẾN MỨC TRÀN ĐẦY
“Chính nhờ Ta mà ngươi trổ sinh hoa trái”.
“Kitô hữu xét cho cùng là một con người kỳ cục nhưng không kém độc đáo: yêu Đấng chưa gặp, trò chuyện với Đấng chưa thấy; mất mình để được sống; mạnh khi yếu; giàu khi nghèo; và chết đi để được sống đến mức tràn đầy hôm nay và mãi mãi!” - A.W. Tozer.
Kính thưa Anh Chị em,
Những ai theo Chúa có thể xem ra kỳ cục nhưng không kém độc đáo. Lời Chúa hôm nay chỉ ra điều khiến họ trở nên độc đáo: sống với Ngài bằng một tình yêu ‘đến mức tràn đầy’.
Vì Thiên Chúa là Đấng chưa gặp, chưa thấy, nên Israel cứ sống nửa vời: lúc gần Ngài, lúc xa Ngài; lúc hăng hái, lúc nguội lạnh. Và đời sống họ khô cằn như một cánh đồng bị bỏ quên. Qua Hôsê, Thiên Chúa không trách nhiều, chỉ gọi một câu rất đơn giản, “Hãy trở về!” - bài đọc một. Bởi lẽ, Israel không tự làm mình sinh hoa trái; chỉ khi quay lại với Ngài, gắn đời mình vào Ngài, thì điều kỳ diệu mới xảy ra: “Chính nhờ Ta mà ngươi trổ sinh hoa trái” - đời người bắt đầu sống ‘đến mức tràn đầy’. “Không có Thiên Chúa, chúng ta không thể; nhưng không có chúng ta, Thiên Chúa cũng không thể!” - Augustinô.
Với bài Tin Mừng, khi được hỏi giới răn nào lớn nhất, Chúa Giêsu không đưa ra một danh sách dài, nhưng chỉ nói một điều: “Hãy yêu mến Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực!”. Nghĩa là đừng yêu Chúa bằng một phần con người, nhưng bằng cả con người. Vì chỉ khi Thiên Chúa chiếm trọn trái tim, tình yêu của chúng ta mới không còn nhỏ hẹp, không còn tính toán; nó bắt đầu lan ra, chạm đến người khác và làm cho mọi tương quan của đời sống lớn lên ‘đến mức tràn đầy’.
Trái lại, khi chia cắt tình yêu, yêu nửa vời, đứt đoạn và thiếu cam kết để chỉ dâng Chúa một phần trái tim, một phần linh hồn, một phần trí khôn, một phần sức lực, thì tình yêu của con người luôn què quặt, nghèo nàn. Đóng cửa và lấy đi chìa khoá tình yêu đối với Chúa, con người không bao giờ đạt đến sự cứu rỗi; và như thế, tình yêu với Chúa và với người sẽ luôn nông cạn, hời hợt. “Ai không yêu Thiên Chúa thì cũng không thực sự yêu điều gì!” - Henry Newman.
Anh Chị em,
“Nhờ Ta mà ngươi trổ sinh hoa trái”. Thập giá Chúa Kitô cũng là một cái gì “kỳ cục nhưng không kém độc đáo!”. Thập giá là biểu tượng của tình yêu, hoa trái của nó là tình yêu, yêu cho đến cùng. Chúa Giêsu đã yêu Chúa Cha đến nỗi chỉ sống để làm vui lòng Cha; Ngài cũng yêu con người đến mức chấp nhận hiến dâng mạng sống vì nó. Chính nhờ tình yêu của Ngài mà “chúng ta nhận được hết ơn này đến ơn khác”. Đúng thế, chỉ trong Chúa Kitô, bạn và tôi mới trở nên những Kitô hữu độc đáo, trổ sinh hoa trái trong các mối tương quan - với Chúa, với tha nhân - ‘đến mức tràn đầy!’. “Người Kitô hữu của tương lai sẽ là một người có kinh nghiệm sống với Thiên Chúa, nếu không, người ấy sẽ không còn tồn tại!” - Karl Rahner.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để con yêu Chúa ‘cầm chừng’, nhưng yêu ‘tuyệt đối’. Nhờ đó, tình yêu của con đối với tha nhân không nửa vời, chẳng đứt đoạn và luôn cam kết!”, Amen.
(Lm. Minh Anh, Tgp. Huế)
“Chính nhờ Ta mà ngươi trổ sinh hoa trái”.
“Kitô hữu xét cho cùng là một con người kỳ cục nhưng không kém độc đáo: yêu Đấng chưa gặp, trò chuyện với Đấng chưa thấy; mất mình để được sống; mạnh khi yếu; giàu khi nghèo; và chết đi để được sống đến mức tràn đầy hôm nay và mãi mãi!” - A.W. Tozer.
Kính thưa Anh Chị em,
Những ai theo Chúa có thể xem ra kỳ cục nhưng không kém độc đáo. Lời Chúa hôm nay chỉ ra điều khiến họ trở nên độc đáo: sống với Ngài bằng một tình yêu ‘đến mức tràn đầy’.
Vì Thiên Chúa là Đấng chưa gặp, chưa thấy, nên Israel cứ sống nửa vời: lúc gần Ngài, lúc xa Ngài; lúc hăng hái, lúc nguội lạnh. Và đời sống họ khô cằn như một cánh đồng bị bỏ quên. Qua Hôsê, Thiên Chúa không trách nhiều, chỉ gọi một câu rất đơn giản, “Hãy trở về!” - bài đọc một. Bởi lẽ, Israel không tự làm mình sinh hoa trái; chỉ khi quay lại với Ngài, gắn đời mình vào Ngài, thì điều kỳ diệu mới xảy ra: “Chính nhờ Ta mà ngươi trổ sinh hoa trái” - đời người bắt đầu sống ‘đến mức tràn đầy’. “Không có Thiên Chúa, chúng ta không thể; nhưng không có chúng ta, Thiên Chúa cũng không thể!” - Augustinô.
Với bài Tin Mừng, khi được hỏi giới răn nào lớn nhất, Chúa Giêsu không đưa ra một danh sách dài, nhưng chỉ nói một điều: “Hãy yêu mến Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực!”. Nghĩa là đừng yêu Chúa bằng một phần con người, nhưng bằng cả con người. Vì chỉ khi Thiên Chúa chiếm trọn trái tim, tình yêu của chúng ta mới không còn nhỏ hẹp, không còn tính toán; nó bắt đầu lan ra, chạm đến người khác và làm cho mọi tương quan của đời sống lớn lên ‘đến mức tràn đầy’.
Trái lại, khi chia cắt tình yêu, yêu nửa vời, đứt đoạn và thiếu cam kết để chỉ dâng Chúa một phần trái tim, một phần linh hồn, một phần trí khôn, một phần sức lực, thì tình yêu của con người luôn què quặt, nghèo nàn. Đóng cửa và lấy đi chìa khoá tình yêu đối với Chúa, con người không bao giờ đạt đến sự cứu rỗi; và như thế, tình yêu với Chúa và với người sẽ luôn nông cạn, hời hợt. “Ai không yêu Thiên Chúa thì cũng không thực sự yêu điều gì!” - Henry Newman.
Anh Chị em,
“Nhờ Ta mà ngươi trổ sinh hoa trái”. Thập giá Chúa Kitô cũng là một cái gì “kỳ cục nhưng không kém độc đáo!”. Thập giá là biểu tượng của tình yêu, hoa trái của nó là tình yêu, yêu cho đến cùng. Chúa Giêsu đã yêu Chúa Cha đến nỗi chỉ sống để làm vui lòng Cha; Ngài cũng yêu con người đến mức chấp nhận hiến dâng mạng sống vì nó. Chính nhờ tình yêu của Ngài mà “chúng ta nhận được hết ơn này đến ơn khác”. Đúng thế, chỉ trong Chúa Kitô, bạn và tôi mới trở nên những Kitô hữu độc đáo, trổ sinh hoa trái trong các mối tương quan - với Chúa, với tha nhân - ‘đến mức tràn đầy!’. “Người Kitô hữu của tương lai sẽ là một người có kinh nghiệm sống với Thiên Chúa, nếu không, người ấy sẽ không còn tồn tại!” - Karl Rahner.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để con yêu Chúa ‘cầm chừng’, nhưng yêu ‘tuyệt đối’. Nhờ đó, tình yêu của con đối với tha nhân không nửa vời, chẳng đứt đoạn và luôn cam kết!”, Amen.
(Lm. Minh Anh, Tgp. Huế)
Tin Giáo Hội Hoàn Vũ
Tiếng nói ở Lebanon và Iran cầu cứu Giáo hoàng và Vatican
Vũ Văn An
14:06 12/03/2026

Theo Daniel Esparza, trong bản tin Aleteia ngày 12/03/2026, Bộ trưởng Ngoại giao Lebanon yêu cầu Tòa Thánh giúp bảo vệ các làng Kitô giáo; giáo sĩ Iran kêu gọi Giáo hoàng tác động đến Trump.
Thực vậy, Lebanon đã yêu cầu Tòa Thánh giúp bảo vệ sự hiện diện của Kitô giáo ở miền nam đất nước khi các cuộc giao tranh mới tại biên giới Israel và xa hơn nữa buộc các gia đình phải rời bỏ nhà cửa và làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhân đạo ngày càng gia tăng.
Theo Văn phòng Báo chí Tòa Thánh, Ngoại trưởng Lebanon Youssef Raggi đã đưa ra lời kêu gọi này trong cuộc điện đàm hôm thứ Ba với Tổng Giám mục Paul Richard Gallagher. Cuộc trò chuyện đã được người phát ngôn Vatican Matteo Bruni xác nhận.
Miền Nam Lebanon, đặc biệt là các làng dọc biên giới với Israel, đã phải hứng chịu những trận oanh tạc và lệnh sơ tán liên tiếp kể từ khi bạo lực leo thang trong khu vực. Các cộng đồng Kitô giáo - nhiều cộng đồng có lịch sử hàng trăm năm - nằm trong số những người bị ảnh hưởng bởi sự hỗn loạn.
Người Kitô giáo ở Lebanon
Người Kitô giáo chiếm khoảng 30-35% dân số Lebanon, với một số ước tính lên tới 40% - cộng đồng Kitô giáo lớn nhất ở Trung Đông. Vai trò của họ rất quan trọng đối với hệ thống chính trị của đất nước.
Lebanon hoạt động theo mô hình chia sẻ quyền lực dựa trên tôn giáo, phân bổ các vai trò lãnh đạo giữa các cộng đồng tôn giáo. Theo quy ước hiến pháp, tổng thống là người Công Giáo Maronite, thủ tướng là người Hồi giáo Sunni và chủ tịch quốc hội là người Hồi giáo Shia.
Do sự sắp xếp này, sự hiện diện của các cộng đồng Kitô giáo gắn liền trực tiếp với sự cân bằng chính trị của Lebanon và danh tiếng của nước này như một trong những xã hội đa tôn giáo nhất trong khu vực.
Ông Raggi cho biết hai nhà ngoại giao đã trao đổi quan điểm về “tình hình khó khăn mà các làng biên giới phía nam đang phải đối diện”. Ông đề nghị Tòa Thánh can thiệp về mặt ngoại giao “để giúp bảo tồn sự hiện diện của Kitô giáo tại các làng đó”, lưu ý rằng cư dân của họ từ lâu đã ủng hộ nhà nước Lebanon và các thể chế quân sự của nước này.
Mối quan ngại không chỉ đơn thuần là vấn đề nhân khẩu học. Ở Lebanon, các làng Kitô giáo từ lâu đã là nơi mà sự chung sống tôn giáo được đan xen vào cuộc sống hàng ngày. Sự biến mất của chúng sẽ đánh dấu một mất mát về văn hóa và tinh thần cho toàn bộ khu vực.
Đức Tổng Giám Mục Gallagher, người đứng đầu các hoạt động ngoại giao của Vatican với các chính phủ trên toàn thế giới, được cho là đã đảm bảo với bộ trưởng Lebanon rằng Tòa Thánh đang duy trì các liên lạc nhằm xoa dịu căng thẳng và ngăn chặn việc di dời dân thường.
“Tòa Thánh đang thực hiện tất cả các liên lạc ngoại giao cần thiết để ngăn chặn sự leo thang ở Lebanon và ngăn chặn việc di dời công dân khỏi đất đai của họ”, ông Raggi cho biết Đức Tổng Giám Mục đã nói với ông như vậy. Đức Tổng Giám Mục Gallagher cũng chuyển lời cầu nguyện của Đức Giáo Hoàng Leo XIV cho người dân Lebanon trong thời điểm mong manh này.
Bạo lực đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người và gần 1 triệu người phải di dời. Hôm thứ Hai, một linh mục dòng Maronite, Pierre El-Rahi, đã thiệt mạng tại làng Qlayaa khi đang giúp đỡ giáo dân có nhà bị trúng đạn pháo xe tăng.
Đáp lại thảm kịch này, Đức Giáo Hoàng Leo đã cầu nguyện cho vị linh mục và cho “tất cả những người vô tội, bao gồm nhiều trẻ em, và cho những người đang giúp đỡ họ”, kêu gọi chấm dứt các cuộc xung đột.
Cuộc khủng hoảng chạm đến một điểm nhạy cảm ở Lebanon, nơi vẫn là nơi sinh sống của cộng đồng Kitô giáo lớn nhất ở Trung Đông. Tuy nhiên, hàng thập niên xung đột, sụp đổ kinh tế và di cư đã làm giảm dần số lượng tín hữu. Vấn đề này là trọng tâm trong chuyến tông du nước ngoài đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo vào tháng 12 năm 2025, khi ngài đến thăm Lebanon và Thổ Nhĩ Kỳ. Phát biểu tại Lebanon, ngài bày tỏ sự tiếc thương trước việc các gia đình Kitô giáo phải di dời và khuyến khích các tín hữu hãy tiếp tục là những chứng nhân của hy vọng trong một khu vực bị chia cắt.
Trong khi đó, từ Iran
Seyed Mostafa Mohaghegh Damad Ahmadabadi, một nhân vật trong giới giáo sĩ Hồi giáo Shia của Iran, đã viết một bức thư công khai gửi Đức Giáo Hoàng Leo XIV vào ngày 5 tháng 3, kêu gọi hòa bình và tôn trọng luật pháp quốc tế trong bối cảnh giao tranh tiếp diễn giữa Iran, Israel và Hoa Kỳ.
Trong bức thư, vị giáo chủ này đã trình bày lời kêu gọi của mình trên phương diện đạo đức và thần học, nói rằng hòa bình và công lý là trọng tâm của tất cả các tôn giáo độc thần. Ông lên án các cuộc tấn công mà ông cho là đã giết hại thường dân và làm hư hại các cơ sở y tế và nghiên cứu, gọi những hành động đó là vi phạm các chuẩn mực quốc tế.
Damad yêu cầu Đức Giáo Hoàng sử dụng ảnh hưởng của mình đối với các nhà lãnh đạo chính trị - đặc biệt là ở Washington - để khuyến khích kiềm chế và ngăn chặn đổ máu thêm nữa.
Là một học giả được kính trọng, được đào tạo cả ở các trường dòng Hồi giáo truyền thống và học viện phương Tây, Damad thường được mô tả là một tiếng nói tương đối ôn hòa trong giới tôn giáo của Iran. Trong quá khứ, ông đã chỉ trích một số khía cạnh của hệ thống chính trị Iran và lập luận rằng luật Hồi giáo có thể tương thích với các nguyên tắc nhân quyền quốc tế.
Bức thư cũng phản ảnh mối quan hệ lâu dài, dù thường thầm lặng, giữa Vatican và các nhà lãnh đạo tôn giáo Shia. Cuộc đối thoại giữa các học giả và lãnh đạo tôn giáo từ Rome và Tehran đã tiếp diễn trong nhiều năm. Mối quan hệ đó đã thu hút sự chú ý hoàn cầu vào năm 2021, khi Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô gặp Ali al-Sistani ở Iraq - cuộc gặp đầu tiên giữa một giáo hoàng và một trong những nhà lãnh đạo có ảnh hưởng nhất của Hồi giáo Shia.
Liệu lời kêu gọi của Damad có tác động ngoại giao cụ thể hay không vẫn còn chưa chắc chắn. Tuy nhiên, thông điệp của ông nhấn mạnh cách các nhà lãnh đạo tôn giáo tiếp tục tìm kiếm những con đường đạo đức cho hòa bình khi khu vực đối diện với nguy cơ chiến tranh lan rộng hơn.
Có thể làm gì?
Cả hai lời kêu gọi đều gợi nhớ đến cả sức mạnh và những hạn chế của mạng lưới ngoại giao khổng lồ của Vatican. Tòa Thánh duy trì quan hệ ngoại giao với 184 quốc gia, chỉ còn lại 12 quốc gia không có quan hệ chính thức (bao gồm, ví dụ, Triều Tiên).
Trong lịch sử và trong các cuộc xung đột hiện tại, Tòa Thánh được công nhận là một nhân tố quyền lực trong lĩnh vực ngoại giao. Tuy nhiên, cũng cần phải thừa nhận rằng đôi khi các nhà lãnh đạo thế giới lại phớt lờ hành động ngoại giao. Trong bối cảnh đó, những lời kêu gọi tới Vatican và chính Đức Giáo Hoàng Leo là vô cùng sâu sắc: thể hiện cả sự tôn trọng mà Tòa Thánh dành cho trường quốc tế, đồng thời thừa nhận rằng không phải lúc nào các thế lực chiến tranh cũng có thể bị lay chuyển.
Hồng Y được sơ tán khỏi Tehran báo cáo trực tiếp cho Đức Giáo Hoàng Leo XIV
Vũ Văn An
14:15 12/03/2026

Theo Matthew Green, trong bản tin Aleteia 11/03/2026, Hồng Y của Iran đã được sơ tán cùng với đoàn ngoại giao Ý, nơi ngài cư ngụ, sau khi phần lớn giáo dân của ngài, gần như toàn bộ là người nước ngoài, đã bỏ chạy khỏi đất nước.
Vào ngày 11 tháng 3 năm 2026, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã tiếp đón Đức Hồng Y Dominique Mathieu, Tổng Giám mục Tehran-Isfahan, Iran, người đã đến Rome sau khi rời Iran vào tuần trước. Sau khi ở lại thủ đô Iran gần một tuần bất chấp các cuộc tấn công của Israel và Mỹ, vị Hồng Y dòng Phanxicô người Bỉ đã được sơ tán cùng với các nhân viên đại sứ quán Ý.
Tại Vatican, một nguồn tin giải thích với hãng thông tấn I.MEDIA rằng tình hình mà Đức Hồng Y Mathieu đang gặp phải khác với tình hình của các nhà lãnh đạo Giáo hội ở Iraq hoặc Syria, nơi các giám mục thường vẫn ở lại bất chấp xung đột. Thật vậy, vì hầu hết các tín hữu Công Giáo trong giáo phận Công Giáo Latinh của Iran đều là người nước ngoài, phần lớn trong số họ đã bỏ chạy khỏi đất nước sau khi chiến tranh bắt đầu. Trước khi xung đột bắt đầu, ước tính chỉ có vài nghìn người Công Giáo theo nghi lễ Latinh ở Iran, nhiều nhất là vậy. Mặc dù có nhiều người Công Giáo Can-đê và Ác-mê-ni hơn đáng kể, tổng dân số Công Giáo ước tính chỉ khoảng 20,000 người trong một quốc gia hơn 80 triệu dân, phần lớn là người Hồi giáo.
Ngài đã được sơ tán cùng với toàn bộ nhân viên của đại sứ quán Ý tại nước này. Văn phòng tổng giáo phận nằm trong khuôn viên đại sứ quán; Nhà thờ Consolata, nơi ở của tổng giám mục và các văn phòng tòa giám mục đều nằm trong khu phức hợp ngoại giao.
Sơ tán cùng đoàn ngoại giao Ý
Đứng đầu cộng đồng Công Giáo nhỏ bé của Iran từ năm 2021, trong một tổng giáo phận không có linh mục Latinh, Hồng Y Mathieu đã ở Tehran vào ngày 28 tháng 2 khi các cuộc tấn công của Israel và Mỹ bắt đầu nhắm vào thành phố. Ngài đã có thể rời khỏi đất nước cùng toàn bộ đoàn ngoại giao Ý, vì Nhà thờ Consolata và tòa tổng giám mục nằm trong khuôn viên đại sứ quán Ý. Cuộc sơ tán, do Bộ Ngoại giao Ý điều phối, diễn ra vào ngày 5 tháng 3 qua Azerbaijan. Theo hãng truyền thông Công Giáo Bỉ Cathobel, Hồng Y cuối cùng đã đến Rome vào ngày 8 tháng 3. (Hồng Y là người gốc Bỉ).
Một nguồn tin từ Vatican cũng cho biết Cha Sebastian Febin người Ấn Độ, quyền đại diện lâm thời của Tòa Sứ thần Tòa Thánh và là đại diện ngoại giao duy nhất của Tòa Thánh tại Iran trong trường hợp không có sứ thần, đã được triệu hồi về Rome để báo cáo về tình hình. Ngài sẽ trở lại Tehran “ngay khi tình hình cho phép”.
Luật mới của Tập Cận Bình về các dân tộc thiểu số ở Trung Quốc nói gì
Vũ Văn An
14:36 12/03/2026

Tạp chí AsiaNews số ngày 12 tháng 3, 2026 tòm lược như sau: Được Quốc hội Nhân dân Trung Quốc thông qua hôm nay, luật này biến quan điểm của chủ tịch về việc "Hán hóa" 56 nhóm dân tộc thiểu số được chính thức công nhận thành luật. Bản sắc người Hán được định nghĩa là "thân cây", trong khi các nền văn hóa khác được so sánh với "cành và lá". Tiếng Phổ thông, tiếng Trung Quốc tiêu chuẩn, sẽ được dạy bắt đầu từ bậc mẫu giáo. Người Tây Tạng, người Duy Ngô Nhĩ và người Mông Cổ lo sợ rằng bản sắc của họ sẽ bị đàn áp hơn nữa.
Milan (AsiaNews/Agencies) – Vào ngày cuối cùng của "Lưỡng hội" tại Bắc Kinh, Quốc hội Nhân dân Trung Quốc, cơ quan lập pháp của Trung Quốc, đã thông qua "Luật thúc đẩy sự thống nhất và tiến bộ của các dân tộc", một biện pháp được Chủ tịch Tập Cận Bình ủng hộ mạnh mẽ nhằm tạo cơ sở pháp lý cho chính sách "Hán hóa" các dân tộc thiểu số của Trung Quốc.
Trên lý thuyết, luật này tuyên bố thúc đẩy các chính sách giáo dục và nhà ở nhằm hội nhập 56 nhóm dân tộc được chính thức công nhận của Trung Quốc, trong đó người Hán chiếm đa số. Các nhà phê bình cho rằng đạo luật này có nguy cơ làm người dân xa rời ngôn ngữ và văn hóa của chính họ.
Ví dụ điển hình: Luật yêu cầu tất cả trẻ em phải được giáo dục bằng tiếng Quan thoại từ mẫu giáo đến hết trung học. Trước đây, học sinh có thể theo học phần lớn chương trình bằng tiếng mẹ đẻ của mình, chẳng hạn như tiếng Tây Tạng, tiếng Uyghur hoặc tiếng Mông Cổ.
Người Hán chiếm hơn 90% trong tổng số khoảng 1..4 tỷ dân của Trung Quốc. Bắc Kinh từ lâu đã bị cáo buộc hạn chế quyền của các dân tộc thiểu số ở các khu vực như Tây Tạng, Tân Cương và Nội Mông, nhằm mục đích đồng hóa họ một cách cưỡng bức.
Tầm nhìn của Tập Cận Bình về vấn đề này được cấu trúc thành 12 nguyên tắc cơ bản, được gọi là "Mười hai nhiệm vụ". Nổi bật trong số đó là nhu cầu xây dựng ý thức cộng đồng dân tộc mạnh mẽ, được định nghĩa bằng cụm từ chủ chốt Zhonghua minzu (Trung Hoa dân tộc), thúc đẩy "ngôi nhà tinh thần chung", và khuyến khích sự tương tác và hội nhập sâu rộng hơn giữa các dân tộc khác nhau.
Học thuyết này xem xét các vấn đề dân tộc thông qua lăng kính an ninh quốc gia, nhấn mạnh nghĩa vụ của tất cả các nhóm dân tộc trong việc bảo vệ sự ổn định xã hội và sự thống nhất của nhà nước.
Một yếu tố trung tâm khác là khái niệm "Bốn cặp quan hệ", mô tả mối quan hệ giữa văn hóa Hán chiếm ưu thế và văn hóa thiểu số. Theo đó, văn hóa chủ đạo của Trung Quốc là "thân cây", trong khi văn hóa dân tộc là "cành và lá". Như Tập Cận Bình đã lưu ý trong một bài phát biểu quan trọng năm 2021, chỉ khi có rễ sâu và thân cây vững chắc thì cành mới có thể phát triển mạnh.
Luật mới này được dự định là một quy định nền tảng trong lĩnh vực chính sách dân tộc. Tuy nhiên, như thường thấy với các luật loại này ở Trung Quốc, văn bản này không đưa ra các quy tắc chi tiết hay các biện pháp trừng phạt cụ thể, mà chỉ chứa đựng các tuyên bố về nguyên tắc và hướng dẫn chính sách dành cho nhiều chủ thể nhà nước và xã hội.
Tuy nhiên, ý nghĩa của nó không chỉ mang tính biểu tượng. Bằng cách đưa học thuyết của Tập Cận Bình vào hệ thống pháp luật, luật này sẽ cung cấp cho hệ thống pháp luật một nền tảng pháp lý vững chắc hơn và có thể biện minh cho các chính sách của chính phủ trong tương lai về vấn đề này.
Văn bản bao gồm một lời mở đầu dài hơn 800 ký tự, điều chỉ có trong một số ít luật của Trung Quốc, chẳng hạn như luật về quyền tự trị dân tộc khu vực và luật đặc biệt của Hồng Kông và Ma Cao.
Lời mở đầu này đề xuất một câu chuyện lịch sử theo đó các nhóm dân tộc đa dạng của Trung Quốc đã xây dựng một nhà nước đa dân tộc thống nhất thông qua hơn năm nghìn năm lịch sử chung. Hơn nữa, các cộng đồng này đã bảo tồn được một nền văn minh chung bất chấp sự xâm lược của nước ngoài kể từ thế kỷ 19.
Văn bản ghi nhận Đảng Cộng sản Trung Quốc đã dẫn dắt tất cả các nhóm dân tộc hướng tới độc lập và bình đẳng, phát triển một mô hình "mang đặc sắc Trung Quốc" để giải quyết các vấn đề dân tộc. Một trong những chủ đề được nhắc đi nhắc lại nhiều nhất trong luật là "ý thức cộng đồng dân tộc Trung Hoa", xuất hiện hàng chục lần trong toàn bộ văn bản và được định nghĩa là nền tảng của sự đoàn kết dân tộc.
Văn bản kêu gọi tất cả các tổ chức công và tư, cũng như công dân, đóng góp vào việc xây dựng bản sắc dân tộc chung. Và một số chương đã nêu rõ cách thức chính phủ dự định đạt được những mục tiêu này. Lĩnh vực đầu tiên là giáo dục và văn hóa.
Luật thúc đẩy sự gắn bó của công dân với quê hương, dân tộc Trung Hoa, văn hóa truyền thống và Đảng Cộng sản thông qua các chương trình giáo dục lòng yêu nước, việc phổ biến văn hóa dân tộc và việc quảng bá các biểu tượng văn hóa Trung Hoa.
Ngôn ngữ cũng được chú trọng đặc biệt. Văn bản củng cố việc sử dụng tiếng Phổ thông, tiếng Trung Quốc tiêu chuẩn, chẳng hạn như quy định trẻ em mẫu giáo phải thành thạo tiếng Trung và ở những nơi công cộng, chữ Hán phải dễ nhìn thấy hơn chữ viết của các dân tộc thiểu số khi cả hai cùng hiện diện.
Một mục tiêu khác của luật là thúc đẩy sự hội nhập xã hội và lãnh thổ lớn hơn giữa các nhóm dân tộc. Chính quyền địa phương được khuyến khích tạo ra sự kết nối giữa các cộng đồng. Luật này hướng đến việc tạo ra các cộng đồng nơi người dân thuộc các dân tộc khác nhau có thể sống, học tập và làm việc cùng nhau.
Luật cũng đề ra các chính sách nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc di chuyển dân cư, trao đổi giáo dục và hợp tác giữa các vùng.
Luật cũng đề cập đến sự phát triển kinh tế của các vùng dân tộc thiểu số và biên giới, liên kết nó với các mục tiêu chiến lược quốc gia như an ninh biên giới, tài nguyên năng lượng và nguồn cung cấp lương thực.
Đồng thời, trong một phần khác rất dễ bị lạm dụng quyền lực đối với các dân tộc thiểu số, luật này thúc đẩy việc chuyển đổi một số truyền thống được coi là “lỗi thời” với mục đích nuôi dưỡng “một nền văn minh mới”.
Về cơ chế thực thi, người dân được khuyến khích báo cáo hành vi đe dọa sự đoàn kết dân tộc, trong khi chính quyền có thể can thiệp để ngăn chặn sự lan truyền nội dung trực tuyến được coi là phân biệt đối xử hoặc gây chia rẽ.
Tuy nhiên, luật không đưa ra các hình phạt cụ thể mới: bất cứ hình phạt nào sẽ được áp dụng theo các quy định hiện hành.
Chúng tôi ở đây và chúng tôi quan tâm: Các nhà lãnh đạo trẻ trong phong trào đại kết chia sẻ lời cầu nguyện cho hòa bình
Vũ Văn An
15:01 12/03/2026

Trang mạng Independent Catholic News số phát hành ngày 12 tháng 3 năm 2026 cho hay: Giới trẻ trong phong trào đại kết toàn cầu đang chia sẻ những lời cầu nguyện thể hiện tình liên đới trước tình trạng bạo lực và đau khổ leo thang ở Trung Đông và các khu vực khác bị ảnh hưởng bởi xung đột.
Được chuẩn bị bởi Nhóm Công tác Truyền thông và Nhóm Công tác Thần học & Đời sống Tâm linh của Giới trẻ trong Phong trào Đại kết, những lời cầu nguyện tập thể này được dâng lên “trong sự khiêm nhường và tình yêu thương”, không chỉ cầu nguyện cho Trung Đông mà còn cho các cộng đồng trên khắp thế giới đang trải qua chiến tranh, bạo lực và bất ổn.
“Trong mùa Chay, chúng ta cùng thương tiếc tình hình đang diễn ra ở Trung Đông. Trong tình đoàn kết và cầu nguyện với anh chị em ở đó, đặc biệt là ở Iran, chúng ta cùng kêu than đau đớn và hô vang “Hosanna”, cầu xin Chúa cứu giúp chúng ta và bảo vệ những người đang chịu đau khổ vì chiến tranh”, Karen Erina Puimera, điều phối viên của Phong trào Đại kết dành cho giới trẻ thuộc Giáo hội Tin lành ở Tây Indonesia, cho biết.
Puimera nói thêm rằng “sự phức tạp của chiến tranh không cho phép chúng ta dung thứ cho sự thù hận hay bất công đối với nhau. Là những người trẻ, chúng ta cũng khóc cùng với người dân ở Iran và các quốc gia khác ở Trung Đông đang bị ảnh hưởng bởi cuộc xung đột này”.
Puimera cho biết giới trẻ tin rằng Thiên Chúa của tình yêu thương và công lý hướng dẫn chúng ta qua Chúa Thánh Thần, giúp chúng ta phân biệt những hành động không thể hiện tình yêu thương của Chúa trong thế giới này. “Qua sự hiệp nhất trong cầu nguyện và tình đoàn kết, Chúa nhắc nhở chúng ta không nên đứng về phía sự bất công và phi nghĩa. Thay vào đó, chúng ta được kêu gọi phấn đấu cho công lý, tự do khỏi sự bóc lột và hòa bình như những món quà từ Chúa mà tất cả chúng ta đều có trách nhiệm bảo vệ và vun đắp,” cô nói.
Những lời cầu nguyện được chia sẻ thông qua Mạng lưới Thanh niên Đại kết, nơi những người trẻ từ các vùng miền khác nhau đang trao đổi những lời cầu nguyện, suy gẫm và thông điệp hy vọng. Sáng kiến này phản ảnh làn sóng ngày càng tăng của tình liên đới tâm linh giữa những người trẻ Kitô hữu, kêu gọi cộng đồng của họ cùng cầu nguyện cho hòa bình, công lý và hòa giải.
Giới trẻ muốn nói rằng, “Chúng tôi ở đây và chúng tôi quan tâm,” mô tả nỗ lực này như một cách để những người trẻ bày tỏ lòng thương xót và sát cánh cùng những người đang trải qua đau khổ và sợ hãi.
Abigayle Bolado, điều hành chương trình Tham gia của Thanh niên, bày tỏ rằng Giới trẻ trong Phong trào Đại kết, thông qua Mạng lưới Thanh niên Đại kết của họ, đã cùng nhau cầu nguyện tập thể trên toàn thế giới cho cuộc chiến tranh và xung đột đang diễn ra ở Trung Đông và trên khắp thế giới.
“Ngày nay, nhiều người đang sống trong sợ hãi, tàn phá và hỗn loạn. Những sinh mạng vô tội, đặc biệt là trẻ em và thanh thiếu niên, dễ bị tổn thương nhất. Chiến tranh và xung đột liên tục cướp đi hiện tại và tương lai không chỉ của những người sống ở các quốc gia bị ảnh hưởng mà còn của nhiều người khác có cuộc sống bị ảnh hưởng gián tiếp khi nền kinh tế của họ suy thoái và sự bất ổn lan rộng,” cô nói.
Bolodo nói thêm rằng “thật đau lòng khi tưởng tượng nguồn lực khổng lồ đang được sử dụng như thế nào. Hàng tỷ đô la được chi cho tên lửa, vũ khí hạt nhân và máy móc được thiết kế để giết người. Tuy nhiên, những nguồn lực này lẽ ra có thể được sử dụng để nuôi sống người đói, chăm sóc người đau khổ, cải thiện giáo dục và y tế, và khôi phục hy vọng cho các cộng đồng đang cần giúp đỡ.”
Ngay cả khi ở khắp các châu lục và múi giờ khác nhau, những người tham gia cho biết họ vẫn đoàn kết trong đức tin và sự quan tâm đối với những người bị ảnh hưởng bởi xung đột. Thông qua những lời cầu nguyện chung và những thông điệp khích lệ, họ tìm cách nhắc nhở các cộng đồng đang đối diện với bạo lực rằng họ không đơn độc.
“Chúa Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, đã dạy chúng ta: “Hãy xin, thì sẽ được; hãy tìm, thì sẽ gặp;” “Hãy gõ cửa, và cửa sẽ mở cho các con” (Mt 7:7). Các nhà thờ không có sự chia rẽ hay nguồn lực kinh tế đáng kể, và khả năng ảnh hưởng đến chính trị của chúng ta vô cùng hạn chế. Nhưng với tư cách là những người Kitô hữu, chúng ta luôn có cơ hội hướng về Chúa bằng lời cầu nguyện tha thiết, và tôi tin rằng Người sẽ lắng nghe lời cầu nguyện đó,” Danil Arakelian, thành viên của Nhóm Công tác Thanh niên về Thần học và Đời sống Tâm linh, chia sẻ.
Arakelian nói thêm rằng “ngày nay, bổn phận của mỗi tín hữu là cầu nguyện cho hòa bình, cho sự cứu rỗi của mọi người, và cho tất cả những ai đang cầm vũ khí chống lại nhau, bất kể ở đâu. Chúng ta được kêu gọi trở thành ‘ánh sáng của thế gian’ (Mt 5:14), một hòn đảo ổn định và đoàn kết, một tấm gương về tình bạn, sự công bằng và tình yêu thương đối với mọi quốc gia. Đây chính xác là điều mà sáng kiến này nhằm mục đích nhấn mạnh.”
Giới trẻ đại kết cũng đang mời gọi những người trẻ tuổi trong các nhà thờ và cộng đồng của họ dâng lời cầu nguyện riêng cho hòa bình và sự hiệp nhất, củng cố mạng lưới cầu nguyện và đồng hành trên toàn thế giới.
Thông qua những lời cầu nguyện chung này, những người trẻ trong phong trào đại kết đang bày tỏ niềm hy vọng về công lý, sự hàn gắn và hòa giải, tin tưởng rằng tương lai của thế giới chúng ta không nên được xây dựng trên vũ khí và sự hủy diệt, mà trên phẩm giá, tình liên đới và sự quan tâm đến toàn nhân loại.
Đức tin và Khoa học không phải là kẻ thù của nhau — và Giới trẻ cần được nghe điều đó
Vũ Văn An
15:45 12/03/2026

Giám mục Earl Fernandes, trong bản tin The Catholic Thing ngày 10 tháng 3 năm 2026, bình luận: Nếu những người Công Giáo trẻ tin rằng khoa học và đức tin mâu thuẫn, Giáo hội phải cho họ thấy tại sao hai điều này có thể đi cùng nhau.
Khi đối diện với thách thức giới trẻ rời bỏ đức tin Công Giáo, chúng ta có thể bị cám dỗ nghĩ rằng vấn đề chỉ đơn thuần là vấn đề “tôn giáo” — một vấn đề được giải quyết bằng cách cải thiện trải nghiệm phụng vụ của họ hoặc bằng cách cung cấp các khóa tĩnh tâm tốt hơn.
Trên thực tế, một yếu tố quan trọng là cách Giáo hội được nhìn nhận trong sự tương tác với nền văn hóa rộng lớn hơn — bao gồm cả thế giới khoa học.
Trong một thời gian dài, cả các phương tiện truyền thông Công Giáo và thế tục đều đưa tin về sự gia tăng của những người được gọi là “không theo tôn giáo”, những người đã từ bỏ Công Giáo hoặc tôn giáo có tổ chức. Một lý do được cho là dẫn đến sự từ bỏ này là nhận thức rằng đức tin và lý trí không tương thích. Giới trẻ phải vật lộn để dung hòa sự mặc khải trong Kinh Thánh, bao gồm cả các câu chuyện sáng tạo trong Sách Sáng Thế, với các ngành khoa học tự nhiên. Phương pháp của khoa học và thần học dường như khác biệt đến mức một số người cho rằng lý do chính khiến họ rời bỏ việc thực hành đức tin là vì đức tin không có gì để đóng góp cho thế giới lý trí, đặc biệt là trong một xã hội ngày càng theo chủ nghĩa kỹ trị.
Hệ tư tưởng của chủ nghĩa duy khoa học, cho rằng chỉ những phát hiện của khoa học tự nhiên mới được coi là chân lý, đã làm trầm trọng thêm xung đột giữa đức tin và khoa học. Và khi hai bên đối đầu nhau, và nhiều người trẻ không muốn bị coi là “phi khoa học”, họ chọn phòng thí nghiệm và rời bỏ giáo xứ.
Nhưng như Đức Giáo Hoàng Leo XIV gần đây đã nhắc nhở chúng ta, sự phân đôi này là sai lầm.
Trong bài phát biểu trước các chủng sinh Tây Ban Nha ngày 28 tháng 2, Đức Thánh Cha đã trích dẫn G.K. Chesterton, người đã viết: “Hãy loại bỏ điều siêu nhiên, và những gì còn lại là điều phi tự nhiên.”
Nói cách khác, nếu điều siêu nhiên bị loại bỏ khỏi phương trình, thì chúng ta cũng bị loại bỏ khỏi phương trình. Chân lý về con người – mục đích, giá trị, vận mệnh của chúng ta – không thể được tìm thấy dưới kính hiển vi. Chân lý thiếu đức tin không chỉ bị hạn chế mà còn bị bóp méo.
Nhưng Đức Giáo Hoàng Leo cũng không đề xuất thay thế sự hạn hẹp của chủ nghĩa duy khoa học bằng một loại chủ nghĩa tín ngưỡng coi đức tin như một sự thay thế cho khoa học. Như ngài đã nói: “Có một cái nhìn siêu nhiên không có nghĩa là trốn tránh thực tại mà là học cách nhận ra hành động của Chúa trong thực tại cụ thể của mỗi ngày; một tầm nhìn không thể được ứng biến hay ủy thác mà phải được học hỏi và thực hành trong cuộc sống thường nhật.”
Thay vì đối lập tôn giáo và khoa học, tầm nhìn của Đức Giáo Hoàng Leo đề xuất đưa hai lĩnh vực này vào sự hợp tác hữu hiệu. Và đó chính là những gì đã diễn ra tại một hội nghị gần đây tại Đại học Notre Dame, nơi quy tụ một số giám mục anh em của tôi cùng với một số nhà khoa học Công Giáo hàng đầu thế giới.
Được đồng tài trợ bởi Ủy ban Giáo lý của Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ và Viện McGrath về Đời sống Giáo hội của Đại học Notre Dame, và phối hợp với Hội các nhà khoa học Công Giáo, hội nghị diễn ra từ ngày 23 đến 25 tháng 2 tập trung vào chủ đề “Mối quan hệ giữa Khoa học và Đức tin như một vấn đề mục vụ trong thời đại rời bỏ thống thuộc”. Hội nghị đã tạo cơ hội cho các giám mục, nhà giáo dục và nhà khoa học củng cố mối liên kết hiệp thông và sự hợp tác của họ vì sứ mệnh của Giáo hội.
Ở nhiều khía cạnh, chính các diễn giả đã là những minh chứng cho sự hài hòa có thể có giữa đức tin và lý trí. Ví dụ, tu sĩ Dòng Tên Guy Consolmagno, giám đốc hưu trí của Đài Thiên văn Vatican, là hiện thân của lời răn dạy của Thánh Ignatius Loyola “tìm kiếm Thiên Chúa trong mọi sự”. Stephen Barr, chủ tịch Hội các nhà khoa học Công Giáo và là một nhà vật lý học hàng đầu thế giới, đã cống hiến cả cuộc đời mình để làm sâu sắc thêm sự hợp tác này. Và lời chào mừng khai mạc từ Cha Bob Dowd thuộc Dòng Thánh Giá, hiệu trưởng Đại học Notre Dame, đã nhấn mạnh cam kết của trường đại học đối với cả các nguyên tắc bảo vệ sự sống và sự hợp tác với các giám mục, làm chứng cho thực tế rằng đức tin và sự tìm tòi đều có chỗ đứng trong Giáo hội.
Nhưng nhiều bài phát biểu cũng trực tiếp đề cập đến sự mâu thuẫn được cho là giữa tôn giáo và khoa học, và chỉ ra những cách thức mà Giáo hội có thể tiến lên một cách xây dựng.
Laura Upenieks, một nhà xã hội học của Đại học Baylor, đã nghiên cứu thái độ của giới trẻ đối với đức tin và khoa học. Nghiên cứu của bà cho thấy người Mỹ chia đều về việc liệu khoa học và tôn giáo có mâu thuẫn với nhau hay không, với những người sùng đạo hơn thì thấy ít mâu thuẫn hơn giữa hai lĩnh vực này. Trên thực tế, giới trẻ Công Giáo khẳng định thẩm quyền của khoa học.
Tuy nhiên, dường như vẫn còn sự suy giảm chung về lòng tin vào các nhà lãnh đạo và thể chế tôn giáo nói chung. Không phải là giới trẻ thiếu đức tin hay họ không tin tưởng khoa học; mà là giới trẻ có những câu hỏi thực sự về cả đức tin và khoa học và sẽ không chấp nhận mọi thứ một cách đơn giản chỉ dựa trên uy quyền. Một cách giải quyết hời hợt các câu hỏi nảy sinh sẽ không đủ.
Bài thuyết trình của Karin Öberg đã cung cấp một ví dụ về sự tham gia sâu sắc này. Nhà hóa học thiên văn học của Harvard đã cố gắng dung hòa các nghiên cứu khoa học về nguồn gốc của vũ trụ với câu chuyện sáng tạo trong truyền thống Do Thái-Kitô giáo. Öberg giải thích làm thế nào vũ trụ giả định một nguyên nhân trước khoảnh khắc giãn nở đầu tiên của nó, và chứng minh vũ trụ được sắp xếp một cách tuyệt đẹp hướng tới sự sống. Trật tự, vẻ đẹp và sự sáng tạo của vũ trụ không chỉ ra một lực lượng sáng tạo mà còn chỉ ra một tâm trí sáng tạo và một tình yêu sáng tạo.
Giống như những người thuyết trình khác, Öberg thẳng thắn thừa nhận rằng khoa học không có tất cả các câu trả lời. Tuy nhiên, bà cũng chứng minh việc nhân loại, một cách sâu sắc hơn phần còn lại của tạo thế, thể hiện lòng tốt của Thiên Chúa ra sao.
Tương tự, nhà sinh vật học Daniel Kuebler của Đại học Franciscan đã khám phá chủ đề gây tranh cãi về thuyết tiến hóa, đặt câu hỏi liệu lý thuyết này có loại trừ bất cứ ý nghĩa sâu sắc nào về cuộc sống hay không. Trong khi một số người cho rằng thuyết tiến hóa dựa trên các sự kiện ngẫu nhiên, do đó ngụ ý rằng vũ trụ không có thiết kế, mục đích hay Đấng Tạo Hóa, Kuebler đã đưa ra một lý thuyết thay thế — và thỏa đáng hơn — rằng vũ trụ được sắp xếp ở cấp độ cơ bản nhất, đặt thuyết tiến hóa trong một khuôn khổ rộng lớn hơn ảnh hưởng đến kết quả của nó.
Cuối cùng, Christopher Baglow và Heather Foucault-Camm, cả hai đều thuộc Sáng kiến Khoa học & Tôn giáo của McGrath, đã suy gẫm về nhận xét của George Bernanos rằng thời hiện đại tạo ra “ngày càng nhiều người quen từ thời thơ ấu chỉ mong muốn những gì máy móc có thể cung cấp”. Họ nhấn mạnh rằng trong thời đại kỹ thuật của chúng ta, chúng ta cần sự khôn ngoan, chứ không chỉ là trí thông minh có được thông qua dữ kiện quan sát được. Người Công Giáo phải là tiếng nói mạnh mẽ chống lại việc giản lược con người và tạo vật thành các điểm dữ kiện.
Suy tư về sự tham gia nghiêm túc của người Công Giáo với khoa học được trình bày tại hội nghị này, những bài học rộng hơn nào có thể được rút ra?
Nếu Giáo hội muốn giữ chân giới trẻ trong việc thực hành đức tin, thì Giáo hội cần phải xây dựng hoặc tái thiết uy tín của mình trong lĩnh vực giáo dục thông qua sự tổng hợp đích thực giữa đức tin, truyền thống và khoa học. Giáo hội cần tạo ra những không gian liên ngành cho phép giới trẻ đặt câu hỏi và được đồng hành trong quá trình tìm tòi.
Hơn nữa, các thừa tác viên mục vụ của Giáo hội cần được đào tạo sâu rộng hơn để có thể nói chuyện với trình độ hiểu biết khoa học, nhưng không mang tính phòng thủ. Cuối cùng, giáo sĩ và giáo dân Công Giáo cần phải làm chứng công khai cho vẻ đẹp của đức tin đồng thời khẳng định toàn bộ thực tại, nói chuyện với giọng điệu dạy dỗ, làm vui lòng và thuyết phục.
Thách thức nằm ở phương pháp sư phạm. Vai trò của Giáo hội không chỉ đơn thuần là cung cấp những câu trả lời đã được định trước cho các câu hỏi; thay vào đó, Giáo hội phải tái tham gia vào sứ mệnh giáo dục của mình. Với Truyền thống của mình, và với các nhà khoa học Công Giáo đóng vai trò như men trong thế giới, Giáo hội có vị trí độc đáo để giúp giới trẻ nhận thức thực tại và đọc hiểu nó dưới ánh sáng của đức tin; để rèn luyện trí óc đặt ra những câu hỏi đúng đắn; và đồng hành cùng giới trẻ khi họ khám phá ra chân lý, điều khơi gợi sự kính sợ và kinh ngạc nơi những người tiếp xúc với nó.
Bằng cách này, sự hợp tác lẫn nhau giữa các giáo sĩ, nhà giáo dục và nhà khoa học có thể là một công cụ tuyệt vời để đồng hành cùng giới trẻ trong những câu hỏi của họ về đức tin và khoa học, không chỉ giúp giảm tỷ lệ bỏ đạo của người Công Giáo, mà còn là một công cụ để truyền giáo. Không phải các giám mục và nhà giáo dục phải là chuyên gia trong các ngành khoa học tự nhiên; có những nhà khoa học Công Giáo thực sự là chuyên gia trong lĩnh vực của họ, những người có thể giúp chỉ ra sự liên quan của đức tin với khoa học và cách đức tin có thể soi sáng khoa học.
Giám mục Công Giáo, nhà khoa học Công Giáo và nhà giáo dục Công Giáo phải giúp giới trẻ khám phá mầu nhiệm tạo thế, một điều giúp họ gặp gỡ Đấng Tạo Hóa, Đấng tự tỏ mình trong thiên nhiên, trong lịch sử và qua Con Yêu Dấu của Người. Đây là điều mà nhiều người trong chúng ta đã rút ra được từ hội nghị Notre Dame, cùng với sự cấp bách phải cải cách cách thức Giáo hội tương tác với khoa học, giáo dục và giới trẻ vì mục đích truyền giáo.
Cha Luigi Giussani, người sáng lập tổ chức Hiệp thông và Giải phóng, từng nói: “Hiện thực chưa bao giờ phản bội tôi.” Chính lòng trung thành với sự quan phòng của Chúa, trong mọi khía cạnh, phải là kim chỉ nam cho sự tương tác của Giáo hội với khoa học trong tương lai. Bằng cách này, chúng ta có thể mang đến cho giới trẻ niềm tin rằng việc là người Công Giáo không trái ngược với chân lý, mà là một con đường đặc ân để theo đuổi chân lý.
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV kêu gọi: Hãy học hỏi lòng hiếu khách từ Thánh Giuse và Thánh Gia
Thanh Quảng sdb
16:39 12/03/2026
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV kêu gọi: Hãy học hỏi lòng hiếu khách từ Thánh Giuse và Thánh Gia

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV kêu gọi các cộng đồng hãy hướng về Thánh Gia thành Nazareth để tái khám phá ơn gọi chào đón người khác và học cách bước đi trên con đường phục vụ, khi ngài nói chuyện với những người tham dự cuộc nói chuyện về chủ đề “Vị Vua Hiếu Khách”.
(Tin Vatican - Deborah Castellano Lubov)
“Tôi khuyến khích các bạn hãy là những người giáo dục về lòng hiếu khách”, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói hôm thứ Năm (12/3/2026) tại Vatican khi nói chuyện với những người tham dự dự thảo về đề tài “Vị Vua Hiếu Khách”, một sự kiện văn hóa và giáo dục đã bước sang năm thứ tư, được tổ chức tại Sacrofano, một thị trấn phía bắc Rome.
Đại hội được tổ chức bởi các phong trào và các tổ chức phi lợi nhuận phối hợp với Đại học Giáo hoàng Laterano của Rome, sự kiện này cung cấp không gian cho đối thoại và suy ngẫm về các vấn đề hiện tại. Năm nay, chủ đề là “Giới trẻ và Giáo hội: Lòng hiếu khách nuôi dưỡng sự thuộc về”.
Trong bài phát biểu của mình, Đức Thánh Cha đã đưa ra những suy tư về chủ đề được đề cập trong đề tài “Vị Vua Hiếu Khách”. Đức Giáo Hoàng thừa nhận rằng những ngày suy niệm được thúc đẩy bởi nhận thức rằng ơn gọi Kitô giáo hướng đến việc tạo ra sự hiệp thông giữa mọi người.
Với suy nghĩ đó, Đức Giáo Hoàng chia sẻ rằng sự hiệp thông nảy sinh từ khả năng đón nhận người khác bằng cách lắng nghe, hiếu khách và giúp đỡ.
Ân sủng của cuộc gặp gỡ
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói rằng cốt lõi của mỗi sự đón nhận chân thành là một mối quan hệ được sinh ra từ ân sủng của cuộc gặp gỡ. Ngài giải thích rằng chính trong động lực của cuộc gặp gỡ này mà quyết định dành ấn bản thứ tư của “Cathedra” cho giới trẻ được viết ra.
“Trong thời đại được đánh dấu bởi những biến đổi văn hóa và xã hội sâu sắc,” Đức Giáo Hoàng nói, “giới trẻ, những người đương nhiên là tương lai của xã hội và của Giáo hội, đã tạo nên hiện tại sống động và sinh sôi của Giáo hội.”
Đức Thánh Cha lưu ý rằng những câu hỏi và mối quan tâm của họ mời gọi chúng ta đổi mới phong cách trong các mối quan hệ của mình.
“Đón nhận giới trẻ trước hết có nghĩa là,” Đức Giáo Hoàng Lêô nói, “lắng nghe tiếng nói của họ, gặp gỡ ánh nhìn của họ, và nhận ra rằng, trong cuộc sống và ngôn ngữ của họ, Chúa Thánh Thần vẫn tiếp tục hành động và gợi ý những con đường mới về sự hiện diện và chăm sóc.”
Sự hiện diện và lòng quan tâm
Đức Giáo Hoàng nói rằng ngài muốn tập trung vào hai từ, đó là "sự hiện diện" và "lòng quan tâm", giúp làm sáng tỏ ý nghĩa Kitô giáo của lòng hiếu khách.
“Mỗi chúng ta, ngay từ giây phút đầu tiên của cuộc đời,” ngài chỉ ra, “lớn lên trong một thực tại xã hội,” dẫn chứng gia đình, giáo xứ, trường học, đại học và nơi làm việc. Mỗi nơi này, ngài lưu ý, đại diện cho những mô hình xã hội nơi các chiều kích tâm lý, pháp lý, đạo đức, sư phạm và văn hóa khác nhau giao thoa, và “là những không gian hình thành bản sắc mà nhiệm vụ chính yếu được xác định chính xác bởi sự hiện diện.”
“Hiện diện trong cuộc sống của người khác,” Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nhấn mạnh, “có nghĩa là chia sẻ thời gian, kinh nghiệm và ý nghĩa, cung cấp những điểm tham chiếu ổn định để người khác có thể nhận ra chính mình và trưởng thành.”
“Nhìn vào Thánh Gia Nazareth,” Đức Giáo Hoàng nói, “mỗi cộng đồng hiếu khách đều có thể khám phá lại ơn gọi của chính mình và học cách định hướng bản thân trên con đường phục vụ.”
Kinh nghiệm của Thánh Gia
Đức Giáo Hoàng Lêô gợi ý rằng đoạn Tin Mừng kể về việc Đức Mẹ và Thánh Giuse không tìm thấy Chúa Giêsu, và trong nỗi đau khổ, họ tìm thấy Ngài lại sau ba ngày trong Đền Thờ, dạy chúng ta rằng sự hiện diện của người khác không phải là tự nhiên mà là kết quả của một sự tìm kiếm không ngừng.
“Điều đó đã từng xảy ra với mỗi chúng ta,” Đức Giáo Hoàng nhận xét, “khi mất đi ai đó hoặc điều gì đó mà chúng ta gắn bó sâu sắc. Trong khoảnh khắc đó, chúng ta nhận ra sự hiện diện đó quý giá biết bao.”
Điều tương tự cũng xảy ra trong đời sống đức tin, ngài nói. “Chúng ta thường coi sự hiện diện của Chúa Giêsu trong cuộc sống của mình là điều hiển nhiên cho đến khi đột nhiên dường như Ngài không còn ở nơi chúng ta đã để Ngài nữa.”
Được kêu gọi tìm kiếm Chúa Giêsu
“Chúng ta cảm thấy mất mát,” Đức Giáo Hoàng nói. “Thực ra, không phải Ngài đã mất, mà chính chúng ta đã rời xa Ngài.”
Khi điều này xảy ra, Đức Giáo Hoàng Lêô giải thích, chúng ta được kêu gọi tìm kiếm Ngài với lòng tin tưởng và can đảm để bước đi trên những con đường chưa được khám phá, nhìn thế giới bằng con mắt mới tràn đầy hy vọng.
“Bằng cách này,” ngài nói, “chúng ta sẽ ngừng tìm kiếm một Thiên Chúa được tạo ra theo kích thước của riêng chúng ta và thay vào đó gặp gỡ Ngài ở nơi Ngài ngự.”
Tìm kiếm Chúa Giêsu, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói thêm, do đó có nghĩa là chuyển từ sự an toàn của niềm tin sang trách nhiệm gặp gỡ, học cách nhìn thấy và đón nhận sự hiện diện của Thiên Chúa, Đấng luôn luôn “vượt lên trên”.
Gương mẫu mạnh mẽ của Thánh Giuse
“Đây chính xác là những gì Thánh Giuse đã làm để bảo vệ gia đình được Chúa giao phó cho ngài,” Đức Giáo Hoàng Lêô nói.
Trong Thánh Giuse, Đức Giáo Hoàng giải thích, chúng ta nhận ra rằng sự đón nhận, ngoài sự hiện diện, còn là sự chăm sóc.
“Quan tâm,” Đức Giáo Hoàng Lêô nói, “có nghĩa là đứng bên cạnh người khác với sự chú ý, tôn trọng sự lựa chọn của họ và chịu trách nhiệm về họ.”
Ngài lưu ý rằng thái độ này trước hết thuộc về Thiên Chúa, Đấng mà Kinh Thánh cho thấy là người bảo vệ dân Ngài. Ngài giải thích rằng gia đình nhân loại cũng được kêu gọi gìn giữ những gì đã được giao phó cho mình.
“Như vậy, Thánh Giuse,” Đức Giáo Hoàng nhận xét, “cho chúng ta thấy rằng sự hiện diện và sự quan tâm là hai chiều kích không thể tách rời: người ta không thể bảo vệ nếu không hiện diện, và người ta không thực sự hiện diện nếu không gánh vác trách nhiệm cho người kia.”
Hướng tới sự thánh thiện
Với tình cảm này, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV gợi ý rằng sự hiện diện và sự quan tâm có thể tượng trưng cho hai ngọn đèn trên con đường hướng tới một hình thức hiếu khách có khả năng mở ra những con đường dẫn đến sự thánh thiện.
Cảm ơn những người hiện diện vì sự tận tâm thầm lặng và kín đáo của họ, Đức Giáo Hoàng khuyến khích họ trở thành những người giáo dục về lòng hiếu khách và tiếp tục cùng nhau “tạo ra những môi trường có khả năng thúc đẩy lòng tốt và tình huynh đệ trong cộng đồng Kitô giáo và trong xã hội.”

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV kêu gọi các cộng đồng hãy hướng về Thánh Gia thành Nazareth để tái khám phá ơn gọi chào đón người khác và học cách bước đi trên con đường phục vụ, khi ngài nói chuyện với những người tham dự cuộc nói chuyện về chủ đề “Vị Vua Hiếu Khách”.
(Tin Vatican - Deborah Castellano Lubov)
“Tôi khuyến khích các bạn hãy là những người giáo dục về lòng hiếu khách”, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói hôm thứ Năm (12/3/2026) tại Vatican khi nói chuyện với những người tham dự dự thảo về đề tài “Vị Vua Hiếu Khách”, một sự kiện văn hóa và giáo dục đã bước sang năm thứ tư, được tổ chức tại Sacrofano, một thị trấn phía bắc Rome.
Đại hội được tổ chức bởi các phong trào và các tổ chức phi lợi nhuận phối hợp với Đại học Giáo hoàng Laterano của Rome, sự kiện này cung cấp không gian cho đối thoại và suy ngẫm về các vấn đề hiện tại. Năm nay, chủ đề là “Giới trẻ và Giáo hội: Lòng hiếu khách nuôi dưỡng sự thuộc về”.
Trong bài phát biểu của mình, Đức Thánh Cha đã đưa ra những suy tư về chủ đề được đề cập trong đề tài “Vị Vua Hiếu Khách”. Đức Giáo Hoàng thừa nhận rằng những ngày suy niệm được thúc đẩy bởi nhận thức rằng ơn gọi Kitô giáo hướng đến việc tạo ra sự hiệp thông giữa mọi người.
Với suy nghĩ đó, Đức Giáo Hoàng chia sẻ rằng sự hiệp thông nảy sinh từ khả năng đón nhận người khác bằng cách lắng nghe, hiếu khách và giúp đỡ.
Ân sủng của cuộc gặp gỡ
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói rằng cốt lõi của mỗi sự đón nhận chân thành là một mối quan hệ được sinh ra từ ân sủng của cuộc gặp gỡ. Ngài giải thích rằng chính trong động lực của cuộc gặp gỡ này mà quyết định dành ấn bản thứ tư của “Cathedra” cho giới trẻ được viết ra.
“Trong thời đại được đánh dấu bởi những biến đổi văn hóa và xã hội sâu sắc,” Đức Giáo Hoàng nói, “giới trẻ, những người đương nhiên là tương lai của xã hội và của Giáo hội, đã tạo nên hiện tại sống động và sinh sôi của Giáo hội.”
Đức Thánh Cha lưu ý rằng những câu hỏi và mối quan tâm của họ mời gọi chúng ta đổi mới phong cách trong các mối quan hệ của mình.
“Đón nhận giới trẻ trước hết có nghĩa là,” Đức Giáo Hoàng Lêô nói, “lắng nghe tiếng nói của họ, gặp gỡ ánh nhìn của họ, và nhận ra rằng, trong cuộc sống và ngôn ngữ của họ, Chúa Thánh Thần vẫn tiếp tục hành động và gợi ý những con đường mới về sự hiện diện và chăm sóc.”
Sự hiện diện và lòng quan tâm
Đức Giáo Hoàng nói rằng ngài muốn tập trung vào hai từ, đó là "sự hiện diện" và "lòng quan tâm", giúp làm sáng tỏ ý nghĩa Kitô giáo của lòng hiếu khách.
“Mỗi chúng ta, ngay từ giây phút đầu tiên của cuộc đời,” ngài chỉ ra, “lớn lên trong một thực tại xã hội,” dẫn chứng gia đình, giáo xứ, trường học, đại học và nơi làm việc. Mỗi nơi này, ngài lưu ý, đại diện cho những mô hình xã hội nơi các chiều kích tâm lý, pháp lý, đạo đức, sư phạm và văn hóa khác nhau giao thoa, và “là những không gian hình thành bản sắc mà nhiệm vụ chính yếu được xác định chính xác bởi sự hiện diện.”
“Hiện diện trong cuộc sống của người khác,” Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nhấn mạnh, “có nghĩa là chia sẻ thời gian, kinh nghiệm và ý nghĩa, cung cấp những điểm tham chiếu ổn định để người khác có thể nhận ra chính mình và trưởng thành.”
“Nhìn vào Thánh Gia Nazareth,” Đức Giáo Hoàng nói, “mỗi cộng đồng hiếu khách đều có thể khám phá lại ơn gọi của chính mình và học cách định hướng bản thân trên con đường phục vụ.”
Kinh nghiệm của Thánh Gia
Đức Giáo Hoàng Lêô gợi ý rằng đoạn Tin Mừng kể về việc Đức Mẹ và Thánh Giuse không tìm thấy Chúa Giêsu, và trong nỗi đau khổ, họ tìm thấy Ngài lại sau ba ngày trong Đền Thờ, dạy chúng ta rằng sự hiện diện của người khác không phải là tự nhiên mà là kết quả của một sự tìm kiếm không ngừng.
“Điều đó đã từng xảy ra với mỗi chúng ta,” Đức Giáo Hoàng nhận xét, “khi mất đi ai đó hoặc điều gì đó mà chúng ta gắn bó sâu sắc. Trong khoảnh khắc đó, chúng ta nhận ra sự hiện diện đó quý giá biết bao.”
Điều tương tự cũng xảy ra trong đời sống đức tin, ngài nói. “Chúng ta thường coi sự hiện diện của Chúa Giêsu trong cuộc sống của mình là điều hiển nhiên cho đến khi đột nhiên dường như Ngài không còn ở nơi chúng ta đã để Ngài nữa.”
Được kêu gọi tìm kiếm Chúa Giêsu
“Chúng ta cảm thấy mất mát,” Đức Giáo Hoàng nói. “Thực ra, không phải Ngài đã mất, mà chính chúng ta đã rời xa Ngài.”
Khi điều này xảy ra, Đức Giáo Hoàng Lêô giải thích, chúng ta được kêu gọi tìm kiếm Ngài với lòng tin tưởng và can đảm để bước đi trên những con đường chưa được khám phá, nhìn thế giới bằng con mắt mới tràn đầy hy vọng.
“Bằng cách này,” ngài nói, “chúng ta sẽ ngừng tìm kiếm một Thiên Chúa được tạo ra theo kích thước của riêng chúng ta và thay vào đó gặp gỡ Ngài ở nơi Ngài ngự.”
Tìm kiếm Chúa Giêsu, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói thêm, do đó có nghĩa là chuyển từ sự an toàn của niềm tin sang trách nhiệm gặp gỡ, học cách nhìn thấy và đón nhận sự hiện diện của Thiên Chúa, Đấng luôn luôn “vượt lên trên”.
Gương mẫu mạnh mẽ của Thánh Giuse
“Đây chính xác là những gì Thánh Giuse đã làm để bảo vệ gia đình được Chúa giao phó cho ngài,” Đức Giáo Hoàng Lêô nói.
Trong Thánh Giuse, Đức Giáo Hoàng giải thích, chúng ta nhận ra rằng sự đón nhận, ngoài sự hiện diện, còn là sự chăm sóc.
“Quan tâm,” Đức Giáo Hoàng Lêô nói, “có nghĩa là đứng bên cạnh người khác với sự chú ý, tôn trọng sự lựa chọn của họ và chịu trách nhiệm về họ.”
Ngài lưu ý rằng thái độ này trước hết thuộc về Thiên Chúa, Đấng mà Kinh Thánh cho thấy là người bảo vệ dân Ngài. Ngài giải thích rằng gia đình nhân loại cũng được kêu gọi gìn giữ những gì đã được giao phó cho mình.
“Như vậy, Thánh Giuse,” Đức Giáo Hoàng nhận xét, “cho chúng ta thấy rằng sự hiện diện và sự quan tâm là hai chiều kích không thể tách rời: người ta không thể bảo vệ nếu không hiện diện, và người ta không thực sự hiện diện nếu không gánh vác trách nhiệm cho người kia.”
Hướng tới sự thánh thiện
Với tình cảm này, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV gợi ý rằng sự hiện diện và sự quan tâm có thể tượng trưng cho hai ngọn đèn trên con đường hướng tới một hình thức hiếu khách có khả năng mở ra những con đường dẫn đến sự thánh thiện.
Cảm ơn những người hiện diện vì sự tận tâm thầm lặng và kín đáo của họ, Đức Giáo Hoàng khuyến khích họ trở thành những người giáo dục về lòng hiếu khách và tiếp tục cùng nhau “tạo ra những môi trường có khả năng thúc đẩy lòng tốt và tình huynh đệ trong cộng đồng Kitô giáo và trong xã hội.”
VietCatholic TV
FBI: Iran có thể khủng bố Cali. Zelenskiy than thở bị ép đến đường cùng. Tân Giáo Chủ Iran khó sống
VietCatholic Media
02:51 12/03/2026
1. Nga cáo buộc Anh tấn công căn cứ quân sự trên đất Nga bằng Storm Shadow, đe dọa leo thang xung đột lên “mức độ mới”
Hôm Thứ Năm, 12 Tháng Ba, Maria Zakharova, giám đốc phòng báo chí Bộ Ngoại giao, đã đe dọa sẽ gây ra “mức độ tàn phá và thương vong chưa từng có” đối với những nước có liên quan sau khi lực lượng Ukraine tấn công một nhà máy của quân đội ở vùng Bryansk của Nga bằng hỏa tiễn Storm Shadow.
Lời cảnh báo được đưa ra sau cuộc tấn công của Ukraine vào nhà máy Kremniy El, một nhà sản xuất vi điện tử lớn của Nga chuyên sản xuất các phụ tùng được sử dụng trong hệ thống dẫn đường hỏa tiễn.
Mạc Tư Khoa tuyên bố vụ tấn công đã khiến 7 thường dân thiệt mạng và 42 người khác bị thương.
Trong một cuộc họp báo vào ngày hôm trước Tổng thống Zelenskiy đã hào hứng báo cáo rằng một cuộc tấn công bằng hỏa tiễn Storm Shadow phóng từ máy bay đã nhắm vào chính nhà máy này, một trong những nhà sản xuất vi điện tử quân sự lớn nhất của Nga. Cơ sở này sản xuất các phụ tùng bán dẫn được sử dụng trong hệ thống dẫn đường và điều khiển cho các hỏa tiễn Nga thường xuyên tấn công các thành phố của Ukraine.
Đáp lại, Bộ Ngoại giao Nga lập luận rằng Ukraine không thể sử dụng hỏa tiễn Storm Shadow nếu không có sự “can thiệp trực tiếp” của các đối tác NATO.
Bộ này cho biết: “Các quốc gia phương Tây phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về hậu quả của cuộc tấn công này, vốn đã gây ra thương vong cho dân thường. Anh đã vượt ra ngoài các chuẩn mực của luật pháp quốc tế và sẵn sàng… đưa cuộc xung đột lên một cấp độ hoàn toàn mới.”
Bộ này cũng cáo buộc các đối tác phương Tây của Kyiv đang cố gắng phá hoại các cuộc đàm phán hòa bình. Những cáo buộc này được đưa ra trong bối cảnh vòng đàm phán có thể do Mỹ làm trung gian dự kiến diễn ra vào tuần tới.
Bộ này cho biết: “Việc sử dụng các hệ thống vũ khí của Anh diễn ra trong bối cảnh các nỗ lực chính trị và ngoại giao được đẩy mạnh. Mục tiêu của Luân Đôn và các thủ đô phương Tây khác rất rõ ràng: phá vỡ tiến trình hòa bình thông qua các hành động khiêu khích quy mô lớn.”
Theo các phương tiện truyền thông địa phương của Nga, một chiến đấu cơ F-16 của không quân Ukraine đã vượt biên giới bay vào không phận Nga trước khi phóng hỏa tiễn Storm Shadow phá tan nhà máy Kremniy El.
Các phương tiện truyền thông Ukraine cho biết đây không phải là lần đầu tiên nhà máy Kremniy El bị tấn công. Ý thức được mức độ nguy hiểm của nhà máy này, Ukraine đã nhiều lần tung máy bay điều khiển từ xa tấn công. Tuy nhiên, số lượng chất nổ hạn chế của máy bay điều khiển từ xa không đủ để đánh tan tành nhà máy.
Trong một diễn biến khác, Phát ngôn nhân của lực lượng không quân Ukraine, Đại Tá Yurii Ihnat, cho rằng vụ tấn công là để trả thù cho Đại tá Oleksandr Dovgach, chỉ huy Lữ đoàn Không quân Chiến thuật số 39 của Ukraine, đã thiệt mạng trong một nhiệm vụ chiến đấu ở phía đông nước này vào ngày 9 tháng 3. Đại Tá Dovgach là Anh hùng Ukraine và đã được Tổng thống Volodymyr Zelenskiy trao tặng Huân chương Sao Vàng hồi đầu năm nay.
[Kyiv Independent: Russia blames UK for Storm Shadow strike on military plant, threatens 'new level' escalation]
2. Liệu Mojtaba Khamenei có sống sót để thực hiện được kế hoạch trả thù Mỹ và Israel hay không?
Việc Iran chọn Mojtaba Khamenei làm lãnh đạo tối cao sau cái chết của cha ông, Ayatollah Ali Khamenei, trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã đưa một giáo sĩ theo đường lối cứng rắn, người vốn hoạt động trong bóng tối, lần đầu tiên trở thành tâm điểm chú ý—và cùng với đó là một mục tiêu nhắm vào ông.
Trong bối cảnh Tổng thống Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đang tiến hành cuộc chiến không chỉ chống lại chương trình hạt nhân và năng lực quân sự của Iran mà còn cả cốt lõi của hệ thống Velayat-e Faqih, hiện do Khamenei trẻ tuổi đứng đầu, các quan chức cao cấp của Cộng hòa Hồi giáo Iran đã bắt đầu phát tín hiệu về mong muốn trả đũa hơn là thỏa hiệp sau quá trình chuyển giao quyền lực.
Velayat-e Faqih hay quyền cai quản đất nước của học giả Hồi giáo là một học thuyết quan trọng của Hồi giáo Shiite, cho rằng một học giả Hồi giáo đủ tư cách nên cai quản nhà nước, để bảo đảm luật tôn giáo Sharia được duy trì. Được Ayatollah Khomeini ủng hộ, học thuyết này tạo thành nền tảng tư tưởng của hiến pháp Iran.
Khamenei, người không chỉ mất cha mà còn được tường trình là mất cả mẹ, chị gái và con trai, cùng nhiều thành viên khác trong gia đình, trong cuộc tấn công của Mỹ và Israel ở giai đoạn mở đầu cuộc xung đột hồi cuối tháng trước, cũng có những lý do cá nhân để trả thù, một sự biện minh có thể đóng vai trò then chốt trong việc thiết lập tính hợp pháp trước một cuộc chuyển giao quyền lực hỗn loạn.
“Tôi không nghĩ Mojtaba sẽ tìm kiếm tính hợp pháp thông qua sự ôn hòa hay thỏa hiệp. Hoàn toàn ngược lại,” Saeid Golkar, phó giáo sư tại Đại học Tennessee-Chattanooga, người đã viết nhiều về hoạt động nội bộ của Cộng hòa Hồi giáo, nói với Newsweek. “Nếu ông ta cố gắng thiết lập tính hợp pháp, ông ta có thể sẽ làm điều đó bằng cách thể hiện sự thách thức, kiên cường và trả thù.”
Ông Golkar nói: “Bản sắc chính trị của ông ấy được hình thành trong các mạng lưới cứng rắn và tập trung vào an ninh nhất của Cộng hòa Hồi giáo. Vì lý do đó, ông ấy có nhiều khả năng tự thể hiện mình là nhà lãnh đạo đã bảo vệ hệ thống trước những mối đe dọa sống còn, chứ không phải là người đã làm mềm mỏng nó.”
Hoa Kỳ và Israel đã phản ứng tiêu cực trước việc ông Khamenei được chọn làm lãnh đạo tối cao, với việc Tổng thống Trump nói với Axios hôm thứ Năm rằng Tòa Bạch Ốc nên có tiếng nói trong việc lựa chọn người lãnh đạo Iran, và việc ông Khamenei được dự đoán là ứng cử viên “không mấy quan trọng” và “bất tài” lại được chọn, là “không thể chấp nhận được”.
Phát biểu với các phóng viên hôm thứ Hai, một ngày sau khi Iran xác nhận Khamenei lên nắm quyền lãnh đạo tối cao, Tổng thống Trump nói ông “thất vọng” về diễn biến này vì ông và chính quyền của mình đánh giá “điều này sẽ chỉ dẫn đến nhiều vấn đề tương tự hơn nữa đối với đất nước”, mặc dù ông nói rằng sẽ “không thích hợp” để bình luận về khả năng tấn công vào nhà lãnh đạo tối cao mới.
Hôm thứ Ba, Tổng thống Trump đã đưa ra một giọng điệu thậm chí còn đáng ngại hơn, khi nói với Fox News rằng ông “không hài lòng” với việc lựa chọn Khamenei và cảnh báo, “Tôi không tin ông ta có thể sống trong hòa bình.”
Lực lượng Phòng vệ Israel, gọi tắt là IDF cũng đã đưa ra những lời đe dọa đối với giới lãnh đạo Iran trước thềm cuộc bầu cử ông Mojtaba Khamenei sau khi các cuộc tấn công của Israel nhắm vào một cuộc họp của Hội đồng Chuyên gia gồm 88 thành viên, là cơ quan có nhiệm vụ giám sát việc bầu chọn người kế vị, vào tuần trước. Trong một thông điệp bằng tiếng Ba Tư được đăng tải trên X hôm Chúa Nhật, khi cơ quan cao cấp này họp để bổ nhiệm Khamenei, IDF tuyên bố rằng “bàn tay của Nhà nước Israel sẽ tiếp tục truy đuổi mọi người kế nhiệm và mọi người tìm cách bổ nhiệm người kế nhiệm”.
Đại sứ Israel tại Liên Hiệp Quốc Danny Danon đã bày tỏ quan điểm tương tự khi được một nhà báo hỏi hôm thứ Hai về lập trường của Tổng thống Trump đối với việc Mỹ cần tham gia vào quá trình lựa chọn lãnh đạo tối cao của Iran và liệu Lực lượng Phòng vệ Israel có truy bắt người lãnh đạo tiếp theo hay không.
“Không có sự khác biệt nào giữa Mỹ và Israel. Thật không may, nhà lãnh đạo mới vẫn giữ nguyên ý thức hệ cũ, những ý tưởng cực đoan cũ, và bất cứ ai cổ vũ những ý tưởng cực đoan đó chống lại chúng tôi, chúng tôi sẽ tấn công vào họ, chúng tôi sẽ tìm ra họ,” Danon nói. “Tôi nghĩ để người dân Iran lựa chọn nhà lãnh đạo tiếp theo của họ, chúng ta sẽ phải tạo điều kiện cho họ, và đó là những gì chúng ta đang làm bây giờ. Nhưng cuối cùng, họ sẽ phải đứng lên, vùng lên và tự chọn nhà lãnh đạo của mình.”
Tạp chí Newsweek đã liên hệ với Lực lượng Phòng vệ Israel, gọi tắt là IDF để xin bình luận. Một quan chức quốc phòng Mỹ đã từ chối yêu cầu bình luận của Newsweek.
Mặc dù phán quyết của Hội đồng Chuyên gia đã được xác nhận và chấp nhận trên khắp các kênh chính phủ Iran, Khamenei vẫn phải đối mặt với một số trở ngại nội bộ khi ông tiếp quản quyền lực từ Hội đồng Lãnh đạo Lâm thời được thành lập sau khi lãnh đạo tối cao qua đời, bao gồm Tổng thống Masoud Pezeshkian, Chánh án Gholam Hossein Mohseni Ejehi và giáo sĩ cao cấp Ayatollah Alireza Arafi.
Tương tự như cha mình khi lên nắm quyền sau cái chết của người sáng lập Cộng hòa Hồi giáo, Ayatollah Ruhollah Khomeini năm 1989, Khamenei chưa có được tước vị tôn giáo như mong đợi là marja' al-taqlid (“nguồn cảm hứng”), mặc dù ông cũng có thể được các giáo sĩ Hồi giáo Shiite của quốc gia phong tặng danh hiệu này để củng cố vị trí kế vị. Tuy nhiên, những hệ lụy của việc lựa chọn Khamenei là chưa từng có tiền lệ, vì một số nhà phê bình chê trách rằng việc nối ngôi này không khác bao nhiêu so với chế độ quân chủ thân phương Tây trước đây bị lật đổ bởi Cách mạng Hồi giáo năm 1979.
[Newsweek: Will Mojtaba Khamenei Survive to Realize His Revenge Against US and Israel?]
3. Cuộc điều tra của Mỹ kết luận vụ tấn công bằng hỏa tiễn Tomahawk vào trường học ở Iran là do nhầm lẫn mục tiêu.
Một cuộc điều tra sơ bộ của quân đội Mỹ đã kết luận rằng Hoa Kỳ phải chịu trách nhiệm về vụ tấn công bằng hỏa tiễn Tomahawk ngày 28 tháng 2 nhằm vào trường tiểu học Shajarah Tayyebeh ở Minab, khiến ít nhất 175 người thiệt mạng, hầu hết là trẻ em, theo các quan chức Mỹ quen thuộc với kết quả điều tra.
Các nhà điều tra cho biết trường học này bị xác định nhầm là mục tiêu quân sự vì tọa độ lỗi thời—ban đầu ghi nhận tòa nhà là một phần của căn cứ hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo gần đó—đã được Cơ quan Tình báo Quốc phòng chuyển cho Bộ Chỉ huy Trung ương Hoa Kỳ. Trường học đã được tách khỏi căn cứ nhiều năm trước đó, nhưng sự thay đổi đó không được phản ánh trong dữ liệu được sử dụng để tạo ra gói tấn công.
Các quan chức nhấn mạnh rằng những phát hiện này chỉ là sơ bộ, và vẫn còn nhiều câu hỏi quan trọng về lý do tại sao thông tin không được xác minh lại, đặc biệt là trong những giờ đầu tiên của cuộc chiến. Nhiều cơ quan, bao gồm cả Cơ quan Tình báo Địa không gian Quốc gia, đang bị xem xét về vai trò của họ trong chuỗi xác định mục tiêu.
Vụ tấn công này đã được các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức mô tả là một trong những thất bại tấn công tàn khốc nhất của Mỹ trong nhiều thập niên. Hình ảnh vệ tinh, video đã được xác minh và phân tích thời gian đều chỉ ra một cuộc tấn công chính xác vào trường học diễn ra cùng lúc với các cuộc tấn công vào cơ sở hải quân liền kề.
Vụ việc đã phủ bóng đen lên chiến dịch rộng lớn hơn của Mỹ tại Iran. Trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth từ chối bình luận thêm ngoài việc thừa nhận cuộc điều tra đang diễn ra, Tổng thống Trump đã nhiều lần ám chỉ - mà không có bằng chứng - rằng Iran có thể phải chịu trách nhiệm, trái ngược với những phát hiện mới nhất.
Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết hôm thứ Ba rằng tổng thống sẽ chấp nhận kết quả cuối cùng của cuộc điều tra sau khi nó hoàn tất.
Các nhà điều tra cũng đang xem xét liệu các vấn đề mang tính hệ thống—như quy trình làm việc tình báo bị quá tải, cơ sở dữ liệu lỗi thời hoặc sai sót của con người dưới áp lực thời chiến—có góp phần vào thất bại hay không. Những dấu hiệu ban đầu cho thấy sai lầm không phải do trí tuệ nhân tạo hay các công cụ tấn công tự động gây ra mà là do sơ suất trong quá trình xác minh.
Thảm kịch này gợi nhớ đến những thất bại tình báo trong quá khứ, bao gồm vụ đánh bom Đại sứ quán Trung Quốc tại Belgrade năm 1999, khi bản đồ lỗi thời dẫn đến việc nhận dạng sai lầm gây chết người.
Quân đội Mỹ chưa công bố thời gian biểu hoàn thành cuộc điều tra.
[Newsweek: U.S. probe finds Tomahawk strike on Iranian school was a targeting error]
4. Vụ cháy lớn xảy ra tại một nhà máy luyện kim của Nga ở tỉnh Tula.
Theo các video và hình ảnh do người dân địa phương đăng tải trên mạng xã hội, ngọn lửa đã bao trùm Nhà máy luyện kim Kosogorsk ở tỉnh Tula của Nga vào đêm 11 tháng 3.
Nhà máy này, nằm ở thị trấn Kosaya Gora ngoại ô thành phố Tula, là một trong những doanh nghiệp luyện kim lâu đời nhất ở Nga. Cơ sở này không trực tiếp sản xuất vũ khí hoặc thiết bị quân sự, mà cung cấp các kim loại cần thiết cho việc sản xuất vũ khí.
Đoạn video về Nhà máy luyện kim Kosogorsk được đăng tải lên mạng xã hội cho thấy một vụ hỏa hoạn quy mô lớn tại hiện trường.
Nguyên nhân vụ cháy chưa được công bố chính thức. Trước đó vào buổi tối, một cảnh báo trên không đã được phát ra tại Tula do mối đe dọa từ máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.
Lực lượng Ukraine thường xuyên tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và các hành động phá hoại trên lãnh thổ Nga, nhắm vào các tài sản quân sự, nhà máy lọc dầu và các cơ sở công nghiệp - bao gồm cả các cuộc tấn công trước đây vào các nhà máy luyện kim của Nga.
Tula nằm cách biên giới Ukraine hơn 300 km.
Vụ hỏa hoạn tại Nhà máy luyện kim Kosogorsk xảy ra một ngày sau khi Ukraine phóng hỏa tiễn Storm Shadow vào một nhà máy sản xuất vi điện tử lớn của Nga ở tỉnh Bryansk. Theo quân đội Ukraine, cuộc tấn công đã gây ra “thiệt hại đáng kể cho sản xuất” và gây ra sự phẫn nộ từ Điện Cẩm Linh.
[Kyiv Independent: Massive fire reported at Russian metallurgy plant in Tula Oblast]
5. FBI cảnh báo California rằng Iran có thể phóng drone từ tàu thuyền ở bờ biển phía Tây vào tiểu bang này
Cục Điều tra Liên bang, gọi tắt là FBI đã cảnh báo các sở cảnh sát ở California rằng Iran có thể trả đũa các cuộc tấn công của Mỹ bằng cách phóng máy bay điều khiển từ xa vào bờ biển phía Tây.
Thông tin này được ABC News đưa tin đầu tiên vào thứ Tư, trích dẫn một cảnh báo mà họ đã xem xét.
Khi được hỏi hôm thứ Tư liệu ông có lo ngại rằng Iran có thể tăng cường các biện pháp trả đũa, bao gồm cả các cuộc tấn công vào lãnh thổ Mỹ hay không, Tổng thống Donald Trump nói với các phóng viên: “Không, tôi không lo ngại.”
Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc tấn công vào Iran gần hai tuần trước, đẩy khu vực vùng Vịnh vào chiến tranh. Tehran đã tiến hành các cuộc tấn công trả đũa để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel khiến các quan chức cao cấp của Iran thiệt mạng, trong đó có cả lãnh đạo tối cao của nước này.
Theo ABC News, FBI đã viết trong một cảnh báo được phát đi vào cuối tháng 2 rằng: “Chúng tôi mới đây đã thu thập được thông tin cho thấy vào đầu tháng 2 năm 2026, Iran được tường trình có ý định tiến hành một cuộc tấn công bất ngờ bằng máy bay điều khiển từ xa từ một tàu không xác định ngoài khơi bờ biển Hoa Kỳ, cụ thể là nhằm vào các mục tiêu không xác định ở California, trong trường hợp Hoa Kỳ tiến hành các cuộc tấn công chống lại Iran.”
“Chúng tôi không có thêm thông tin nào về thời gian, phương thức, mục tiêu hoặc thủ phạm của vụ tấn công được tường trình này.”
Văn phòng Thống đốc California Gavin Newsom cho biết bản tin này là một trong nhiều bản cập nhật an ninh mà tiểu bang nhận được hàng ngày từ các đối tác liên bang. California cho biết, họ đã nâng cao mức độ an ninh kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu.
“Văn phòng Dịch vụ Khẩn cấp của Thống đốc đang tích cực phối hợp với các quan chức an ninh tiểu bang, địa phương và liên bang,” Diana Crofts-Pelayo, phát ngôn nhân của Newsom, cho biết.
Phát ngôn nhân của FBI, Sở Cảnh sát Los Angeles và Thị trưởng Los Angeles chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức khi được yêu cầu bình luận.
Hãng Reuters đưa tin hồi đầu tháng rằng Iran và các lực lượng ủy nhiệm của nước này có thể tấn công vào Mỹ bằng các cuộc tấn công để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ.
Bản đánh giá mối đe dọa do Văn phòng Tình báo và Phân tích thuộc Bộ An ninh Nội địa công bố cho biết Iran và các lực lượng ủy nhiệm của nước này “có thể” gây ra mối đe dọa tấn công có chủ đích vào Hoa Kỳ, mặc dù một cuộc tấn công vật lý quy mô lớn khó có thể xảy ra.
Iran đã sử dụng máy bay điều khiển từ xa để tấn công hàng loạt mục tiêu trong khu vực, bao gồm tàu thuyền, đại sứ quán Mỹ, phi trường và các cơ sở hạ tầng khác. Ukraine, quốc gia đã phải đối phó nhiều năm với các cuộc tấn công từ máy bay điều khiển từ xa do Iran sản xuất và được Nga phóng đi, đã cử các chuyên gia đến khu vực để giúp các nước đối phó với mối đe dọa này.
[Newsweek: FBI said to warn California that Iran could launch drones from boat at West Coast]
6. Tổng thống Zelenskiy nói với Tổng thống Trump: Hãy gây áp lực nhiều hơn lên Putin, ‘chứ không phải lên tôi’
Tổng thống Volodymyr Zelenskiy muốn Ông Donald Trump gia tăng áp lực lên Vladimir Putin — và ngừng gây áp lực buộc ông phải đồng ý một thỏa thuận ngừng bắn bất công sau hơn bốn năm chiến tranh.
Trong một cuộc phỏng vấn độc quyền tại phủ tổng thống ở Kyiv với Gordon Repinski của POLITICO và Welt, nhà lãnh đạo Ukraine cho biết người dân của ông “mệt mỏi”, nhưng tinh thần vẫn cao và họ chưa sẵn sàng chấp nhận tối hậu thư của Nga về việc giao nộp những vùng đất rộng lớn ở phía đông đất nước.
Tổng thống Zelenskiy kêu gọi các nhà lãnh đạo Âu Châu đưa ra một Kế hoạch B để bảo đảm nguồn tài trợ dài hạn cho Ukraine, tìm cách vượt qua điều mà ông gọi là “sự tống tiền” của Thủ tướng Hung Gia Lợi Viktor Orbán, người đang trì hoãn khoản vay 90 tỷ euro đã được Liên Hiệp Âu Châu hứa hẹn.
Tờ POLITICO đưa tin hôm thứ Tư rằng một số quốc gia Baltic và Bắc Âu có kế hoạch cung cấp cho Ukraine đủ tiền để giúp nước này duy trì hoạt động trong nửa đầu năm nay, ngay cả khi Viktor Orbán vẫn giữ quyền phủ quyết.
Nhưng khi nói đến các cuộc đàm phán hòa bình, Tổng thống Zelenskiy khẳng định rõ ràng rằng ảnh hưởng của Tổng thống Trump vẫn sẽ rất quan trọng. “Chúng tôi cần đàm phán. Chúng tôi ủng hộ các cuộc đàm phán,” Tổng thống Zelenskiy nói trong cuộc phỏng vấn. “Chúng tôi không tin tưởng Nga, nhưng tôi nghĩ, và tôi tin rằng người Mỹ thực sự muốn chấm dứt cuộc chiến này. Tôi hy vọng họ sẽ giúp chúng tôi, nhưng chúng ta cần gây áp lực nhiều hơn lên Nga, chứ không phải lên tôi.”
Những bình luận của ông được đưa ra một tuần sau khi Tổng thống Trump bày tỏ sự thất vọng mới đối với Tổng thống Zelenskiy, nói với POLITICO rằng nhà lãnh đạo Ukraine cần phải “nhanh chóng hành động” và đạt được một thỏa thuận. Tổng thống Trump cho rằng ông tin tưởng hơn vào thiện chí đàm phán một thỏa thuận ngừng bắn của Putin so với Tổng thống Zelenskiy, mà không đưa ra bằng chứng nào cho quan điểm của mình. “Tôi nghĩ Putin sẵn sàng đạt được một thỏa thuận,” Tổng thống Trump nói.
Kể từ khi Tổng thống Trump trở lại Tòa Bạch Ốc vào Tháng Giêng năm 2025, ông đã khiến Kyiv và các đồng minh Âu Châu lo ngại bằng cách liên tục đứng về phía Putin, lên án Tổng thống Zelenskiy là “nhà độc tài” và đổ lỗi cho ông ta về việc gây ra chiến tranh, mặc dù thực tế là quân đội Nga đã xâm lược trong một cuộc tấn công vô cớ vào tháng 2 năm 2022.
Mặc dù vậy, các cuộc đàm phán với phái viên của Tổng thống Trump hồi tháng 12 cho thấy Mỹ sẵn sàng cung cấp một số hình thức bảo đảm an ninh cho Ukraine, là điều sẽ là nền tảng cho bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào. Nhưng theo Tổng thống Zelenskiy, hiện vẫn chưa có chi tiết cụ thể về những lời hứa đó sẽ như thế nào.
“Hãy thành thật. Đối với chúng tôi, điều này rất quan trọng, nhưng chúng tôi chưa nhận được câu trả lời rõ ràng,” ông nói.
“Tổng thống Trump nói với tôi, ‘Ông có tin rằng các bảo đảm an ninh của chúng ta có thể mạnh mẽ hơn NATO không?’ Tôi trả lời, ‘Vâng, điều đó phụ thuộc vào ông ngày hôm nay. Điều đó phụ thuộc vào ông, thưa ngài tổng thống. Chúa phù hộ nếu chúng ta có được các bảo đảm an ninh mạnh mẽ hơn NATO. Nhưng sau ông thì sao? Và sau tôi thì sao?’”, Tổng thống Zelenskiy nói.
Tổng thống Zelenskiy cho biết, các bảo đảm an ninh sẽ cần sự chấp thuận từ quốc hội các nước và Quốc hội Mỹ để bảo đảm chúng không thể bị các chính quyền tương lai bỏ rơi.
Tổng thống Trump đã nhiều lần tuyên bố Tổng thống Zelenskiy không có “lá bài” nào để sử dụng trong các cuộc đàm phán với Nga, nhưng tuần trước tình hình đã thay đổi, nhờ quyết định của Tổng thống Trump về việc phát động hành động quân sự quy mô lớn chống lại Iran.
Tổng thống Zelenskiy xác nhận ông đang cử các đội chuyên gia về chiến tranh bằng máy bay điều khiển từ xa đến vùng Vịnh để giúp các đồng minh của Mỹ trong khu vực tự vệ trước các cuộc oanh tạc của Iran bằng máy bay điều khiển từ xa Shahed mà Nga đã sử dụng chống lại Ukraine trong bốn năm qua.
Tổng thống Zelenskiy hy vọng sẽ nhận được nguồn cung cấp hỏa tiễn PAC-3 hiện đại do Mỹ sản xuất cho hệ thống phòng không Patriot, nhưng cũng lo ngại rằng nguồn cung này sẽ cạn kiệt vì quân đội Mỹ đang sử dụng chúng để bảo vệ vùng Vịnh.
Tổng thống Zelenskiy cho biết các thỏa thuận cuối cùng đang được ký kết và bất kỳ cuộc đàm phán nào cũng có thể sẽ rất tế nhị. Ông thừa nhận rằng Tổng thống Trump đã đúng khi nói rằng ông “ghét” Putin.
“Dĩ nhiên, tôi nghĩ chúng tôi ghét Putin,” Tổng thống Zelenskiy nói. “Trong điểm này Tổng thống Trump đúng. Nhưng không phải trong mọi việc Tổng thống Trump đều đúng.”
Tổng thống Zelenskiy cũng đang đối mặt với thách thức trong việc củng cố sự ủng hộ từ các nước Âu Châu, giữa lúc đang diễn ra mâu thuẫn gay gắt với ông Orbán của Hung Gia Lợi. Hung Gia Lợi và Slovakia đang trì hoãn khoản vay 90 tỷ euro đã được thỏa thuận trước đó từ các nước Liên Hiệp Âu Châu sẵn lòng hỗ trợ nền kinh tế và ngành công nghiệp quốc phòng của Ukraine trong vài năm tới.
Tổng thống Zelenskiy nói ông muốn Liên Hiệp Âu Châu đưa ra một kế hoạch dự phòng trong trường hợp “sự tống tiền” của ông Orbán không thể vượt qua trước khi nguồn lực của Kyiv cạn kiệt.
“Chúng ta và Âu Châu, tất cả chúng ta đều cần kế hoạch B này,” ông nói. “Các đối tác Âu Châu và những người bạn thực sự của chúng ta biết rằng chúng ta không chỉ bảo vệ các giá trị của Ukraine, mà còn bảo vệ tự do của toàn Âu Châu.”
Khi được hỏi liệu ông có đi quá xa trong điều được xem là lời đe dọa ngầm về thể chất mà ông đưa ra gần đây đối với Orbán hay không, Tổng thống Zelenskiy nói rằng ông không tin “sự im lặng ngoại giao” là “có ích” khi đối phó với thủ tướng Hung Gia Lợi.
Ông đã đưa ra một số lời chỉ trích thẳng thắn nhất từ trước đến nay đối với thái độ của Orbán, lên án ông ta vì đã cố gắng ngăn chặn rồi sau đó hủy bỏ các lệnh trừng phạt chống lại Nga, và cáo buộc ông ta “tống tiền” liên quan đến khoản vay của Liên Hiệp Âu Châu.
Hung Gia Lợi và Slovakia muốn Tổng thống Zelenskiy sửa chữa những thiệt hại đối với đường ống dẫn dầu Druzhba quan trọng, nơi vận chuyển dầu của Nga qua Ukraine đến nước họ. Ông Orbán cáo buộc Tổng thống Zelenskiy cố tình trì hoãn việc sửa chữa vì lý do chính trị. Nhưng Tổng thống Zelenskiy khẳng định vấn đề là do ông Orbán chứ không phải do đường ống bị hư hại bởi các cuộc ném bom của Nga.
Ông nói rằng thủ tướng Hung Gia Lợi là “bạn bè” và “đối tác chiến lược” với Nga, đồng thời là “đồng minh” của Putin.
“Ông ta đứng về phía lãnh đạo Nga. Ông ta đang làm điều tương tự, ngăn chặn mọi thứ dành cho Ukraine. Chỉ có một điều ông ta không làm hôm nay — ông ta không tấn công lãnh thổ của chúng ta bằng hỏa tiễn hay máy bay điều khiển từ xa”, Tổng thống Zelenskiy nói về Orbán. “Và ông ta cũng không gửi binh lính của mình”. Nhưng ông ta đang ngăn chặn nguồn tài trợ cho Ukraine, vũ khí cho Ukraine, và phản đối việc Ukraine gia nhập Liên Hiệp Âu Châu, Tổng thống Zelenskiy nói thêm.
“Và ông ấy cũng đang chia sẻ những luận điệu tương tự với người Nga. Chính ông ấy đang làm điều này.”
[Politico: Zelenskyy to Trump: Put more pressure on Putin, ‘not on me’]
7. Lo ngại về mìn gia tăng khi chiến tranh Iran làm đình trệ giao thông tàu chở dầu ở eo biển Hormuz.
Hôm thứ Ba, những lo ngại về việc thủy lôi có thể được sử dụng ở eo biển Hormuz đã trở thành tâm điểm chú ý khi Tổng thống Trump tuyên bố quân đội Mỹ đã phá hủy 10 tàu rải thủy lôi không hoạt động của Iran và cảnh báo Tehran về những hậu quả nghiêm trọng nếu chất nổ được đặt trong tuyến đường thủy chiến lược này.
Thông báo về việc tấn công vào các tàu này được đưa ra ngay sau hai bài đăng khác trên mạng xã hội của tổng thống, trong đó ông nói rằng ông không nhận được báo cáo nào về việc Iran đặt thủy lôi trong tuyến đường thủy chiến lược, nhưng cũng cảnh báo Tehran rằng nếu có thủy lôi được đặt, ông muốn chúng được gỡ bỏ ngay lập tức.
Những bình luận của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh cuộc chiến tranh leo thang ở Iran đã làm tê liệt hoạt động vận chuyển dầu bằng tàu qua eo biển, cửa ngõ hẹp của Vịnh Ba Tư, nơi khoảng một phần năm lượng dầu mỏ của thế giới đi qua. Với việc các tàu phải ngừng hoạt động và các công ty bảo hiểm rút lui, giá dầu đã biến động mạnh, cho thấy sự gián đoạn trên tuyến đường này có thể nhanh chóng gây ảnh hưởng đến thị trường năng lượng như thế nào.
Eo biển này đã trở thành điểm nóng về hậu quả kinh tế của cuộc chiến. Iran đã tấn công các tàu và đe dọa các tàu tìm cách đi qua tuyến đường thủy này, trong khi Hoa Kỳ tuyên bố sẽ giữ cho tuyến đường này luôn thông suốt, kết hợp các cảnh báo quân sự với nỗ lực do chính phủ hậu thuẫn nhằm củng cố bảo hiểm hàng hải và khuyến khích giao thông được nối lại.
“Mức độ nghiêm trọng của vấn đề không thể bị đánh giá thấp,” Hakan Kaya, quản lý danh mục đầu tư cao cấp tại công ty quản lý đầu tư Neuberger Berman, cho biết. Ông nói rằng sự suy giảm một phần kéo dài một hoặc hai tuần có thể được các công ty dầu khí hấp thụ. Nhưng việc đóng cửa hoàn toàn hoặc gần như hoàn toàn kéo dài một tháng trở lên sẽ đẩy giá dầu thô “lên mức ba chữ số” và giá khí đốt tự nhiên ở Âu Châu “tiến gần hoặc vượt qua mức khủng hoảng năm 2022”.
[Newsweek: Mine Fears Grow as Iran War Stalls Tanker Traffic in Strait of Hormuz]
8. Bộ Tư lệnh Trung ương cảnh báo người dân Iran nên tránh các cảng được sử dụng cho hoạt động quân sự.
Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ hôm thứ Tư đã đưa ra cảnh báo công khai, kêu gọi người dân Iran tránh xa các cảng dọc eo biển Hormuz, đồng thời cho biết lực lượng Iran đang sử dụng các cơ sở thương mại để tiến hành các hoạt động quân sự đe dọa hoạt động vận tải quốc tế.
CENTCOM cho biết sự hiện diện của các tàu hải quân và thiết bị quân sự Iran bên trong các cảng dân sự gây nguy hiểm cho công nhân, thủy thủ đoàn và cư dân sống gần đó. Theo luật quốc tế, bộ chỉ huy lưu ý rằng các địa điểm dân sự được sử dụng cho mục đích quân sự sẽ mất đi quy chế được bảo vệ và có thể trở thành mục tiêu hợp pháp.
Thông cáo kêu gọi công nhân bến cảng, nhân viên hành chính và thủy thủ đoàn tàu thương mại tránh xa các khu vực mà lực lượng hải quân Iran đang hoạt động. Mặc dù thừa nhận không thể bảo đảm an toàn cho dân thường gần các cơ sở này, CENTCOM cho biết lực lượng Mỹ sẽ tiếp tục thực hiện mọi biện pháp phòng ngừa khả thi để hạn chế thiệt hại.
Lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh xung đột quanh eo biển leo thang, với việc Iran bố trí các khí tài quân sự tại các cảng vốn thường phục vụ giao thông hàng hải thương mại.
[Newsweek: CENTCOM warns Iranian civilians to avoid ports used for military activity]
9. Thị trưởng thành phố Sochi của Nga cho biết thành phố này đang hứng chịu cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn chưa từng có của Ukraine trong vòng 24 giờ.
Thị trưởng Andrey Proshunin của thành phố Sochi bên bờ Hắc Hải của Nga cho biết ngày 11 tháng 3 rằng thành phố này đã liên tục bị tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn trong 24 giờ qua.
“Hôm nay, chúng ta đã phải đối mặt với một cuộc tấn công của địch kéo dài chưa từng có tại thị trấn nghỉ dưỡng Sochi,” ông cho biết của mình.
“Việc này đã diễn ra gần như cả ngày với những khoảng nghỉ ngắn.”
Các cuộc không kích cũng đã khiến phi trường Sochi phải đóng cửa. Tính đến thời điểm hiện tại, các chuyến bay đang bị hoãn cả ngày, làm gián đoạn việc đi lại của khách du lịch đến hoặc đi từ bãi biển.
Trước khi Nga sáp nhập Crimea năm 2014, thành phố biển Sochi là điểm đến nghỉ dưỡng hàng đầu của Nga. Nga đã tổ chức Thế vận hội mùa đông năm đó chỉ vài tuần trước cuộc xâm lược Ukraine lần đầu tiên.
Putin có một biệt thự nghỉ dưỡng ở Sochi, mặc dù theo các nguồn tin, ông không còn đến đó nữa vì lý do an ninh.
Mặc dù Sochi đã phát cảnh báo không kích nhiều lần từ ngày 10 đến ngày 11 tháng 3, nhưng ông Proshunin cho biết không có thương vong nào. Theo lời ông, lực lượng phòng không đã bắn hạ một máy bay điều khiển từ xa trên một khu dân cư, gây ra hỏa hoạn nhưng không có người nào bị thương.
Ông Proshunin viết: “Các cuộc tấn công của đối phương hôm nay đã buộc chúng ta, những cư dân của Sochi và du khách, phải điều chỉnh cuộc sống thường nhật của mình. Vì vậy, sự đoàn kết và phản ứng đúng đắn của người dân và du khách trong thành phố là rất quan trọng. Tôi kêu gọi mọi người giữ gìn hòa bình và tuân thủ các quy tắc an toàn. Mối đe dọa trên lãnh thổ Sochi vẫn còn đó.”
[Kyiv Independent: Russia's Sochi under 'unprecedented' 24-hour mass Ukrainian drone attack, mayor says]
10. Hàng ngàn người dân Iran thương tiếc các chỉ huy cao cấp bị sát hại trong bối cảnh an ninh được thắt chặt.
Hàng ngàn người dân Tehran đã bất chấp các cuộc oanh tạc đang diễn ra vào thứ Tư để công khai tưởng niệm các chỉ huy thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, đây là cuộc tụ tập lớn nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
Tại thủ đô Tehran vắng vẻ của Iran, đám đông đưa tang tập trung tại quảng trường Enghelab mang tính biểu tượng, tạo nên sự tương phản rõ rệt với những con đường vắng tanh ở các khu vực xung quanh.
Những người đến viếng đã bày tỏ lòng kính trọng dưới sự hiện diện an ninh dày đặc, khi lực lượng đặc nhiệm được trang bị vũ khí hạng nặng và đeo mặt nạ trùm đầu luôn trong tình trạng báo động cao suốt buổi lễ.
Nhiều người đeo khăn quàng đen có in hình cố lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamenei, người đã thiệt mạng trong ngày đầu tiên của các cuộc tấn công do Mỹ và Israel phối hợp thực hiện vào ngày 28 tháng 2, sau 36 năm cầm quyền.
Tổng tham mưu trưởng quân đội Abdolrahim Moussavi, lãnh đạo Lực lượng Vệ binh Cách mạng Mohammad Pakpour, bộ trưởng quốc phòng Aziz Nassirzadeh và cố vấn an ninh có ảnh hưởng Ali Shamkhani cũng thiệt mạng trong cuộc tấn công khi đang hội họp với Ayatollah Ali Khamenei.
Hôm thứ Tư, những chiếc xe tải chở quan tài của các quan chức cao cấp và tùy tùng của họ đã tạo thành một đoàn xe diễn hành qua trung tâm Tehran.
Một phóng viên của hãng tin AFP đã nhìn thấy một chiếc quan tài nhỏ có ảnh nạn nhân, một em bé hai tháng tuổi, bên cạnh lá cờ Iran.
Các binh sĩ Vệ binh Cách mạng đã đứng gác trong buổi lễ trang nghiêm, diễn ra dưới bầu trời xám xịt và nhiệt độ lạnh bất thường, chỉ vài ngày trước lễ hội mùa xuân Nowruz.
Những người đưa tang, phần lớn là phụ nữ mặc khăn trùm đầu màu đen, mang theo cờ và hoa trong tiếng nhạc tôn giáo.
Trong khi đó, các thiếu niên giơ cao những bức ảnh của Ali Khamenei bên cạnh hình ảnh con trai và người kế nhiệm của ông, Mojtaba Khamenei, người bị thương trong cùng cuộc đột kích đã cướp đi sinh mạng của cha, vợ và mẹ ông.
Người đàn ông 56 tuổi này vẫn chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi được chọn vào vị trí cao nhất vào cuối tuần trước.
Đoàn người diễn hành tiến dọc theo những đại lộ có hai bên là những tòa nhà với cửa kính bị vỡ và mặt tiền bị hư hại.
Trên phần khung xe bị cháy rụi có khắc dòng chữ “Làm cho Iran vĩ đại trở lại” — một lời ám chỉ đến khẩu hiệu mà Tổng thống Donald Trump đã sử dụng, kêu gọi người dân Iran nổi dậy chống lại nhà nước giáo quyền.
Đột nhiên, giọng nói của người phát thanh viên vang lên giữa buổi lễ để thông báo về một cuộc tấn công mới của Iran nhằm vào kẻ thù của mình.
Đáp lại, đám đông đồng thanh hô vang “Allahu akbar”
Người dẫn chương trình sau đó đã khuấy động đám đông bằng những tiếng hô vang “Nước Mỹ chết đi!”, “Israel chết đi!”
Hành động thách thức này diễn ra trong bối cảnh Cộng hòa Hồi giáo đang vướng vào cuộc chiến trên nhiều mặt trận, vừa chiến đấu với các kẻ thù truyền thống, vừa tiến hành các cuộc tấn công chưa từng có tiền lệ trên khắp khu vực rộng lớn hơn.
Nước này cũng đang phải đối mặt với viễn cảnh cải tổ toàn diện khi Mỹ và Israel, cũng như các thành viên cộng đồng người Iran ở nước ngoài, kêu gọi chấm dứt nhà nước giáo quyền, hai tháng sau các cuộc biểu tình chưa từng có tiền lệ trong nước.
[Times Of Israel: Thousands in Iran mourn slain top commanders under heavy security presence]
11. Người dân Iran bị đánh bom ở các thành phố đã chạy trốn về vùng nông thôn.
Hoảng sợ trước những vụ nổ làm rung chuyển nhà cửa ở Tehran và các thành phố khác, hàng chục ngàn người Iran đã thu dọn đồ đạc và rời bỏ nhà cửa, tìm nơi trú ẩn ở những thị trấn nhỏ, hẻo lánh để chờ đợi các cuộc oanh tạc dữ dội của Israel và Hoa Kỳ chấm dứt.
Pouya Akhgari, 22 tuổi, đang trú ẩn trong một ngôi nhà của gia đình cùng với các dì và anh chị em họ ở một thị trấn cách nhà anh ở thủ đô Tehran 200 km. Khi tuyết rơi ở vùng nông thôn miền núi tỉnh Zanjan, anh chủ yếu dành thời gian xem phim và chương trình truyền hình, thỉnh thoảng mới ra ngoài đến thị trấn lớn gần nhất.
Thị trấn không bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công, nhưng bạn bè của Akhgari ở Tehran kể cho anh nghe về những vụ nổ xung quanh họ.
“Mọi thứ thật hỗn loạn. Tôi nghĩ nó sẽ ngắn thôi nhưng nó cứ kéo dài mãi,” ông nói với hãng tin AP qua ứng dụng nhắn tin. “Nếu cứ tiếp tục thế này, chúng ta sẽ hết tiền mất.”
Cơ quan tị nạn Liên Hiệp Quốc cho biết trong hai ngày đầu tiên của cuộc chiến, khoảng 100.000 người đã phải bỏ chạy khỏi Tehran, một thành phố có khoảng 9,7 triệu dân. Cơ quan này cho biết quy mô người di tản có thể cao hơn nhiều, mặc dù họ không có số liệu cho những ngày sau đó, hoặc về việc chạy trốn khỏi các thành phố khác.
Một nữ luật sư 39 tuổi đã trải qua một ngày đầy những vụ nổ làm rung chuyển ngôi nhà của cô ở thành phố Ahvaz, cách Tehran 800 km về phía đông nam. Ngày hôm sau, 2 tháng 3, cô thu dọn đồ đạc và lên đường cùng anh trai, chị gái và gia đình họ—và cả hai chú chó Coco và Maggie.
Họ đến trang trại trồng dâu tây của gia đình ở một thị trấn nhỏ cách đó vài giờ đi xe. Cô ấy và những người khác được hãng tin AP liên lạc đều yêu cầu giấu tên để tránh bị trả thù, và cô ấy yêu cầu không tiết lộ tên thị trấn.
Thị trấn này không có căn cứ quân sự nào, nên cảm giác khá an toàn. Tuy nhiên, miền nam Iran vẫn là mục tiêu của một số cuộc oanh tạc dữ dội nhất. Cô ấy nói rằng thị trấn kế bên—thậm chí còn nhỏ hơn—đã chứng kiến một vụ nổ khi một cuộc tấn công trúng vào kho đạn dược thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng, quân đội mạnh nhất quốc gia.
Bà lo lắng rằng các cuộc không kích có thể nhắm vào một phòng tập thể dục mà các thành viên Vệ binh Cách trang trại của họ vài trăm mét. Các cuộc không kích đã đánh trúng một số cơ sở thể thao trên khắp Iran, rõ ràng là vì Vệ binh thường sử dụng những địa điểm như vậy làm nơi tụ tập. Bà nói rằng phòng tập thể dục có lẽ ở đủ xa để nếu bị trúng bom sẽ không ảnh hưởng đến họ, “nhưng dù sao thì nguy hiểm vẫn còn đó”.
Không ai phải đi làm, và bọn trẻ cũng ở xa trường học. Để giết thời gian và quên đi những lo lắng, chúng dắt chó đi dạo, chơi trò chơi trên bàn cờ và hái dâu tây.
Sự yên bình của thiên nhiên xung quanh giúp họ cảm thấy chiến tranh thật xa vời—những đám mây trôi lơ lửng trên những ngọn đồi xanh, tiếng dê nhà hàng xóm kêu be be lúc hoàng hôn. Khoảnh khắc tươi sáng nhất, theo lời luật sư, là khi một trong hai con chó nhà nông, Maya, sinh ra một lứa chó con.
Tuy vậy, sự không chắc chắn vẫn bao trùm mọi thứ.
“Từ sáng đến tối, chúng tôi nói chuyện về những gì đang xảy ra, những lo lắng của chúng tôi, về việc mọi thứ ngày càng đắt đỏ hơn, về việc tiền của chúng tôi sẽ đủ sống đến đâu,” cô ấy nói.
[Newsweek: Iranians Bombed in Cities Flee to Countryside]
Putin giúp Iran phá tan các hệ thống THAAD 500 triệu của Mỹ. Shoigu đảo chính Putin? Diễn biến mới
VietCatholic Media
15:29 12/03/2026
1. Mỹ đánh chìm 16 tàu rải thủy lôi của Iran: Những điều cần biết
Hoa Kỳ tuyên bố đã phá hủy 16 tàu rải thủy lôi của Iran gần eo biển Hormuz, trong bối cảnh thị trường biến động và lo ngại gia tăng về nguồn cung dầu vận chuyển qua tuyến đường thủy quan trọng này.
Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ, gọi tắt là CENTCOM, cơ quan giám sát các lực lượng Mỹ triển khai ở Trung Đông, cho biết hơn chục tàu rải thủy lôi đã trở thành mục tiêu trong một loạt các cuộc tấn công nhằm vào các tàu hải quân Iran.
CENTCOM đã đăng tải đoạn phim cho thấy đạn dược của Mỹ tấn công nhiều tàu chiến ở nhiều địa điểm khác nhau. Dòng chữ “không mật” được in đậm ở phía trên các đoạn video.
Tổng thống Donald Trump cảnh báo Iran sẽ phải đối mặt với hậu quả “ở mức độ chưa từng thấy” nếu nước này đặt chất nổ ở eo biển Hormuz, mặc dù ông cho biết không có dấu hiệu nào cho thấy nước này đã làm như vậy. Tổng thống cảnh báo bất kỳ tàu nào cố gắng rải thủy lôi ở tuyến đường thủy này, nơi vận chuyển khoảng một phần năm lượng dầu mỏ của thế giới, sẽ “bị giải quyết nhanh chóng và mạnh mẽ”.
Theo CNN đưa tin, dẫn lời hai nguồn tin giấu tên quen thuộc với tình báo Mỹ, Tehran đã rải “vài chục” quả thủy lôi ở eo biển trong những ngày gần đây.
Trước đây, Iran từng rải thủy lôi ở eo biển Manche và Vịnh Ba Tư trong cuộc chiến với Iraq vào những năm 1980. Tuy nhiên, các nhà phân tích có trụ sở tại Mỹ hôm thứ Ba cho rằng việc rải thủy lôi ở khu vực này sẽ gây tổn hại thêm cho xuất khẩu dầu mỏ của Iran sang các nước như Trung Quốc.
Lưu lượng giao thông hàng hải đi qua eo biển đã giảm mạnh sau khi Iran đe dọa tấn công bất kỳ tàu nào di chuyển trong khu vực, cắt đứt hiệu quả quyền tiếp cận tuyến đường thủy chỉ rộng hơn 20 dặm ở điểm hẹp nhất.
Các thiết bị theo dõi hàng hải cho thấy số lượng tàu thuyền trong eo biển giảm mạnh sau khi ít nhất chín tàu bị tấn công trong những ngày đầu của cuộc xung đột. Giá dầu tăng vọt vào thứ Hai khi tình trạng phong tỏa eo biển tiếp diễn, với các cuộc tấn công của Iran làm gián đoạn hoạt động khai thác dầu của các quốc gia vùng Vịnh thân Mỹ, làm gia tăng lo ngại về tình trạng thiếu hụt.
Tổng thống Trump đe dọa sẽ giáng một đòn mạnh gấp 20 lần vào Iran nếu nước này không cho phép thêm các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz một cách an toàn. Ngược lại, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố sẽ không để “một lít dầu” nào rời khỏi khu vực này.
Hôm thứ Ba, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cho biết Hoa Kỳ đang loại bỏ các tàu rải thủy lôi không hoạt động trong eo biển theo chỉ thị của Tổng thống Trump.
“Chúng ta sẽ không cho phép bọn khủng bố khống chế eo biển Hormuz”, Hegseth viết trên mạng xã hội. Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, Tướng Dan Caine, nói với các phóng viên hôm thứ Ba rằng lực lượng Mỹ cũng đang tấn công các kho chứa mìn của Iran và đang xem xét các phương án khác nhau để hộ tống các tàu chở dầu.
Những ngày cuối năm 2025, hàng trăm ngàn người biểu tình tuyệt vọng đã xuống đường trên khắp Iran để phản đối chế độ. Họ phản đối điều kiện kinh tế tồi tệ, nạn thất nghiệp, sự tàn bạo của chế độ, và trên hết là sự thiếu hy vọng đã bao trùm những năm gần đây tại Cộng hòa Hồi giáo Iran.
Tổng thống Donald Trump, sau khi được các cộng sự thân cận và những người khác báo cáo, đã nhìn thấy trong những sự kiện này một cơ hội lớn: Ông hứa với những người biểu tình rằng viện trợ đang đến, và hai tháng sau, cùng với Israel, đã phát động một chiến dịch quân sự chống lại Iran.
[Newsweek: US Sinks 16 Iranian Minelayers: What To Know]
2. Israel phản bác tuyên bố của Tổng thống Trump rằng chiến tranh sắp kết thúc, ‘hầu như không còn gì để tấn công’
Hôm thứ Tư, Israel và Mỹ dường như ngày càng bất đồng về thời hạn kết thúc cuộc chiến với Iran, khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố cuộc xung đột sẽ kết thúc “sớm” vì “hầu như không còn gì để tấn công nữa”, trong khi đó Bộ trưởng Quốc phòng Israel khẳng định không có giới hạn thời gian cho chiến dịch chung của Mỹ và Israel chống lại Iran.
Những quan điểm trái ngược xuất hiện trong bối cảnh hỏa tiễn tiếp tục dội xuống Israel, với ít nhất bốn loạt hỏa tiễn của Iran nhắm vào nước này suốt sáng và đầu giờ chiều thứ Tư, khiến hàng triệu người phải tìm nơi trú ẩn. Không có trường hợp bị trúng đạn trực tiếp hay thương tích nghiêm trọng nào được báo cáo, ngoại trừ những người bị thương nhẹ do chạy tìm nơi trú ẩn hoặc bị hoảng sợ nghiêm trọng.
Theo các nguồn tin, các bộ trưởng chính phủ cho biết sau một cuộc họp báo rằng việc lật đổ chế độ Iran có thể mất đến một năm, trong khi Thủ tướng Benjamin Netanyahu nhắc lại lời kêu gọi người dân Iran nắm bắt cơ hội để lật đổ chính phủ của họ. Một báo cáo của tờ New York Times hôm thứ Ba cho biết Iran đang điều chỉnh các phương pháp quân sự của mình khi cuộc chiến kéo dài, nhắm vào các điểm yếu của Mỹ trong khu vực và hướng đến việc chờ đợi chiến dịch kết thúc.
Tổng thống Trump nói với trang tin Axios rằng ở Iran “hầu như không còn gì để tấn công nữa” và cuộc chiến ở đó sẽ sớm kết thúc.
“Chuyện nhỏ nhặt thế này thế kia… Bất cứ khi nào tôi muốn nó kết thúc, nó sẽ kết thúc,” Tổng thống Trump nói. Những ngày gần đây, Tổng thống Trump đã đưa ra những thông điệp trái chiều về việc liệu ông có mong đợi cuộc chiến sẽ sớm kết thúc hay không.
Tổng thống Trump cũng cho biết chiến dịch ban đầu được thiết kế như một cuộc chiến kéo dài sáu tuần. “Cuộc chiến đang diễn ra rất tốt,” ông nói. “Chúng ta đang đi trước kế hoạch rất nhiều. Chúng ta đã gây ra nhiều thiệt hại hơn chúng ta tưởng, ngay cả trong khoảng thời gian sáu tuần ban đầu.”
Tổng thống Trump cũng khẳng định rằng Iran không chỉ đe dọa Israel và Mỹ, mà còn “đang nhắm đến phần còn lại của Trung Đông”.
“Họ đang phải trả giá cho 47 năm chết chóc và tàn phá mà họ gây ra. Đây là sự trừng phạt. Họ sẽ không thoát tội dễ dàng như vậy đâu”, ông nói.
Tại Israel, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz đã đưa ra một quan điểm khác về tương lai của cuộc chiến.
“Chiến dịch sẽ tiếp tục không giới hạn thời gian, chừng nào còn cần thiết, cho đến khi chúng ta hoàn thành tất cả các mục tiêu và giành được thắng lợi trong chiến dịch”, Katz nói hôm thứ Tư trong cuộc đánh giá tình hình với Tham mưu trưởng IDF, Trung tướng Eyal Zamir và các thành viên của Bộ Tổng tham mưu IDF, trong một video được văn phòng của Katz công bố.
Theo một số nguồn tin, có một số lo ngại ở Israel rằng Tổng thống Trump có thể quyết định chấm dứt chiến tranh sớm hơn so với mong muốn của Giêrusalem, khiến các mục tiêu quan trọng của Israel không được hoàn thành.
Katz nhắc lại thông điệp của Israel rằng một trong những mục tiêu của các cuộc tấn công của IDF là “cho phép người dân Iran vùng lên, hành động và lật đổ chế độ này. Cuối cùng, điều này phụ thuộc vào họ.”
Ông nói rằng Mỹ và Israel đang “thực hiện các chiến dịch đầy ấn tượng và có hệ thống nhắm vào chính các nhân viên của chế độ, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo và lực lượng Basij”, lực lượng sau cùng được dùng để chỉ lực lượng dân quân nhà nước đóng vai trò chủ chốt trong việc đàn áp tàn bạo các cuộc biểu tình trong nước ở Iran.
Bộ trưởng quốc phòng gọi các lãnh đạo Iran sống sót sau các cuộc tấn công là “một lũ hèn nhát chuyên tấn công phụ nữ, trẻ em và người già trên đường phố, chuyên gây ra các vụ thảm sát và giết hại thường dân.”
Vào ngày đầu tiên của cuộc chiến, Tổng thống Trump bày tỏ hy vọng rằng sau giai đoạn giao tranh ác liệt, những người biểu tình sẽ có thể lật đổ chế độ. Khoảng một tuần sau khi chiến tranh nổ ra, Thượng Nghị Sĩ Lindsey Graham ước tính rằng chế độ sẽ sụp đổ trong vòng hai tuần.
Hiện tại, Mỹ chưa chuẩn bị cho một cuộc đổ bộ và cùng với Israel tiếp tục oanh tạc chế độ Iran từ trên không, với hy vọng rằng chế độ tàn bạo, tham nhũng, bị phần lớn người dân căm ghét, sẽ suy yếu đủ để sụp đổ bằng cách này hay cách khác.
Nhưng nhìn vào lịch sử các chế độ độc tài trên thế giới cho thấy rằng suy nghĩ lạc quan này không nhất thiết trở thành hiện thực, ngay cả trong những điều kiện khắc nghiệt nhất. Trường hợp của Iraq và Syria cho thấy rằng ngay cả tình hình kinh tế tồi tệ, sự đàn áp tàn bạo và những đòn quân sự nặng nề cũng không nhất thiết làm sụp đổ các chế độ, ít nhất là không ngay lập tức.
Các chế độ độc tài ở Trung Đông, Âu Châu và Mỹ Latinh đã sụp đổ khi một số điều kiện nhất định xảy ra — nhưng các quan sát viên cho rằng những điều kiện này không tồn tại ở Iran ngày nay.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel hy vọng rằng chính quyền hiện nay của Iran sẽ sụp đổ trong vòng một năm. Một năm là thời gian quá lâu đủ để giá dầu tăng vọt đến 3 chữ số, lúc đó có thể là chính quyền Israel hiện nay đã sụp đổ và Đảng Cộng Hòa Mỹ không còn có khả năng chiếm ưu thế tại Quốc Hội Hoa Kỳ.
[Times Of Israel: Trump: War to end soon, ‘practically nothing left to target’; Israel: No ‘time limit’]
3. Mỹ tuyên bố đã tấn công một cơ sở sản xuất hỏa tiễn lớn của Iran trong cuộc tấn công đêm qua.
Tướng Brad Tướng Cooper, nhà lãnh đạo Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ, cho biết trong một video cập nhật hôm Thứ Năm, 12 Tháng Ba, rằng Hoa Kỳ đã tấn công một “cơ sở sản xuất hỏa tiễn đạn đạo quy mô lớn” bên trong Iran, đánh dấu một trong những mục tiêu quan trọng nhất bị tấn công cho đến nay trong Chiến dịch Epic Fury.
Tướng Cooper cho biết Mỹ đang “từng bước phá hủy” khả năng phóng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa của Iran bằng cách tấn công cả các địa điểm phóng đang hoạt động và mạng lưới công nghiệp quốc phòng rộng lớn hơn của nước này. Ông nói rằng cuộc tấn công đêm qua là một ví dụ về những nỗ lực nhằm loại bỏ không chỉ các mối đe dọa hiện tại mà còn cả năng lực sản xuất trong tương lai của Iran.
Theo Tướng Cooper, lực lượng Mỹ đã tấn công hơn 5.500 mục tiêu kể từ khi chiến tranh bắt đầu, bao gồm hơn 60 tàu chiến. Ông nói thêm rằng lực lượng Mỹ đã phá hủy chiếc cuối cùng trong số bốn tàu chiến lớp Soleimani, loại bỏ hiệu quả toàn bộ lớp tàu này khỏi hạm đội của Iran.
Tướng Cooper cũng nhấn mạnh các hoạt động không kích liên tục của Mỹ nhằm kiềm chế khả năng đe dọa hàng hải của Iran ở eo biển Hormuz, cho biết các đợt tấn công liên tiếp bằng máy bay chiến đấu hiện đại đã tạo ra “áp lực liên tục” lên lực lượng Iran. Ông nhấn mạnh rằng chiến dịch này phản ánh sức mạnh của các liên minh Mỹ, gọi nỗ lực này là “minh chứng cho các mối quan hệ đối tác vững chắc của chúng ta”.
[Newsweek: U.S. says it hit major Iranian missile plant in overnight strike]
4. THÔNG TIN TÌNH BÁO QUAN TRỌNG: Nga ‘giúp Iran phá hủy hệ thống phòng không trị giá 500 triệu đô la Mỹ quan trọng nhằm bảo vệ vùng Vịnh khỏi máy bay điều khiển từ xa cảm tử’, khiến 7 người Mỹ thiệt mạng.
Theo các nguồn tin, Nga đang tiết lộ vị trí của các hệ thống radar quan trọng của Mỹ cho Iran bằng cách sử dụng thông tin tình báo vệ tinh.
Các đợt phóng hỏa tiễn ban đầu của Tehran chủ yếu nhằm mục đích vô hiệu hóa hệ thống phòng không THAAD trị giá 500 triệu đô la của Mỹ ở Trung Đông.
Các hệ thống này được thiết kế đặc biệt để đánh chặn hỏa tiễn đạn đạo rơi từ không gian với tốc độ siêu thanh vào các mục tiêu đã được lập trình.
Nhưng theo các nguồn tin, Điện Cẩm Linh đã âm thầm rò rỉ thông tin giám sát vệ tinh quan trọng cho Iran – cho phép quốc gia bất hảo này phóng các vụ nổ trực tiếp vào các vị trí đó.
Một nguồn tin nội bộ tiết lộ với tờ The Sun: “Chỉ có một hạm đội vệ tinh do thám quỹ đạo tầm cỡ như của Nga mới có thể chỉ đạo những cuộc tấn công chính xác vào các hệ thống THAAD và mạng lưới radar”.
Iran đã lên kế hoạch làm tê liệt hệ thống phòng thủ khu vực Vịnh Ba Tư và các cuộc tấn công hỏa tiễn bừa bãi của nước này đã gây ra thiệt hại nặng nề trong những ngày đầu của cuộc chiến.
Các chỉ huy chế độ đầy thù hận hy vọng điều đó sẽ thuyết phục các quốc gia vùng Vịnh rằng Mỹ không thể bảo vệ họ, đồng thời làm tăng chi phí cho hệ thống phòng không do Ngũ Giác Đài cung cấp, do giá thành thay thế các hệ thống hiện có rất cao.
Mỗi khẩu đội pháo có giá nửa tỷ đô la – và đây là hệ thống duy nhất có khả năng đánh chặn hỏa tiễn đạn đạo một cách đáng tin cậy.
Bằng cách phóng hàng loạt hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa vào các quốc gia có căn cứ của Mỹ, Iran tuyên bố họ đang “trả thù” cho các cuộc tấn công của Mỹ và Israel bắt đầu từ rạng sáng ngày 28 tháng 2 - khiến lãnh đạo tối cao của họ thiệt mạng.
Các loại vũ khí sát thương của Tehran đã tấn công các vị trí radar trọng yếu tại căn cứ không quân Muwaffaq Salti ở Jordan, căn cứ không quân Prince Sultan ở Ả Rập Xê Út, căn cứ không quân Al Udeid ở Qatar và ít nhất hai căn cứ khác của Mỹ tại UAE.
Hệ thống radar di động THAAD TPY-2, được chia thành năm xe kéo dài 40 feet và có chức năng bảo vệ cả bán đảo Ả Rập và Israel, đã trở thành mục tiêu của nhiều cuộc tấn công vào tháng 3.
Ảnh vệ tinh chụp ngày hôm sau cho thấy một số hố bom xung quanh các phương tiện và cột anten bị phá hủy.
Hoa Kỳ đã phải cấp tốc di chuyển các hệ thống THAAD từ Nam Hàn sang thay cho các hệ thống bị Iran tiêu diệt. Tổng thống Nam Hàn Lý Tại Minh (Lee Jae Myung), cho biết Hán Thành đã “bày tỏ sự phản đối” việc lực lượng Mỹ di dời hệ thống phòng không khỏi bán đảo bị chia cắt, vì lo ngại trước người láng giềng hiếu chiến là Bắc Hàn và các chương trình vũ khí đang mở rộng của nước này.
“Tuy nhiên, tùy thuộc vào diễn biến tình hình, Lực lượng Mỹ tại Nam Hàn (USFK) có thể điều động một số hệ thống phòng không ra nước ngoài theo nhu cầu quân sự của riêng mình,” ông Lý cho biết trong các bình luận được truyền thông trong nước đưa tin hôm Thứ Tư, 11 Tháng Ba.
Thông tin tình báo do các điệp viên Iran thu thập trên thực địa có thể đã góp phần vào việc lên kế hoạch cho các cuộc tấn công.
Tuy nhiên, việc giám sát vệ tinh độ phân giải cao liên tục sẽ rất quan trọng để phát hiện cơ sở hạ tầng THAAD được lắp đặt bí mật vào cuối tháng Hai khi các công tác chuẩn bị cuối cùng cho Chiến dịch Epic Fury đang được tiến hành.
Theo các nguồn tin quốc phòng Mỹ, Iran chỉ sở hữu một số vệ tinh nhỏ với khả năng rất hạn chế, cần sự hỗ trợ từ Nga để thực hiện một cuộc tấn công chính xác nhằm vào mục tiêu như vậy.
Số vụ tấn công hỏa tiễn của Nga vào Ukraine giảm mạnh khi cuộc chiến ở Iran bắt đầu.
Các cuộc tấn công hàng ngày của Nga vào các thành phố của Ukraine bằng hàng trăm hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa đã gần như chấm dứt khi Iran phóng các loạt hỏa tiễn vào nước láng giềng.
Các chuyên gia cho rằng Điện Cẩm Linh có thể đã tạm thời chuyển hướng đội ngũ vệ tinh của mình sang khu vực Trung Đông.
Bên cạnh việc hỗ trợ đồng minh lớn cuối cùng của mình trong khu vực, Putin cũng có thể đang trả đũa Mỹ vì việc CIA cung cấp thông tin tình báo vệ tinh giúp Ukraine thực hiện các cuộc tấn công hỏa tiễn vào Nga.
Tên bạo chúa Nga có thể đang khơi dậy hy vọng của Iran về việc lợi dụng điểm yếu của các nước láng giềng Ả Rập, vốn đang trong tình trạng hỗn loạn ngành công nghiệp dầu mỏ.
Ngoại trưởng Iran thừa nhận Nga đang hỗ trợ “trên nhiều phương diện khác nhau” - nhưng từ chối tiết lộ cụ thể như thế nào.
Tránh đi vào chi tiết cụ thể, Abbas Araghchi nói với đài NBC rằng hai nước có một “quan hệ đối tác chiến lược”.
Nhưng hôm thứ Bảy, Ông Donald Trump nói rằng việc Mạc Tư Khoa cung cấp thông tin cho Iran để giúp nước này tấn công vào các mục tiêu của Mỹ là không quan trọng.
Tổng thống đã không xác nhận một cách chắc chắn rằng các quan chức tình báo Mỹ tin rằng Nga đã cung cấp cho Iran thông tin mục tiêu như vậy.
“Nếu bạn nhìn vào những gì đã xảy ra với Iran trong tuần qua, nếu họ có được thông tin, thì điều đó cũng chẳng giúp ích gì nhiều cho họ,” ông nói.
Trong khi đó, Steve Witkoff, đặc phái viên của Mỹ tại Trung Đông, cho biết ông đã “kiên quyết” yêu cầu Nga không chia sẻ thông tin với Iran.
Điều này diễn ra trong bối cảnh Iran tiếp tục các cuộc tấn công dữ dội vào các quốc gia vùng Vịnh – bất chấp lời xin lỗi của tổng thống nước này về các cuộc tấn công liên tiếp đã làm rung chuyển các quốc gia trong hơn một tuần qua.
Masoud Pezeshkian tuyên bố sẽ không tấn công các nước láng giềng, “trừ khi bị tấn công trước”.
Cho đến nay, bảy binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng trong cuộc chiến đang diễn ra – người gần đây nhất tử vong sau khi bị thương trong một cuộc tấn công hồi tuần trước ở Ả Rập Xê Út.
Sáng nay, một vụ hỏa hoạn đã bùng phát tại một cơ sở lọc dầu ở Fujairah, nơi vừa bị tấn công.
Nhà máy lọc dầu duy nhất của Bahrain cũng bị tấn công và Ả Rập Xê Út cho biết họ đã chặn được một số máy bay điều khiển từ xa tấn công mỏ dầu Shaybah của nước này.
Ả Rập Xê Út đã lên án Iran sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa bất thành nhằm vào mỏ dầu Shaybah khổng lồ của nước này, cho rằng Tehran sẽ là bên chịu thiệt hại lớn nhất nếu tiếp tục tấn công các quốc gia Ả Rập.
Ngoài các cơ sở năng lượng ở Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất, giới chức nước này cho biết thủ đô Abu Dhabi đã bị hỏa tiễn Iran tấn công và hai người bị thương do mảnh đạn từ các vụ đánh chặn.
Theo nhà chức trách, Iran đã tấn công Kuwait, Qatar và Bahrain, trong đó có một khu dân cư bị thương do trúng bom, khiến 32 người thiệt mạng, trong đó có một số trẻ em.
Một vụ tấn công khác dường như đã gây ra hỏa hoạn tại nhà máy lọc dầu duy nhất của Bahrain, tạo ra những cột khói dày đặc bốc lên không trung.
Trong khi đó tại Israel, còi báo động vang lên nhiều lần trên khắp đất nước khi máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Iran tiếp tục tấn công không ngừng nghỉ.
[The Sun: CRITICAL INTEL Russians ‘helping Iran blow up crucial $500m US air defences protecting Gulf from suicide drones’ as 7 Americans killed]
5. Tàu chở hàng bị đốt cháy ở eo biển, tân giáo chủ Ayatollah bị ‘thương’
Ít nhất ba tàu chở hàng đã bị tấn công ở eo biển Hormuz sáng nay, trong đó có một tàu Thái Lan bị trúng đạn ngoài khơi bờ biển Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất. Hình ảnh do các quan chức Thái Lan công bố cho thấy con tàu bốc cháy với những cột khói khổng lồ. Hầu hết 23 thành viên thủy thủ đoàn trên tàu đã được chính quyền Oman cứu sống. Giao thông hàng hải qua tuyến đường thủy quan trọng này đang bị đình trệ sau những lời đe dọa của Iran về việc tấn công bất kỳ tàu nào đi qua đây, tuyên bố rằng “không một lít” dầu nào sẽ được phép đi qua eo biển này, nơi thường chiếm khoảng 20% lượng dầu vận chuyển toàn cầu.
Tối qua, Mỹ tuyên bố đã phá hủy 16 tàu rải thủy lôi của Iran gần eo biển, và sáng nay quân đội nước này đã công bố các video cho thấy các tàu này phát nổ sau khi bị trúng đạn. Tổng thống Trump đã cảnh báo Iran rằng họ sẽ phải đối mặt với hậu quả “ở mức độ chưa từng thấy” nếu đặt thủy lôi trong tuyến đường thủy này.
Trong khi đó, tổng thống Iran tuyên bố nhà lãnh đạo tối cao mới của nước này, Mojtaba Khamenei, vẫn “an toàn và khỏe mạnh” bất chấp những thông tin cho rằng ông bị thương trong các cuộc tấn công vào ngày đầu tiên của cuộc chiến.
[Newsweek: Cargo Ships Set On Fire In Strait, New Ayatollah ‘Wounded’]
6. Ukraine tấn công các kho vũ khí và hệ thống phòng không của Nga tại các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm, theo thông báo của quân đội nước này.
Ukraine cho biết họ đã tiến hành một loạt các cuộc tấn công vào các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm trong đêm 10-11 tháng 3, nhắm vào các hệ thống phòng không, kho nhiên liệu, kho chứa đạn dược và các cơ sở hạ tầng quân sự khác.
Bộ Tổng tham mưu Quân đội Ukraine cho biết các cuộc tấn công đã nhắm vào hệ thống hỏa tiễn phòng không Buk-M1 gần Bagativka bị tạm chiếm ở tỉnh Zaporizhzhia, cũng như một kho dầu ở Berdiansk bị tạm chiếm, các kho dầu nhớt ở khu vực Berdiansk và Kuznetsivka, và một kho máy bay điều khiển từ xa ở Novozlatopol.
Ngoài ra, Lực lượng Đặc nhiệm Ukraine cho biết họ đã phá hủy trạm radar 64N6E và ăng-ten của nó ở Sevastopol, Crimea bị tạm chiếm, vốn được sử dụng cho các hệ thống phòng không S-300 và S-400 của Nga. Lực lượng Đặc nhiệm cũng công bố video mà họ cho là ghi lại cuộc tấn công vào một kho đạn dược ở khu vực Shyroka Balka thuộc tỉnh Donetsk bị tạm chiếm.
Theo Bộ Tổng tham mưu, tại khu vực bị tạm chiếm của tỉnh Donetsk, lực lượng Ukraine cũng đã tấn công sở chỉ huy của một lữ đoàn bộ binh cơ giới Nga gần Avdiivka và các cơ sở hậu cần gần Maryanivka và Pryshyb. Quân đội Ukraine cho biết lực lượng đặc nhiệm, gọi tắt là SOF thuộc Phong trào Kháng chiến đã hỗ trợ trong chiến dịch này.
Buk là một hệ thống hỏa tiễn đất đối không tầm trung tự hành, được Liên Xô phát triển lần đầu vào những năm 1970. Trong những thập niên sau đó, Liên Xô và sau này là Nga đã phát triển một số phiên bản nâng cấp.
Kyiv thường xuyên tấn công vào cơ sở hạ tầng quân sự của Nga tại các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm, cũng như các cơ sở dầu mỏ và công nghiệp hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Mạc Tư Khoa. Các quan chức Ukraine cho biết các cuộc tấn công này nhằm mục đích làm gián đoạn hoạt động hậu cần của Nga, làm suy yếu hệ thống phòng không và giảm nguồn cung cấp cho quân đội Nga.
[Kyiv Independent: Ukraine hits Russian depots, air defenses in occupied territories, military says]
7. Meloni cùng với các thành viên Liên Hiệp Âu Châu khác chỉ trích các cuộc tấn công của Tổng thống Trump vào Iran.
Thủ tướng Ý Giorgia Meloni hôm thứ Tư đã tham gia vào làn sóng phản đối ngày càng gia tăng ở Âu Châu đối với các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran.
Trong bài phát biểu trước quốc hội ở Rôma, nhà lãnh đạo cánh hữu đã đưa ra lời chỉ trích mạnh mẽ nhất về cuộc chiến cho đến nay, mô tả chiến dịch quân sự đang diễn ra ở Trung Đông là một phần của xu hướng can thiệp ngày càng gia tăng “nằm ngoài phạm vi luật pháp quốc tế”, đồng thời thừa nhận mối đe dọa mà Tehran gây ra đối với an ninh khu vực.
Trong tuần qua, Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Hòa Lan Rob Jetten đều đã thể hiện các mức độ phản đối khác nhau đối với cuộc chiến do Mỹ và Israel tiến hành chống lại chế độ giáo sĩ ở Tehran.
Sự thay đổi giọng điệu của bà Meloni rất đáng chú ý, nhất là đối với một nhà lãnh đạo vốn nổi tiếng là một trong những đồng minh đáng tin cậy nhất của Âu Châu đối với Mỹ, và điều này giúp bà xích lại gần hơn với các đối tác quyền lực ở Âu Châu (ngoại trừ Thủ tướng Đức Friedrich Merz). Lời chỉ trích của bà được đưa ra trong bối cảnh chiến tranh đang đẩy giá dầu lên cao, gây ảnh hưởng dây chuyền đến người dân Âu Châu khi họ đổ xăng cho xe của mình.
Ông Sánchez là nhà lãnh đạo duy nhất của Liên Hiệp Âu Châu trực tiếp thách thức Tổng thống Donald Trump về cuộc chiến tranh, gọi đó là cuộc chiến phi lý, nguy hiểm và bất hợp pháp.
Đáp lại, Tổng thống Trump chỉ trích chính phủ Tây Ban Nha là “tồi tệ” và “không thân thiện”, đồng thời đe dọa cắt đứt mọi hoạt động thương mại với nền kinh tế lớn thứ tư của Liên Hiệp Âu Châu.
Thủ tướng Hòa Lan Rob Jetten hôm thứ Sáu cho biết các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran nằm “ngoài khuôn khổ luật pháp quốc tế”, trong khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuần trước nói rằng các cuộc tấn công được tiến hành “ngoài luật pháp quốc tế” và Paris “không thể chấp thuận chúng”.
Giọng điệu chỉ trích gay gắt hơn của Meloni cũng phản ánh những áp lực từ cuộc sống gia đình.
Các cuộc không kích vào Iran đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ ở Ý, nơi dư luận phần lớn phản đối viễn cảnh bị cuốn vào một cuộc xung đột khác ở Trung Đông.
Và khi chính phủ chuẩn bị cho cuộc trưng cầu dân ý nhạy cảm về chính trị liên quan đến cải cách tư pháp, vốn ngày càng trở thành cuộc trưng cầu dân ý về liên minh của bà Meloni, thủ tướng hiện đang đối mặt với nhiệm vụ khó khăn là duy trì các liên minh xuyên Đại Tây Dương đồng thời giải quyết những căng thẳng trong nước.
Bà Meloni dường như đang thể hiện rõ ràng, nhưng thận trọng, lập trường của mình theo hướng kiềm chế. Trong bài phát biểu của mình, bà lên án vụ đánh bom trường nữ sinh khiến 168 người thiệt mạng là một “vụ thảm sát” và yêu cầu nhanh chóng xác định thủ phạm. Nhiều phương tiện truyền thông đưa tin trường học này có thể đã bị trúng bom trong một cuộc tấn công của Mỹ vào căn cứ hải quân Iran lân cận.
Bà Meloni cũng tìm cách so sánh lập trường của mình về các căn cứ quân sự chung giữa Mỹ và Ý với lập trường của ông Sánchez, người đã công khai lên án chiến tranh và được phe đối lập Ý ca ngợi.
Vấn đề liệu lực lượng Mỹ có thể sử dụng các căn cứ chung ở Ý để hỗ trợ các cuộc tấn công vào Iran hay không đã trở thành một vấn đề nội bộ đặc biệt nhạy cảm. Meloni khẳng định rằng các căn cứ này chỉ được sử dụng cho mục đích hậu cần và kỹ thuật theo các thỏa thuận được ký kết vào những năm 1950 — chứ không phải để tiến hành các cuộc tấn công — vì việc sử dụng các căn cứ không quân của Ý cho các cuộc tấn công quân sự sẽ cần sự cho phép rõ ràng từ quốc hội.
Bà Meloni cho biết lập trường của bà và ông Sánchez — ví dụ như các căn cứ sẽ không được sử dụng để phát động các cuộc tấn công vào Iran — đang bị hiểu sai theo nhiều cách khác nhau mặc dù về cơ bản là giống nhau.
“Tôi rất ngạc nhiên khi chính những người đó [phe đối lập của Ý] lại lên án quyết định này ở nước ta nhưng lại ca ngợi nó ở Tây Ban Nha,” bà nói.
[Politico: Meloni joins EU chorus criticizing Trump’s strikes on Iran]
8. Vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga làm hơn 40 viên chức cảnh sát bị thương tại tỉnh Sumy của Ukraine.
Trong cuộc họp báo hôm Thứ Năm, 12 Tháng Ba, Bộ Nội Vụ Ukraine cho biết, sáng ngày 11 tháng 3, một máy bay điều khiển từ xa của Nga đã tấn công một sở cảnh sát quận ở tỉnh Sumy, phía đông bắc nước này, làm hơn 40 sĩ quan bị thương.
Vụ tấn công xảy ra tại thị trấn Shostka, cách biên giới Nga khoảng 50 km (30 dặm).
“Sáng nay, một máy bay điều khiển từ xa đã tấn công sở cảnh sát huyện Shostka. Tòa nhà đã bị phá hủy”, Bộ trưởng Nội vụ Ihor Klymenko cho biết.
Báo cáo ban đầu của Klymenko cho biết có 22 sĩ quan bị thương. Sau đó, phát ngôn nhân Bộ Nội vụ Mariana Reva nói với tờ Ukrainska Pravda rằng hơn 40 viên chức cảnh sát đã bị thương trong vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.
Báo cáo này được đưa ra sau hàng loạt các cuộc tấn công của Nga nhằm vào lực lượng thực thi pháp luật Ukraine hồi tháng Hai. Các vụ việc, mà Kyiv coi là các cuộc tấn công khủng bố, nhắm vào cảnh sát ở Mykolaiv, Dnipro và Lviv.
Vụ tấn công ở Lviv ngày 22 tháng 2 — một loạt vụ nổ kép ở khu Phố Cổ của thành phố — đã khiến một viên chức cảnh sát và một thành viên Lực lượng Vệ binh Quốc gia Ukraine thiệt mạng. 25 viên chức cảnh sát khác bị thương.
Tỉnh Sumy thường xuyên là mục tiêu của các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa, bom dẫn đường và pháo binh của Nga. Tần suất và cường độ các cuộc tấn công hàng ngày của Nga đã dẫn đến lệnh di tản bắt buộc tại các khu dân cư trên khắp khu vực.
Lực lượng Nga cũng đã phát động các cuộc tấn công trên bộ vào tỉnh Sumy nhằm mở rộng chiến tuyến.
[Kyiv Independent: Russian drone attack injures over 40 police officers in Ukraine's Sumy Oblast]
9. Sự việc mất mạng internet ở Mạc Tư Khoa làm dấy lên tin đồn đảo chính. Nhận định của đối lập Nga
Những lời đồn đoán về các cuộc đảo chính và nổi loạn ở Nga đã liên tục xuất hiện trong suốt cuộc chiến tranh toàn diện.
Tin đồn mới nhất được các phương tiện truyền thông của Anh lan truyền cho rằng sự việc mất mạng internet gần đây ở Mạc Tư Khoa là do lo ngại về một cuộc đảo chính “sắp xảy ra” do những nhân vật thân cận với Sergei Shoigu, một quan chức an ninh cao cấp và cựu bộ trưởng quốc phòng, gây ra.
Thông tin này xuất phát từ kênh VChK-OGPU, nổi tiếng với việc chia sẻ những câu chuyện mà họ cho là bị rò rỉ từ các cơ quan an ninh Nga.
Tuy nhiên, Mikhail Khodorkovsky, một nhà hoạt động đối lập người Nga lên tiếng cảnh giác rằng chính kênh này thừa nhận đây chỉ là một “thuyết âm mưu” từ một nguồn tin trong Cơ quan An ninh Liên bang Nga, gọi tắt là FSB.
Khodorkovsky lưu ý rằng mặc dù lịch sử Nga chứa đầy những chuyện khó đoán trước, nhưng một cuộc đảo chính “khó có thể xảy ra vào thời điểm hiện tại”.
Cốt lõi của giả thuyết do VChK-OGPU công bố là các sự việc mất mạng internet gần đây ở Mạc Tư Khoa trùng khớp với vụ bắt giữ cựu Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Ruslan Tsalikov, cộng sự lâu năm của Shoigu.
Ông Tsalikov, đối mặt với các cáo buộc liên quan đến tham nhũng, là cựu thứ trưởng quốc phòng thứ tư bị truy tố kể từ khi ông Shoigu bị cách chức bộ trưởng quốc phòng vào tháng 5 năm 2024.
Theo VChK-OGPU, Điện Cẩm Linh lo ngại rằng phe của Shoigu sẽ có động thái trả đũa việc cựu phó thủ tướng của ông bị bắt giữ.
Lý thuyết này cho rằng việc mạng internet bị gián đoạn ảnh hưởng đến các cơ sở chính phủ và an ninh quan trọng không phải là ngẫu nhiên, vì Shoigu được tường trình vẫn “có ảnh hưởng đáng kể” tại Bộ Quốc phòng và các cơ quan an ninh.
Người dùng ở Mạc Tư Khoa và St Petersburg đã báo cáo tình trạng mất kết nối internet di động nghiêm trọng trong những ngày gần đây. Điện Cẩm Linh cho biết các biện pháp hạn chế này — ngày càng phổ biến trong bối cảnh chiến tranh — được thiết kế để “bảo đảm an ninh”, nhưng không cung cấp chi tiết.
Trong khi đó, Shoigu giữ chức thư ký hội đồng an ninh từ năm 2024, một danh hiệu danh dự mà theo các nhà phân tích không mang lại nhiều quyền lực về tài chính hay cơ sở hạ tầng.
Khodorkovsky nói rằng ông không thấy có âm mưu nào đang được ấp ủ trong nội bộ Shoigu.
“Putin đã cho phép giải tán phe phái của Shoigu trong khi vẫn bảo đảm quyền miễn trừ cho ông ta, giống như những gì đã xảy ra trước đây với phe phái của Medvedev”, chuyên gia này nói, đề cập đến cựu Tổng thống Dmitry Medvedev. “Không có cuộc đảo chính nào sắp xảy ra.”
Khodorkovsky đặt câu hỏi liệu trong phe của Shoigu còn nhân vật quan trọng nào đủ khả năng lãnh đạo một cuộc đảo chính như vậy hay không.
“Gia tộc Shoigu chắc chắn đã bị suy yếu nghiêm trọng kể từ khi ông ta bị cách chức bộ trưởng quốc phòng”, chuyên gia này nhận định.
Kể từ khi Putin ra lệnh xâm lược Ukraine trên quy mô lớn vào năm 2022, những đồn đoán về sự sụp đổ hoặc sụp đổ sắp xảy ra của ông ta đã xuất hiện định kỳ, thường được những người ủng hộ Ukraine chia sẻ một cách lạc quan.
Đã có tin đồn rằng nhà lãnh đạo Nga mắc bệnh ung thư, bệnh Parkinson, hoặc thậm chí đã qua đời và được thay thế bằng người đóng thế.
Ngay cả Kyrylo Budanov, khi đó là nhà lãnh đạo tình báo quân sự Ukraine, cũng đã làm dấy lên những tin đồn tương tự khi tuyên bố vào năm 2022 rằng một cuộc đảo chính nhằm lật đổ Putin “ốm nặng” đang được tiến hành.
Khodorkovsky cảnh báo rằng bất kỳ tin đồn nào về các cuộc đảo chính hoặc sự kiện chính trị từ Nga đều nên được xem xét một cách thận trọng.
Sự phổ biến của những tuyên bố như vậy thường xuất phát từ sự tò mò về hoạt động nội bộ của hệ thống chính trị khép kín và thiếu minh bạch của Nga.
“Sự thiếu minh bạch góp phần tạo nên tính chất suy đoán trong các bình luận về sự thay đổi chế độ, nhưng trong trường hợp cụ thể này, có thể có yếu tố ‘ảo tưởng’”, ông cảnh báo.
“Nhiều người trong chúng tôi làm việc trong lĩnh vực chính trị Nga đã mong chờ sự thay đổi chế độ trong nhiều năm, thậm chí là nhiều thập niên.”
Trong suốt bốn năm chiến tranh toàn diện, không có cuộc đảo chính cung đình nào được thực hiện, vì giới tinh hoa Nga đã ngoan ngoãn tuân phục.
Sự kiện gần nhất là cuộc nổi dậy của Nhóm Wagner do Yevgeny Prigozhin lãnh đạo vào tháng 6 năm 2023 — cuối cùng đã bị dập tắt chỉ sau một ngày trước khi đến Mạc Tư Khoa. Sau đó, Prigozhin qua đời trong một vụ tai nạn máy bay đáng ngờ hai tháng sau đó.
[Kyiv Independent: Moscow internet outages spark coup rumors — experts say it's 'wishful thinking']
10. Nga cáo buộc Ukraine tấn công các cơ sở liên quan đến đường ống dẫn khí đốt Hắc Hải.
Hôm Thứ Năm, 12 Tháng Ba, Nga cáo buộc Ukraine liên tục tấn công các cơ sở năng lượng liên quan đến nguồn cung cấp khí đốt cho Thổ Nhĩ Kỳ và âm mưu phá hoại các đường ống dẫn khí trên Hắc Hải.
Trong hai tuần qua, lực lượng phòng thủ Nga đã đẩy lùi 12 cuộc tấn công nhằm vào các địa điểm của Gazprom, vốn bảo đảm việc xuất khẩu khí đốt cho các đường ống dẫn TurkStream và Blue Stream, theo tuyên bố của tập đoàn năng lượng khổng lồ của Nga.
Mạc Tư Khoa cũng đã thông báo cho Thổ Nhĩ Kỳ về “kế hoạch phá hoại và làm gián đoạn cơ sở hạ tầng” của các đường ống dẫn khí TurkStream và Blue Stream từ phía Ukraine.
Những cáo buộc này được đưa ra sau khi Putin cảnh báo vào ngày 24 tháng 2 rằng bất kỳ hành động phá hoại nào đối với các đường ống dẫn dầu ở Hắc Hải đều có thể làm đổ vỡ các cuộc đàm phán hòa bình.
Các nhà phân tích và quan chức từng trao đổi với Kyiv Independent trước đây cho rằng những cáo buộc lặp đi lặp lại của Mạc Tư Khoa về các âm mưu phá hoại do Ukraine hậu thuẫn là một phần trong nỗ lực nhằm phá vỡ và gây ảnh hưởng đến các cuộc đàm phán do Mỹ dẫn đầu.
Thông tin này cũng được đưa ra sau khi Tổng thống Volodymyr Zelenskiy nói rằng vòng đàm phán hòa bình tiếp theo có thể diễn ra ở Thổ Nhĩ Kỳ, một quốc gia từng đăng cai các vòng đàm phán trước đó.
Gazprom tuyên bố trạm nén khí Russkaya ở vùng Krasnodar Krai đã bị tấn công vào ngày 11 tháng 3, và các trạm Beregovaya và Kazachya đã bị tấn công một ngày trước đó.
Bộ Quốc phòng Nga thông báo lực lượng nước này đã bắn hạ 185 máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trên nhiều khu vực của Nga, Crimea bị tạm chiếm, Hắc Hải và Biển Azov trong đêm 11 tháng 3.
Ukraine chưa đưa ra bình luận nào về những cáo buộc của Mạc Tư Khoa.
Đường ống TurkStream chạy từ vùng Krasnodar Krai của Nga đến Kiyikoy thuộc phần lãnh thổ Âu Châu của Thổ Nhĩ Kỳ, phần lớn khí đốt được vận chuyển tiếp đến Bulgaria, Serbia, Hung Gia Lợi và Hy Lạp. Trên thực tế, đây là đường ống cuối cùng vẫn còn cung cấp khí đốt của Nga cho Âu Châu.
Đường ống dẫn khí Blue Stream vận chuyển khí đốt từ vùng Stavropol Krai của Nga đến Ankara và đóng vai trò quan trọng trong nhập khẩu khí đốt của Thổ Nhĩ Kỳ.
Trong cuộc gặp tại Mạc Tư Khoa ngày 4 tháng 3, Putin cũng cảnh báo Ngoại trưởng Hung Gia Lợi Peter Szijjarto về kế hoạch được tường trình của Kyiv nhằm phá hoại đường ống dẫn khí TurkStream. Hung Gia Lợi, được coi là chính phủ thân Cẩm Linh nhất trong Liên Hiệp Âu Châu, đã tăng cường quan hệ năng lượng với Mạc Tư Khoa trong suốt cuộc chiến tranh toàn diện.
[Kyiv Independent: Russia accuses Ukraine of attacking facilities linked to Black Sea gas pipelines]